Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Առողջապահություն 3.2011

Առաջնահերթը` առողջապահության համակարգի հետագա ամրապնդման, պահպանման խնդիրն է

Առաջնահերթը` առողջապահության համակարգի հետագա ամրապնդման, պահպանման խնդիրն է

Հարցազրույց «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի տնօրեն, բ.գ.դ., պրոՖեսոր Արա Մինասյանի հետ:

 

–  Ինչպե՞ս կգնահատեիք Հայաստանի երեք հանրապետությունների առողջապահության բնագավառում տեղի ունեցած փոփոխությունները:

 

–  Առաջին հանրապետությունը շատ կարճ գոյատևեց, ուստի այդ ժամանակաշրջանի առողջապահության գործունեությունն ինձ համար փոքր-ինչ անծանոթ է: Այդ տարիներին համակարգի վիճակը Հայաստանում եղել է շատ անմխիթար` ցեղասպանությունից փրկված մարդկանց բուժօգնության, համաճարակների վերացման տարիներ են եղել, սակայն կարող ենք հպարտանալ նրանով, որ կար մասնագետ-բժիշկների ներուժ: Խորհրդային տարիներին անկախ չլինելը երբեք չի խոչընդոտել առողջապահության համակարգի զարգացմանը: Մենք ոչ միայն զրկվել էինք մեր հողերից, այլև չէինք կարողանում ասել, որ Ղարաբաղը մերն է, այդ մասին մենք անգամ խոսելու իրավունք չունեինք: Յոթանասուն տարիների ընթացքում բոլոր բնագավառները լավ զարգացան, իսկ մեր անկախանալը եղավ հանգամանքների բերումով. Խորհրդային Միությունը փլուզվեց, և Հայաստանը ձեռք բերեց անկախություն:

 

–  Ի՞նչպես փոխվեց առողջապահության բնագավառն անկախության տարիներին թե´ դրական, թե´ բացասական առումով:

 

–  Դրականն այն է, որ անկախության շնորհիվ միջազգային համագործակցության լայն դաշտ ստեղծվեց, սկսեցինք ինտեգրվել եվրոպական, ամերիկյան բժշկությանը: Սակայն միաժամանակ ծագեցին մի շարք խնդիրներ, որոնք չէին կարող չառաջանալ. երկրաշաժ տեսած, տնտեսապես անկայուն վիճակում գտնվող երկիրը մտավ պատերազմի մեջ, իսկ հետո սկսվեց շրջափակումը: Մեկ օրում մենք դարձանք փոքր անկախ երկիր` հզոր ԽՍՀՄ-ի փլուզումից հետո: Այս բոլորը, բնականաբար, ազդեց մեր տնտեսության, այդ թվում` առողջապահության համակարգի վրա: Բայց հպարտությամբ պետք է շեշտել, որ մենք պատվով դուրս եկանք բոլոր փորձություններից, որի առհավատչյան հենց ազատագրված Արցախն է:


–  Անկախությունից հետո անցել է քսան տարի: Այսօր ի՞նչ է արվել առողջապահության բնագավառում:

 

–  Անընդհատ աշխատել ենք գնալ միջազգային փորձի ներդրման ճանապարհով: Անկախության տարիներին ամրապնդվել և կայունացել է եղած համակարգը, իսկ վերջին 3-4 տարիների ընթացքում սկսվել է առողջապահական նոր շենքերի կապիտալ շինարարությունը մարզերում: Ներկայումս կառուցվում է Գյումրու նոր հիվանդանոցային համալիրը: Հնարավոր եղավ պահպանել, նաև զարգացնել ռազմավարական նշանակություն ունեցող վիրաբուժական ուղղությունները: Սա այն ոլորտն է, որը եթե կորցնես, այլևս չես կարող վերականգնել: 

 

Զարգացում է ապրում նաև շտապ բուժօգնության համակարգը: Ստեղծվել է ընտանեկան բժշկության ինստիտուտ, որը նույն գյուղական բժշկական ամբուլատորիաներն են: Սակայն քիչ հասկանալի է ընտանեկան բժշկության կենտրոնի դերը քաղաքում, այն դեպքում, երբ ամբողջ աշխարհը մտորում է պոլիկլինիկաներ ստեղծելու գաղափարի շուրջ: Չի կարելի մի մարդու վրա դնել գինեկոլոգի, թերապևտի, մանկաբույժի և այլ մասնագետների պարտականությունները:

 

Պետության ջանքերի շնորհիվ պոլիկլինիկաները շարունակում են գործել: Ողջունելին գյուղական բժշկական ամբուլատորիաների պահպանման ծրագիրն է: Առողջապահության նախարարության նախաձեռնությամբ դրանք վերանորոգվել են, լավ կահավորվել, հագեցվել անհրաժեշտ տեխնիկայով: Ինչ վերաբերում է ծննդօգնության ծառայությանը և մանկական պետական հավաստագրերի ներդրմանը, ապա ժողովուրդը դրա պահանջարկն ուներ, իսկ պետությունը ժամանակին արձագանքեց:

 

–  Ձեր կարծիքով, ի՞նչ թերություններ կան բնագավառում և ինչպես կարելի է դրանք վերացնել:


–  Կարծում եմ, որ լուրջ խնդիրներ կան կրթական համակարգում, չափազանց հասարակացվեց բժշկական կրթությունը: Ոլորտում կազմակերպչական առումով եղել են օպտիմալացման կամ բարեփոխումների անհաջող, իմ կարծիքով, անիմաստ փորձեր կամ գործընթացներ: Օրինակ, բուժմիավորումների ապակենտրոնացումը մարզերում, իսկ Երևանում` բուժմիավորումների բուրգերի ստեղծումը: Սանիտարահակահամաճարակային ծառայությունները բավական թուլացրել են իրենց դիրքերը հատկապես սննդի վերահսկման գործում: Աննպատակահարմար է փոքր մասնավոր ատամնաբուժարանների գործունեությունը, ինչպես նաև տարբեր մասնավոր բուժկենտրոններում, ոչ հիվանդանոցային պայմաններում վիրահատություններ կատարելը: Այսինքն, պետությունը լիբերալ տնտեսության, շուկայական հարաբերությունների պայմաններում իր հսկողությունը պետք է ավելի ուժեղացնի:

 

–  Ի՞նչ եք կարծում, որոնք են առաջնահերթ լուծման կարիք ունեցող հիմնախնդիրները:

 

–  Պետք է առաջին հերթին ուշադրություն դարձնել թե´ բուժքույրական, թե´ բարձրագույն բժշկական կրթության հարցերին: Մենք այդ ուղղությամբ օրինակելի փորձ ենք ձեռք բերել ԽՍՀՄ-ի տարիներին, իսկ հիմա կորցնում ենք այն: Մեր դասախոսները պետք է լավ պատրաստված լինեն, տիրապետեն առնվազն երեք լեզվի: Բժշկական համալսարանի դասախոսը հասարակության էլիտան պետք է լինի: Կրթական մակարդակն առնվազն պետք է հասնի նախկինին: Դրականն այն է, որ գյուղերում բժշկական համակարգը գտնվում է ուշադրության կենտրոնում: Մարզպետարաններն ու նախարարությունը գյուղի բժշկի համար պետք է ստեղծեն բոլոր պայմանները` բարձր աշխատավարձ, հողամաս, տուն, որ նա չլքի գյուղը: Անհրաժեշտ է հետևել, որ այդ բժշկի երեխան ապահովված լինի ամեն ինչով: Եթե գյուղը դատարկվեց, մենք կզրկվենք մեր ազգային արժեքներից:

 

–  Անդրադառնանք «Առողջապահություն» հանդեսին, որը 55 տարեկան է: Ինչպե՞ս եք գնահատում նրա դերը առողջապահական համակարգի կայացման և զարգացման գործում:

 

–  Նախ կցանկանայի շնորհավորել հանդեսի խմբագրակազմին հոբելյանի կապակցությամբ:«Առողջապահությունը» միշտ նպաստել է առողջապահական համակարգի զարգացմանը, աշխատել է լինել առավելագույնս օբյեկտիվ և իր դերը կատարել է նաև անցումային շրջանում: Հանդեսը կարողանում է լուծել իր առջև դրված խնդիրները:

Սկզբնաղբյուր. Առողջապահություն 3.2011 (292)
Աղբյուր. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

«Առողջապահություն» հանդեսի 55-ամյա տարեդարձը
«Առողջապահություն» հանդեսի 55-ամյա տարեդարձը

Սիրելի ընթերցո′ղ,

Այս տարին կրկնակի հոբելյանական է` համընկել են մեր երկրի անկախության 20-ամյակը և «Առողջապահություն» հանդեսի 55-ամյա տարեդարձը...

Իրադարձություններ Հայաստանում
Մեր նպատակը բուժօգնության որակի բարձրացումն ու մատչելիության ապահովումն է
Մեր նպատակը բուժօգնության որակի բարձրացումն ու մատչելիության ապահովումն է

Հարցազրույց ՀՀ առողջապահության նախարար, բժշկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Հարություն Քուշկյանի հետ:

Հետաքրքիր, բուռն և ստեղծարար ուղի է անցել ՀՀ առողջապահության նախարար, առողջապահության...

Հրատապ թեմա Հայաստանում
55-ամյա «Առողջապահություն» հանդեսը
55-ամյա «Առողջապահություն» հանդեսը

Տպաքանակը միշտ էլ եղել է պարբերականի գնահատման և հեղինակության ցուցանիշ: Միութենական ամենաբարձր ատյանների թույլտվությանբ, ԽՍՀՄ առողջապահության նախարարության որոշմամբ և Հայաստանի...

Պատմության էջերից
Լուրջ ձեռքբերումներն ակնհայտ են այս ոլորտում
Լուրջ ձեռքբերումներն ակնհայտ են այս ոլորտում

Հարցազրույց ՀՀ ԱԺ առողջապահության, մայրության և մանկության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ, «Արաբկիր» բժշկական կենտրոնի գիտական ղեկավար, ՀՀ մանկական բժիշկների ասոցիացիայի նախագահ Արա Բաբլոյանի հետ...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Բժիշկներ
Անկախության 20-ամյակին ընդառաջ մենք ունենք կայացած առողջապահական համակարգ
Անկախության 20-ամյակին ընդառաջ մենք ունենք կայացած առողջապահական համակարգ

ՀՀ առողջապահության նախարարության աշխատակազմի ղեկավար Սուրեն Քրմոյանի հետ...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Բժիշկներ
Անկախությունն իրավական պետության կայացման կարևոր ուղենիշ է
Անկախությունն իրավական պետության կայացման կարևոր ուղենիշ է

Հարցազրույց ՀՀ ԲԳԱ նախագահ, ՌԴ ԲԳԱ ակադեմիկոս, ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչ, պրոֆեսոր Լևոն Մկրտչյանի հետ...

Բժիշկներ
Առողջապահությունը հասանելի չէ ժողովրդական լայն զանգվածներին
Առողջապահությունը հասանելի չէ ժողովրդական լայն զանգվածներին

Հարցազրույց ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի բնական գիտությունների բաժանմունքի ակադեմիկոս-քարտուղար Վիլեն Հակոբյանի հետ...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Բժիշկներ
Հանրապետությունում ծննդօգնության ոլորտում մեծ բարեփոխումներ են տեղի ունեցել
Հանրապետությունում ծննդօգնության ոլորտում մեծ բարեփոխումներ են տեղի ունեցել

Հարցազրույց «Պերինատալոգիայի, մանկաբարձության և գինեկոլոգիայի ՀԻ» ՓԲԸ տնօրեն, ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամ, ՀՀ վաստակավոր բժիշկ, ԱՆ գլխ. մանկաբարձ-գինեկոլոգ, Մ. Հերացու անվ. ՊԲՀ մանկաբարձության և գինեկոլոգիայի...

Պերինատոլոգիա, մանկաբարձություն և ուրո-գինեկոլոգիա Բժիշկներ
Բժիշկը նախ ի´նքը պետք է հարգի իր սպիտակ խալաթը: Հարցազրույց ՀԲԱ հիմնադիր նախագահ, Սրտաբանության ԳԻ փոխտնօրեն, Կանխարգելիչ սրտաբանության կենտրոնի տնօրեն Պարունակ Զելվեյանի հետ
Բժիշկը նախ ի´նքը պետք է հարգի իր սպիտակ խալաթը: Հարցազրույց ՀԲԱ հիմնադիր նախագահ, Սրտաբանության ԳԻ փոխտնօրեն, Կանխարգելիչ սրտաբանության կենտրոնի տնօրեն Պարունակ Զելվեյանի հետ

–  Համեմատեք, խնդրեմ, Հայաստանի երեք հանրապետությունների ժամանակ ունեցած առողջապահական համակարգերը` շեշտը դնելով անկախության 20 տարիների վրա...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Բժիշկներ
Նա անվերապահորեն սիրում էր իր հայրենիքը և անմնացորդ նվիրվեց նրան
Նա անվերապահորեն սիրում էր իր հայրենիքը և անմնացորդ նվիրվեց նրան

Արցախյան ազատամարտի տարիներին ռազմադաշտում էին նաև Ղարաբաղյան շարժման առաջամարտիկներից շատերը, որոնք ոգևորված անկախության գաղափարով` պատրաստ էին իրենց կյանքը տալ հանուն այդ վեհ գաղափարի: Այդ նվիրյալներից էր նաև Գարեգին Հարությունյանը...

Պատմության էջերից
Հիգիենիկ և հակահամաճարակային ծառայությունը զարգացում է ապրում: Հարցազրույց ՀՀ ԱՆ աշխատակազմի պետական հիգիենիկ և հակահամաճարակային տեսչության պետ Արտավազդ Վանյանի հետ
Հիգիենիկ և հակահամաճարակային ծառայությունը զարգացում է ապրում: Հարցազրույց ՀՀ ԱՆ աշխատակազմի պետական հիգիենիկ և հակահամաճարակային տեսչության պետ Արտավազդ Վանյանի հետ

–  Կցանկանայի զուգահեռներ անցկացնեիք ԽՍՀՄ սանիտարահակահամաճարակային և ՀՀ ԱՆ պետական հիգիենիկ և հակահամաճարակային ծառայությունների գործունեության միջև...


Notice: Undefined index: HTTP_X_FORWARDED_FOR in /sites/med-practic.com/classes/flud_class.php on line 33

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ