Կարծում եմ` սոցիալական ոլորտն է հարկավոր զարգացնել... Ճամբարակ քաղաքի «Առողջության կենտրոնի» տնօրեն, վիրաբույժ Արմենակ Մելքումյան

– Պարոն Մելքումյան, խնդրում եմ պարզաբանեք` ի՞նչ ասել է «Առողջության կենտրոն»: Ի դեպ, հնչում է եթե ոչ վերամբարձ, ապա չափազանց գայթակղիչ:

– Օպտիմալացման ընթացքում հիվանդանոցը և պոլիկլինիկան միավորվել են, ստեղծվել է առողջության նոր կենտրոն, միայն անունն է փոխվել:

– Իսկ որևէ նորամուծություն, բարելավում այդ օպտիմալացման ընթացքում չի՞ եղել:

– 2009 թ.-ին «Դիագոնիա» բարեգործական հիմնադրամի միջոցներով նոր ատամնաբուժարան է կառուցվել, երկու հիվանդասենյակ նորոգվել, այժմ վիրահատարանն է նորոգվում: 

– Կմանրամասնե՞ք, թե ինչ ասել է «Դիագոնիա»:

– Գերմանաշվեյցարական բարեգործական հիմնադրամը մեր տարածաշրջանում: «Հուսո ավանը», ի դեպ, ևս նրանց կառուցածն է: 

– Դուք ինչպե՞ս հայտնվեցիք նրանց բարեգործական դաշտում:

– Կազմակերպության ղեկավարն ավտովթարի էր ենթարկվել, առաջին օգնություն ցուցաբերեցինք, երևի տեսավ մեր պայմանները, փորձեց օգնել, և այդպես շարունակական օգնություն է ցուցաբերում:

– Իսկ դուք ինչպե՞ս հայտնվեցիք Ճամբարակում:

– Ծնունդով Ճամբարակից եմ, օրդինատուրան ավարտելուց հետո որոշեցի վերադառնալ տուն:

– Ձեր կենտրոնը համալրվա՞ծ է մասնագետներով, թե՞ կադրային խնդիրներ ունեք:

– Խնդիրներ, իհարկե, կան, ընդամենը 5 երիտասարդ բժիշկ ունենք, հիմնական կազմը թոշակառուներ են, ասեմ, որ դա միայն մեր ցավոտ կողմը չէ, մարզային բոլոր բուժհիմնարկներում այդ խնդիրն առկա է:

– Ի՞նչ է, բուհերն այժմ պարտադիր նշանակումներ չե՞ն կատարում:

– Ցավոք սրտի, ոչ, թեպետ այդ խնդիրը բազմիցս բարձրացվել է: Բացի այդ, մեր մարզից բժշկական ուսումնական հաստատությունում դեռ մի քանի տարի առաջ սովորողներ չկային, հիմա արդեն մի քանի ուսանող ունենք, որոնցից երկուսը քրոջս որդիներն են: Դեռ մանկուց էին որոշել պապիկի ու քեռու հետևորդները դառնալ:

– Կադրերի պակասից զատ ի՞նչ խնդիրներ ունեք: 

– Շենքային պայմանները շատ վատ վիճակում են, տեսնենք, ինչպես կլուծվի այդ հարցը: Նոր սարքավորումներ գրեթե չունենք, բացի UNICEF-ի ընծայած մանկական վերակենդանացման սարքավորումներից: Տարբեր բուժսարքավորումներ և բուժպարագաներ ենք ստացել նաև ամերիկյան «Վարդանանց ասպետներ» կազմակերպությունից:

– Ինչպիսի՞ն է ծննդօգնության վիճակը Ճամբարակում:

– Անցյալ տարի ծնունդների թիվն ավելացել էր, 120 ծննդաբերություն արձանագրվեց, սակայն այս տարի այն մոտավորապես 10-15%-ով պակասել է: Նայած ամիս:

– Գաղտնիք չէ, որ բժիշկների և բուժքույրերի աշխատավարձը մեզանում շատ ցածր է...

– Մեզ մոտ համավճարի շնորհիվ կարգավորվել է և' բուժման գործընթացը, և' բժիշկների աշխատավարձը: Օրինակ, նվազագույն աշխատավարձը կազմում է 110-120 հազար դրամ, իսկ առավելագույնը` 350-400 հազար դրամ: Աշխատողները լավ են վարձատրվում: Բուժքույրերը 60000-ից գրեթե ցածր չեն ստանում: Խոսքս ստացիոնարի և շտապ բուժօգնության բուժքույրերի մասին է:

– Պարզվում է` ոչ միայն լավ վիրաբույժ եք, այլև լավ կազմակերպիչ: Նման արդյունքի ինչպե՞ս եք հասել:

– 2006 թ.-ին նշանակվեցի որպես գլխավոր բժիշկ: Կուտակվել էին թե' աշխատավարձի, թե' այլ վճարումների հսկայական պարտքեր, գրեթե 11 մլն դրամ: Մեկ տարվա ընթացքում կարողացանք բոլոր պարտքերը մարել, ու եթե նախկինում հիվանդանոցը վնասով էր աշխատում, այժմ շահույթով ենք փակում տարին:

– Բայց ինչպե՞ս, կոնկրետ ի՞նչ եք անում:

– Ավելացել է վիրահատությունների, վճարովի ծառայությունների, դրամարկղի մուտքերի թիվը: Կարող եմ վստահ ասել, որ բժշկի գրպանը «ձախ» գումար չի մտնում, բոլոր մուծումները մտնում են դրամարկղ:

– Պատերազմի տարիների՞ն եք սկսել Ձեր աշխատանքային ուղին...

– Այո, և´ վիրաբույժ էի, և´ զինվորական բուժծառայության պետ: Վիրավորները շատ էին ու այն ժամանակ թեպետ փորձս քիչ էր, բայց ավելի ռիսկով էի վիրահատում (1997-2001 թթ.), հետո սրտի վիրահատություն տարա, զինծառայությունը թողեցի ու ստիպված անցա քաղաքացիական աշխատանքի:

– Ճամբարակում, մարզային այլ հիվանդանոցների աշխատակազմը «թարմացնելու», երիտասարդներով համալրելու համար իշխանությունները, նաև տեղական մարմինները ինչո՞վ կարող են նպաստել:

– Կարծում եմ, սոցիալական ոլորտն է հարկավոր զարգացնել, ժամանցի վայրեր ստեղծել, թե չէ ժամը 17-ից հետո մարդիկ չգիտեն ինչով զբաղվեն:

– Պարոն Մելքումյան, մեր հանդիպումը կայացավ նախատեսվածից մի քանի օր ուշ, որովհետև ծանր հիվանդ ունեիք և սպասում էիք, որ վիճակը լավանա ու նոր հանգիստ սրտով մեկնեք Երևան, հիմա ևս անհամբեր նայում եք ժամացույցին, քանի որ Ճամբարակից հայտնել են, որ դարձյալ ծանր հիվանդ են բերել: Ճիշտն ասած` և' զարմացած, և' չեմ թաքցնի, հիացած եմ, որ բավական երկար ժամանակ աշխատելով այդ դժվարին ասպարեզում` «բրոնզե կաղապար»-ով չեք պատել Ձեզ: 

– Փաստորեն գյուղական բժիշկ եմ, Չեխովի պատկերած գավառական բժիշկը: Եթե հիվանդանոցում չեմ, հիվանդները, տուն են գալիս անգամ ուշ ժամի: 15-ամյա դուստրս, որ նույնպես որոշել է բժիշկ դառնալ, երբ շտապ կանչ է լինում, ինձ հետ գալիս է, որ օգնի: Դա մեր կյանքն է, մեր առօրյան ու ոչ մի զարմանալու բան չկա:

– Եթե նման մասնագետներ ունենայինք բոլոր ասպարեզներում, Հայաստանը շատ ավելի հարմարավետ կլիներ ապրելու համար: Հրաժեշտից առաջ ի՞նչ կմաղթեիք «Առողջապահություն» հանդեսին նրա 55-ամյակի առթիվ:

– Հաջողակ լինի, ավելի մեծ հաճախականությամբ լույս տեսնի, ավելի լայն թեմաներ շոշափի: Մեր բժիշկները հաճույքով են կարդում հանդեսը, որովհետև յուրաքանչյուրն անպայման իրեն հետաքրքրող նյութ է գտնում:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ