1983թ. մարտի 2-ին, 31 տարի առաջ, Մեծ Բրիտանիայում ցուցադրվեց առաջին ձայնասկավառակը

Ձայնագրման և ձայնի վերարտադրության առաջին սարքերը երաժշտական արկղերի մեխանիզմներին էին նման: Դրանցում օգտագործվում էին մխոցներ, այնուհետև՝ սկավառակ, որը պտտվելով` ձայնային վերարտադրությունը հնարավոր էր դարձնում:

Այնուամենայնիվ, ամենատարբեր մեխանիկական երաժշտական սարքավորումները (արկղեր, ծխախոտատուփեր, ժամացույցներ և այլն) մարդկությանը ընդունակ չէին տալ ամենակարևորը՝ մարդկային ձայնի վերարտադրումը դարձնել հնարավոր: Այս խնդիրը լուծեց ամերիկացի Թոմս Ալվա Էդիսոնը, ով աշխարհին նվիրեց նվագարկիչը (ձայնարկիչը):

Նվագարկչի գործունեության սկզբունքը հիմնված էր փայլաթիթեղով ծածկված, պտտվող մխոցի մակերեսին  ձայնի ձայնային տատանումների փոխանցման վրա: Տատանումները կատարվում էին պողպատե ասեղով, որի մի ծայրը միացված էր ձայներ «որսացող» պողպատե թաղանթին: Մխոցը պետք է ձեռքով պտտեին՝ վայրկյանում մեկ պտույտ հաճախականությամբ:

Նվագարկիչը միջազգային ֆուրոր առաջացրեց: Սակայն նրա կառուցվածքը որակյալ նվագարկում ստանալու հնարավորություն չէր տալիս, և, չնայած Էդիսոնի և իր հետևորդների սարքը կատարելագործելու բոլոր ջանքերին, նվագարկիչը ձայնագրության և ձայնի վերարտադրման ոլորտի զարգացման համար դարձավ փակուղի: 

Նվագարկիչ, գրամաֆոն, պատեֆոն, ձայնագրիչ… Սկավառակներ, ձայներիզներ…

Ընդհամենը մեկ դարի ընթացքում ընթացքում մարդկությունը նվագարկչից անցավ ձայնասկավառակի գործածմանը:

1970-ական թվականների վերջում համակարգչային տեխնոլոգիաների արագ զարգացումը հանգեցրեց ցանկացած տեղեկատվության պահպանման և թվայնացման հնարավորության հայտնվելուն: 

Դրանցից մեկը ձայնասկավառակն էր, որը ներկայացվեց Մեծ Բրիտանիայում 1983թ. մարտի 2-ին  Philips, Sony և Polygram ընկերությունների կողմից: Այդ ժամանակաշրջանի համար նորույթն իսկական սենսացիա էր: 

Ցուցադրված ձայնասկավառակի տրամագիծը կազմում էր 12 սմ: Ցուցադրման համար դրա վրա Բեթհովենի «Իններորդ սինֆոնիան» էր ձայնագրված: Լազերով արված և լազերային նվագարկիչով ընթերցվող ձայնագրության տևողությունը 74 րոպե էր. հենց այսքան էր տևում սինֆոնիայի այն ժամանակվա ամենահայտնի կատարումը:

Աստիճանաբար օպտիկական սկավառակները դադարեցին միայն աուդիոձայնագրությունների կրողներ լինել: Հայտնվեցին CD-ROM, այնուհետև CD-R և CD-RW, որտեղ արդեն հնարավոր էր ցանկացած թվային տեղեկություն պահպանել: CD-R-ի վրա հնարավոր էր միայն մեկանգամյա ձայնագրություն կատարել, իսկ CD-RW- վրա՝ բազմիցս ձայնագրել և վերաձայնագրել: 

 Ձայնասկավառակի վրա տեղեկատվությունը խորացումներից կազմված պարուրաձև ուղիների տեսքով է ձայնագրվում: Տվյալների ընթերցումը և ձայնագրումը կատարվում է լազերային ճառագայթի միջոցով: 

Տեղեկատվության սեղմման ալգորիթմներն օգնեցին զգալիորեն նվազեցնել թվային աուդիոֆայլերի չափսերը՝ առանց մարդու լսողական ընկալման վրա որևէ ազդեցության: Առավել լայնորեն օգտագործում ստացավ MP3 ձևաչափը:

XXI դարի սկզբին ֆլեշ-տեխնոլոգիայի զարգացումը հանգեցրեց նրան, որ աուդիո-CD-ն մոռացման վտանգի տակ հայտնվեց, ինչը տեղի ունեցավ սկավառակների և ձայներիզների հետ:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ