Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Մեդիցինսկիյ Վեստնիկ Էրեբունի 1-4.2005 (21-24)

Երևանի շտապ օգնության կայանի գործունեության հետագա կատարելագործման մարտավարության որոշ հարցեր

Բանալի բառեր. շտապ օգնություն, մարտավարություն, կատարելագործում

Շտապ բժշկական օգնության ցուցաբերման խնդիրն աշխարհի գրեթե բոլոր պետություններում գոյություն ունի [1,2]: Այն պայմանավորված է ինչպես տվյալ երկրի սոցիալ-տնտեսական իրավիճակով, այնպես էլ ազգաբնակչության հիվանդացությամբ և առողջապահության հնարավորություններով [3-5]­­­­­: ­­­­

 

Վերջին տարիներ ընթացքում ՀՀ-ում տեղի են ունեցել սոցիալ-տնտեսական փոփոխություններ, որոնք անհրաժեշտ պայմաններ ստեղծեցին վերակառուցելու և ստեղծելու առողջապահության նոր մոդել` հաշվի առնելով մեր բնական, սոցիալ-տնտեսական, ժողովրդագրական և ֆինանսական հնարավորությունները:

­­­ ­­­­­­­­

Հարկ է նշել, որ առողջապահության գործի անհրաժեշտ բարելավումը մեզ մոտ տեղի կունենա միայն այն դեպքում, երբ վերջինս կդառնա պետության կարևոր և առաջնահերթ խնդիրներից մեկը, կգտնվի կենտրոնում և ապահովված կլինի համապատասխան միջոցառումների համակարգով:

 

Նշենք ևս մեկ կարևոր հանգամանք: Ընդունված է համարել, որ ազգաբնակչության առողջական վիճակը փաստացի արտացոլում է տվյալ երկրում տիրող սոցիալ-տնտեսական պատկերը և միտումները: Այդ տեսակետից ՀՀ-ում ազգաբնակչության առողջական վիճակի առկա խնդիրներն ունեն խոր սոցիալ-տնտեսական արմատներ և, անշուշտ, կապված են ներկայումս ստեղծված պայմանների հետ, որոնք էլ դինամիկայում պայմանավորում են նրա առողջական վիճակի տարբեր միտումները և կարևոր որակական ցուցանիշները: Այդ իսկ պատճառով նման սոցիալ-տնտեսական իրավիճակում, երբ շարունակվում է ազգաբնակչության սոցիալական տարբերակումը, տնտեսական բևեռացումը և, ընդհանուր առմամբ, տեղի է ունենում հասարակական մեկ կացութաձևի անցումը մեկ այլ ձևի, հանրային առողջապահության բնագավառում լավագույն տարբերակով անգամ մշակված ծրագիրը կարող է միայն որոշակի չափով մեղմացնել, այլ ոչ թե արմատապես փոխել դեպի լավը ազգաբնակչության առողջության կարևոր որակական ցուցանիշները: Դա է մեզ մոտ` հանրային առողջության զարգացման տեսակետից, օբյեկտիվ իրավիճակը և մոտակա հեռանկարը:­­­­­­­ ­­­­­ ­ ­­­­ ­­­ ­­ ­ ­

 

Հանրային առողջապահության կարևոր բաղադրիչներից մեկը շտապ բուժօգնության համակարգն է, որի առանցքային օղակների գործունեության բարելավումը կարող է նպաստել ստեղծված իրավիճակի մեղմացմանը: ­­

 

Այս տեսակետից ՀՀ-ում վերջին տաս տարիների ընթացքում ստեղծված ժողովրդագրական առանձնահատկությունների վերլուծությունը թույլ է տալիս ենթադրել և կանխատեսել`

­­­­­ ­

  • հանրապետությունում հիվանդանոցային մահճակալային ընդհանուր ֆոնդի հետագա կրճատում` միաժամանակ ամբուլատոր-պոլիկլինիկական ցանցի և շտապ բուժօգնության համակարգի ուժեղացմամբ,­ ­­­
  • ծննդաբերական-գինեկոլոգիական մահճակալային ֆոնդի էական կրճատում հանրապետությունում` համակարգի աշխատանքի որակի միաժամանակյա բարձրացմամբ,­­ ­­
  • անհետաձգելի բժշկական օգնության ծառայության պահանջի զգալի աճ` կապված այդ պրոֆիլի բուժօգնության բազաների ուժեղացման (առաջին հերթին վիրաբուժական, վնացվածքաբանական և վերակենդանացման) հետ,­­ ­­­­
  • օնկոլոգիական ծառայության ուժեղացում և բարելավում,
  • մեծահասակների համար հերիատրիկ ծառայության ստեղծում և ուժեղացում` նկատի ունենալով նաև ծանր, անբուժելի հիվանդների ծառայությունը (հոպիսներ),
  • հանրապետությունում ստեղծված սոցիալ-տնտեսական պայմաններում անհրաժեշտություն է դարձել մշակել, ստեղծել և իրականացնել նպատակային միջգերատեսչային ծրագրեր և սոցիալական նշանակություն ունեցող հիվանդությունների կանխարգելման և նպատակասլաց պայքարի համար` ընդգրկելով դրանում տուբերկուլյոզը, վեներական հիվանդությունները, նարկոմանիան, տոքսիկոմանիան և այլն:­­­ ­­­­­ ­­­­­­­­­

Վերջին տարիների ընթացքում առողջապահության բնագավառում կտրուկ փոխվել և փոխվում է կառավարումը, առողջապահության օրգանների և ձեռնարկությունների իրավատնտեսական կարգավիճակը: Հիվանդանոցային, ամբուլատոր-պոլիկլինիկական ապահովումը, դիսպանսերների և բուժկանխարգելիչ սպասարկումն ու ծննդատների գործունեությունն անմիջականորեն չի ղեկավարում առողջապահության նախարարության և նրա համապատասխան վարչությունների, գլխավոր մասնագետների կողմից: Այդ իսկ պատճառով հրատապ խնդիր է դարձել .

­­­­­­ ­­­­­­­­­ ­­­­­

  1. ՀՀ առողջապահության նախարարության ղեկավարող ապարատի վերակազմավորումը, վերահսկողության ոլորտում դրա ուժեղացումը,­­­ ­
  2. գործնական առողջապահության բնագավառում տիպային նոր կառավարման, տարբեր տարածքային միավորումների և կառուցվածքների մշակումն ու ներդրումը,­­­­
  3. բժշկական բնույթի ռեսուրսների բժշկատնտեսական առավելությունների և օգտագործվող հաշվետվական արդյունավետ նոր ձևերի մշակումն ու ներդրումը,­­­­­­
  4. առողջապահության ոլորտի ղեկավարող անձնակազմի համար տնտեսավարման հիմունքների, տնտեսական, հաշվապահական գործի և հաշվետվության, հարկերի, մենեջմենտի և մարկետինգի հիմունքների վերաբերյալ նոր ծրագրերի մշակումն ու ներդրումը,­­
  5. ընթացիկ և հեռանկարային պլանավորման ծրագրերի մշակումը և ներդրումը հետևյալ մակարդակներով.

  • հանրապետությունում կատարվող գիտահետազոտական աշխատանքների կոորդինացիայի ապահովում, այն ուղղելով առողջապահության հետագա զարգացմանն ու բարելավմանը,­­­­­ ­
  • առողջապահության նախարարությունում կազմակերպել գլխավոր մասնագետների խորհուրդ, ակտիվացնել դրա գործունեությունը, մշակել ու ներկայացնել նրանց կողմից կազմված հեռանկարային զարգացման ծրագրերը` ըստ առանձին մասնագիտությունների.­­­­­­­­
  • ՀՀ առողջապահության նախարարությունում իրականացնել մշտական հսկողություն` ընդունված սեփական որոշումների արդյունքների արդյունավետությունը որոշելու և գնահատելու նպատակով:

Ինչպիսի՞ն պետք է լինի ներկայիս քաղաքականությունը շտապ և անհետաձգելի բժշկական օգնության ոլորտում:

 

Ներկայումս ՀՀ-ում գործնական առողջապահությունը պետք է լուծի խիստ կարևոր մեկ խնդիր` ազգաբնակչությանը ժամանակին և որակյալ շտապ բժշկական օգնություն ցուցաբերել: Ընդ որում, այդ աշխատանքը չպետք է ծանրաբեռնվի այլ ոլորտների, մասնավորապես, ամբուլատոր-պոլիկլինիկական (ընտանեկան բժիշկների) համակարգի ֆունկցիաների վերաբաշխմամբ, առավել ևս խրոնիկական և դժվար բուժելի (ժամանակակից առողջապահության համար անբուժելի համարվող) հիվանդներին բուժօգնության ցուցաբերմամբ:

 

Սույն աշխատանքում վերլուծված են Երևան քաղաքի Շտապ բժշկական օգնության կայանի գործունեության կազմակերպման կարևոր ուղղությունները, շեշտադրումն արվել է այս բնագավառում դեռևս գոյություն ունեցող մի շարք չլուծված հարցերին, որոնք բացասական ազդեցություն են թողնում ազգաբնակչությանը շտապ բժշկական օգնության ցուցաբերման վրա:­­ ­

Ք. Երևանում մոտ 33000 բնակչին ընկնում է մեկ շտապ օգնության մեքենա, աշխատում է 196 բժիշկ, գործում է 38 բրիգադ (ընդհանուր բժշկական` 24 բուժակային` 2, մասնագիտական` 12, որից սրտաբանական` 8, վերակենդանացման, նյարդաբանական, հոգեբուժականև մանկական` մեկական):

 
Շտապ բժշկական օգնության ծառայության գործունեության վերլուծությունը ցույց է տվել, որ կանչերի գերակշռող մասը կազմում են սիրտ-անոթային, շնչառական և նյարդային հիվանդությունները, որոնց մեծ մասը խրոնիկական ձևերի սրացումներն են: Քիչ չեն դեպքերը, երբ կանչերը իրականացվել են ներարկումներ կամ էլէկտրասրտագրություն կատարելու համար:­­ ­­ ­
 

Շտապ օգնության կայանի կողմից իրականացվող աշխատանքների ոչ հիմնավորված ծանրաբեռնվածությունը մեծ մասամբ, պայմանավորված է պոլիկլինիկական օղակի աշխատանքներում տեղ գտած թերություններով և շտապ օգնության ու պոլիկլինիկայի միջև նախկինում քիչ թե շատ գործող փոխադարձ կապի խզումով:

 
Ոչ բավարար է նաև շտապ օգնության կայանի կապը ստացիոնարների հետ. այսպես, օրինակ, ստացիոնարներից շտապ օգնության կայաններ ուղեկցող թերթիկների (ձև 114) վերադարձը 38% -ից չի անցնում:­
 

Վերլուծությունը ցույց է տվել, որ շտապ բժշկական օգնության կայանի բնականոն գործունեության համար խոչընդոտ է հանդիսանում անբավարար նյութատեխնիկական բազան և բժշկական օգնության համար բացակայող անհրաժեշտ որակի չափորոշիչները:

 

Հանրապետությունը ներկայումս գտնվում է իր զարգացման անցումային շրջանում և բնական է, որ նոր սոցիալ-տնտեսական պայմաններում հանրային առողջապահությունը դեռևս իր կայացման փուլում է: Մասնավորապես` ամբուլատոր-պոլիկլինիկական նախկին ցանցի աշխատանքի հին մեթոդները բավարար չափով չեն գործում (այսինքն, խրոնիկական հիվանդների բուժապահովումն ունի բավականին բարդ խնդիրներ), փոխվել են հիվանդանոցային համակարգի գործունեության սկզբունքները, օնկոլոգիական, հակատուբերկուլյոզային և նմանատիպ ծառայությունները գտնվում են վերակառուցման փուլում, իսկ ընտանեկան բժիշկների համակարգը որպես այդպիսին իր ձևավորման շրջանում է: ­­­­­­­­­ ­­­­­ ­­­­­­­ ­­

 

Մեր կողմից կատարված աշխատանքը թույլ է տվել ք. Երևանի Շտապ բժշկական օգնության կայանի աշխատանքում հիվանդներին ցուցաբերվող բուժօգնության հարցում պարզաբանելու պատճառա-հետևանքային կապը: Այստեղ իր ուրույն տեղն ունի մեր կողմից մշակված և դեռևս մասնակի ներդրված տեղեկատվական քարտը, որը թույլ է տալիս խորն ու բազմակողմանի գնահատելու կայանի գործունեությունը և դրա հիման վրա առաջարկելու աշխատանքի հարցում նոր մոտեցումներ և նոր ցուցանիշներ` նպատակ ունենալով բարձրացնելու ազգաբնակչությանը ցուցաբերվող բուժօգնության որակն ու արդյունավետությունը:

 ­­­

Խնդրի նկատմամբ նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հանրապետության անցումային շրջանում պատշաճ և գիտականորեն հիմնավորված մակարդակով լուծելու ք. Երևանի Շտապ օգնության կայանի-ի աշխատանքի կազմակերպման բարելավման ու կատարելագործման հարցերը: Առաջարկվում է, որ ներկայումս ք. Երևանի Շտապ բժշկական օգնության կայան-ը գործնականում օրինականացնի և իր սպասարկմանը վերցնի բոլոր այն խրոնիկական հիվանդներին, որոնք տվյալ պահին շտապ բժշկական օգնության կարիք ունեն, բայց որոշակի պատճառներով այն այլ համակարգում ստանալու հնարավորություն չունեն: Մասնավորապես, խնդիրը վերաբերվում է խրոնիկական սրտային, նյարդային, շնչառական, ուռուցքային և այլ նմանատիպ հիվանդներին: Ըստ մեզ, այսպիսի մոտեցումը ինչպես մարդասիրական է, այնպես էլ հետագայում` առողջապահության համակարգի ձևավորման պայմաններում, հնարավորություն կընձեռնի արագ անցում կատարելու և նպատակային ուղղորդելու հիվանդների հոսքը:­­­­­­ ­­ ­­­­ ­­ ­­ ­­­ ­­­­­­­­­

 

Կայանի աշխատանքի համակարգային բազմագործոնային վերլուծությունը մաթեմատիկական մոդելավորմամբ հիմք է տալիս եզրակացնելու, որ այստեղ էական և սկզբունքային նշանակություն ունի կանչի վրա ծախսված ժամանակը և կանչի ելքը (լավացում, անփոփոխ, մահ): Ընդ որում, բոլոր դեպքերում կանչի վրա ծախսված ժամամանակն ունի առաջնային նշանակություն:­­ ­­­­­­­­

 

Համակարգի գործունեության արդյունավետությունն, ըստ նախնական տվյալների, արդեն թույլ է տալիս կրճատելու մեկ դեպքին հատկացվող ժամանակը մինչև 30 րոպե: Սա պետք է դիտարկել որպես լուրջ նվաճում:

 

­­

Հետագա ռազմավարությունը` կապված առողջապահության կայացման և զարգացման հետ, նախատեսում է ուժեղացնել և բարձրացնել շտապ և անհետաձգելի բուժծառայության մակարդակը, դարձնելով այն ավելի ճկուն ու արդյունավետ: Դրա համար պլանավորվում է այժմ գործող շտապ օգնության ենթակայանները վերափոխել ու դարձնել հիվանդանոցների պետական պատվերի շրջանակներում գործող շտապ օգնության բաժանմունքներ, պաշտպանելով տարածքային նպատակահարմարությունը, անփոփոխ թողնելով շտապ օգնության բրիգադների օպերատիվ և վարչական ղեկավարությունը: Նման շենքային հարմարությունների հետ կապված փոփոխությունները` ի հաշիվ քաղաքային հիվանդանոցների, բավական կթեթևացնեն այդ կայանների նյութատեխնիկական հոգսերը, ինչը, ի վերջո, կխնայի առողջապահությանը հատկացված ոչ քիչ ֆինանսական և նյութական միջոցներ:­­­­­ ­­­­ ­­­­ ­­­­ ­­ ­­ ­­­

 

Գրականություն


  1. Апанансенко Б.Г., Кирилюк И.Г., Блинков Ю.И. Определение и научное содержание понятий скорая медпомощь и неотложная медпомощь. Здравоохранение Российской Федерации, 1992, 6, с.10.
  2. Нечаев Э.А. Проблемы медицинского обес­пе­чения в экстремальных ситуациях, Военно-мед. ж., 1990, 6, с.10-15.
  3. Boutis K., Stephens D., Lam K., Ungar W.J. et al. The impact of SARS on a teritary care pediatric emergency department, CMAJ, 2004 Nov 23; 171 (11): 1353-8.
  4. Dawson E.J., Paterson-Brown S. Emergency general surgery and the implications for specialisation, Surgeon, 2004 Jun, 2(3): 165-70.
  5. Suppa M., Di Lallo N., Scarponi V. et al. The Moschkowitz syndrome in emergency depart­ment, Case report, Clin. Ther., 2004 Jul-Aug; 155(7-8):321-5.

 

Հեղինակ. Վ.Ռ. Պողոսյան ՀՀԱՆ բժշկական օգնության կազմակերպման վարչություն
Սկզբնաղբյուր. Գիտա - գործնական Բժշկական Հանդես <<Մեդիցինսկիյ Վեստնիկ Էրեբունի>> - 3. 2005 (23) 34-38
Աղբյուր. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Ցանցենու հետազոտման գունակոնտրաստային ախտորոշիչ եղանակ

Բանալի բառեր.ախտորոշիչ թեստ, ներակնային ճնշում (ՆԱՃ), տեսաներվի սկավառակի էքսկավացիա (ՏՍԷ)­

Նկարագրվող ակնաբուժական ախտորոշիչ թեստը իրենից ներկայացնում է թղթի վրա համապատասխան կոնտրաստ և գունային տառեր, թվեր, նշաններ, որոնցով էլ հենց հետազոտվում է հիվանդի աչքը: Թեստը բաղկացած է 2 բաղադրիչներից` կոնտրաստի զգացողությունից և գունային կոմպոնենտից: Այն այնպես է կազմված, որ կապույտ գույնը ըստ իր պայծառության հավասար է ֆոնի պայծառությանը...

Ակնաբանություն
Ցերվիցիտի (էնդոցերվիցիտի) կլնիկաձևաբանական բնութագիրը (գրական ակնարկ)

Բանալի բառեր. ցերվիցիտ, էնդոցերվիցիտ, բորբոքային հիվանդություն

Մանկաբարձ-գինեկոլոգների պրակտիկայում ինֆեկցիոն պաթոլոգիան շարունակում է արդիական խնդիր մնալ: Հեղինակների տվյալներով, կանացի սեռական օրգանների բորբոքային հիվանդությունները վերջին տարիներին առանձնահատուկ հրատապ նշանակություն ունեն` կապված դրանց բարձր հաճախականության (գինեկոլոգիական հիվանդների 60-65%), պտղին ինֆեկցիայի փոխանցման հնարավորության և երիտասարդացման հետ...

Պերինատոլոգիա, մանկաբարձություն և գինեկոլոգիա
Սրտամկանի սուր ինֆարկտով հիվանդների ֆիզիկական ռեաբիլիտացիան

Բանալի բառեր. սրտամկանի սուր ինֆարկտ, ֆիզիկական ռեաբիլիտացիա, վարժություններ

Երկար ժամանակ սրտամկանի ինֆարկտի բուժման պարտադիր պայման էր համարվում տևական անկողնային ռեժիմը: Այդպիսի ռեժիմիև հատկապես առաջին մոտ 3-շաբաթյա լիակատար հանգստի բացասական կողմերը ակնհայտ էին. նվազում էր կմախքային մկաններիզանգվածը (հիվանդների մի մասը առանց հատուկ վերականգնողական վարժությունների բառացիորեն չէր կարողանում կանգնել ոտքիվրա)...

Սրտանոթաբանություն
Պատերազմական գործողությունների ժամանակ ռազմաբժշկական ստորաբաժանումների կազմակերպչական կառուցվածքի կատարելագործման մասին

Բանալի բառեր. բժշկական ապահովում, բժշկական հատուկ ուժեղացված ջոկատ

Աղետների և պատերազմական գործողությունների ժամանակ առաջացած մասսայական վնասվածքների դեպքում հատկապես կարևոր է ճիշտ կազմակերպել բնակչությանը ցուցաբերվող առաջին բուժօգնությունը, վերականգնել նրանց աշխատունակությունը, նվազեցնել սանիտարական կորուստների թիվը: Այս խնդիրը այսօր էլ բոլոր երկրների համար չի կորցրել իր արդիականությունը, նշանակությունը և գտնվում է պետության ուշադրության կենտրոնում...

Այլ հոդվածներ
Երևանի շտապ օգնության կայանի աշխատանքի կազմակերպման որոշ հիմնահարցեր ըստ ամիսների և սեզոնների 2001-2004թթ. ժամանակահատվածում

Բանալի բառեր. շտապ օգնության կայան, հիմնահարցեր, հիվանդացություն

Ժամանակակից բժշկագիտության և գործ­նա­­կան առողջապահության արդիական պրոբ­­լեմների շարքում խիստ կարևորվում են բնակ­չությանը ժամանակին և որակյալ շտապ բժշկական օգնության ցուցաբերման հար­ցերը: Նախկին ԽՍՀՄ-ում ստեղծված նախա­հոս­պիտալային շտապ բժշկական օգնության համակարգը համարվում է խորհրդային ա­ռող­­ջապահության կարևոր նվաճումներից մեկը [1-5]...

Զինված ուժերում ինֆեկցիոն հիվանդացության կառուցվածքի մասին

Բանալի բառեր. զինված ուժեր, ինֆեկցիոն հիվանդություն

Ինֆեկցիոն հիվանդացության կառուցվածքը տարբեր երկրների բանակներում եղել է տարբեր: Ընդ որում հրատարակված գիտական աշխատանքներում ինֆեկցիոն հիվանդությունների պրոբլեմը հիմնականում արծարծվում...

Վարակաբանություն
Կոնքազդրային հոդի հրազենային կոտրվածքի կապակցությամբ կատարված էնդոպրոթեզի կրկնակի ռևիզիա (կլինիկական դեպք)

 

Բանալի բառեր. կոնքազդրային հոդ, տոտալ էնդոպրոթեզավորում, ռևիզիոն արթրոպլաստիկա

Հիվանդ` Շանդիձե Ալեկսանդր, 1974թ. ծնված, 23.03.05-ին ընդունվել է Էրեբունի Բժշկական Կենտրոն հետևյալ ախտորոշմամբ. վիճակաջ կոնքազդրային հոդի տոտալ էնդոպրոթեզավորումից հետո, քացախափոսային կոմպոնենտի տեղաշարժումով, փափուկ հյուսվածքներումբազմաթիվ մետաղական օտար մարմինների առկայությամբ...

Վնասվածքաբանություն և օրթոպեդիա Կլինիկական դեպքեր
Խրոնիկական դիսցիրկուլյատոր էնցեֆալոպաթիաների կոգնիտիվ խանգարումների կլինիկանեյրոֆիզիոլոգիական վերլուծությունը

Բանալի բառեր. էնցեֆալոպաթիա, կոգնիտիվ խանգարումներ, բուժում, կոգնիտիվ դրդված պոտենցիալներ` P–300, Վեքսլերի թեստ, ռիվաստիգմին (պրոմետաքս)

Ցերեբրովասկուլյար հիվանդությունների մեծ տարածվածությունը, հիվանդների հաշմանդամության բարձր տոկոսը, սոցիալ-տնտեսականպրոբլեմները, որոնք ծագում են գլխուղեղի անոթային հիվանդությունների դեկոմպենսացիայի ժամանակ, բացատրում են այդնոզոլոգիաների բուժման բժշկա-սոցիալական մեծ նշանակությունը...

Նյարդաբանություն
Ձախ նախասրտի միքսոմայի հեռացման դեպք

Բանալի բառեր. սրտի ուռուցքներ, միքսոմա, ձախ նախասրտային միքսոմա

2005 օգոստոսի 24-ին Էրեբունի Բժշկական Կենտրոն դիմեց 44 տարեկան տղամարդ, որը գանգատվում էր հևոցից, սրտխփոցից, թուլությունից:

Կատարվեցին հետևյալ հետազոտությունները.­­­­­­

ԷՍԳ` նախասրտերի շողացում, 94 զ/ր միջին փորոքային ռիթմով, ԷխոՍԳ` ձախնախասրտում 7,2x3,9սմ չափի գնդաձև նորագոյացություն, որը ոտիկի միջոցովամրանում էր միջնախասրտային միջնապատին...

Սրտանոթաբանություն Կլինիկական դեպքեր
Պետական պատվերի շրջանակներում բժշկական օգնություն և սպասարկում իրականացնողների ցուցանիշային ֆինանսավորում

Բանալի բառեր: ցուցանիշային (ռեյտինգային) ֆինանսավորում, ռեյտինգի մակարդակ, պետական պատվեր

Սպասարկման ոլորտում, ինչպիսին է նաև առողջապահությունը, ցանկացած գնում կատարելիս ենթադրվում է, որ գնորդը կբավարարվի իր պահանջմունքներին համապատասխան որոշակի մակարդակով: Այդ մակարդակի չափին, ցուցանիշային (ռեյտինգային) ֆինանսավորման մեջ, համապատասխանում է այսպես կոչված միջին (նոմինալ) ռեյտինգի մակարդակը...

Ինֆեկցիոն հսկողության ծրագրի ֆինանսական արդյունավետության հետազոտություն

Բանալի բառեր. ներհիվանդանոցային ինֆեկցիաների ֆինանսական ծախսեր, ինֆեկցիոն հսկողության ծրագիր, նպատակային և պլանային սանիտարամանրէաբանական հետազոտություն, կանխարգելիչ միջոցառումներ ­­­

Ժամանակակից առողջապահության մեջ ֆինանսների խնայողության արդյունավետ միջոցներից մեկը հանդիսանում է ներհիվանդանոցայինին ֆեկցիաների (ՆՀԻ) կանխարգելումը: Վերջիններս առաջացնում են լրացուցիչ ծախսեր ի հաշիվ լաբորատոր, գործիքային (կրկնակի ևնույնիսկ բազմակի) հետազոտությունների, դեղորայքի և բուժման տևողության երկարացման...

Վարակաբանություն
Զորքերում համաճարակային իրավիճակի օրինաչափություններն ու առանձնահատկությունները

Բանալի բառեր. համաճարակային իրավիճակ, զորքեր, ինֆեկցիոն հիվանդություններ, վիրուսային հեպատիտ

Ըստ գրականության տվյալների [1,2], համաճարակային իրավիճակը զորքերի անձնակազմում բնութագրվում է հարաբերական ինքնավարությամբ: Ինքնավարություն տերմինով ընգծվում է, որ անձնակազմի ինֆեկցիոն հիվանդացությունը պայմանավորված է զինվորական կոլեկտիվներին բնորոշ ներքին գործոններով...

Վարակաբանություն
Կրծքագեղձի ֆիլոիդ ուռուցքների և ֆիբրոադենոմաների տարբերակիչ ախտորոշման չափորոշիչները

Բանալի բառեր. կրծքագեղձի ֆիլոիդ ուռուցք, ֆիբրոադենոմա

Կրծքագեղձի ախտահարումների շարքում ֆիբրոադենոմաները գրավում են երրորդ տեղը՝ մաստոպաթիայից և քաղցկեղից հետո: Տերևանման ֆիբրոադենոմաները, այլ կերպ ֆիլոիդ ուռուցքները (ՖՈՒ), ֆիբրոադենոմաների շարքում կազմում են 11.9% [1–3]: Եվ՛ ֆիբրոադենոմաները, և՛ ֆիլոիդ ուռուցքները դասվում են ֆիբրոէպիթելային ախտահարումների շարքին, սակայն ՖՈՒ-ը ունի չարորականացման միտում և կարող է վերափոխվել սարկոմայի, կարցինոսարկոմայի և քաղցկեղի [4–6]...

Ուռուցքաբանություն
Դիսլիպոպրոտեիդեմիայի նշանակությունը էնդոթելի վնասման մեջ թոքային հիպերթենզիայի ժամանակ

Բանալի բառեր. թոքային հիպերթենզիա, էնդոթելային դիսֆունկցիա, դիսլիպոպրոտեիդեմիա

Թոքային հիպերթենզիան վիճակ է, որը կարող է հանդիսանալ մի շարք հիվան­դու­թյուն­ների բարդություն, կամ ունենալ իդեո­պա­թիկ ծագում: Այն բնութագրվում է թո­քա­յին անոթների դիմադրողականության և թո­քա­յին զարկերակում ճնշման աստիճա­նա­կան բարձրացմամբ, որը բերում է աջ փորո­քային անբավարարության զարգացման: Թո­քային հիպերթենզիա ախտորոշվում է, երբ թո­քային զարկերակում միջին ճնշումը գերա­զանցում է 25 մմ.սնդ.ս. հանգստի ժամանակ և 30 մմ.սնդ.ս. ֆիզիկական ծանրաբեռնվա­ծու­թյան ժամանակ [2,9,10]...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ