Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Սնունդը և առողջությունը

Ձեթերի տեսակները և նրանց առանձնահատկությունները

Ձեթերի տեսակները և նրանց առանձնահատկությունները

Ձեթերի օգուտն անգնահատելի է, ու շատերը գիտեն դրա մասին: Սակայն ոչ բոլորը գիտեն դրանցից յուրաքանչյուրի բուժիչ հատկության մասին: Յուրաքանչյուր ձեթ իր առանձնահատկություններն ունի ու անկրկնելի բաղադրությունը: Ձեթերի բաղադրության ճարպերն անհրաժեշտ են առողջ լինելու համար:

Քնջութի ձեթ

Թեթև բաղադրությամբ և քաղցրավուն համով այս ձեթը հարուստ է վիտամիններով, ցինկով, ու հատկապես` կալցիումով: Ուստի այն օգտագործում են օսթեոպորոզի ու սիրտ-անոթային հիվանդությունների կանխարգելման նպատակով: Քնջութի կամ, ինչպես այն անվանում են, սեզամի ձեթը հին ժամանակներում ևս լայնորեն կիրառվել է ու միշտ գնահատվել բուժիչ ու կոսմետիկական հատկությունների շնորհիվ: Ավիցենայի բժշկական կանոններում ավելի քան 100 դեղամիջոց է առաջարկվում, որոնց հիմքում քնջութի ձեթն է: Այն մեծ տարածում է ունեցել հին աշխարհում ու հիշատակվել նաև հին հնդկական գիտության մեջ:

Քնջութի ձեթն արժեքավոր սննդային ու գերազանց բուժական նշանակությամբ մթերք է, որն օգտակար է թոքային հիվանդությունների դեպքում, հևոցի ժամանակ, ասթմայի ու չոր հազի պարագայում: Այն առաջարկվում է.

  • շաքարային դիաբետով հիվանդներին,
  • բարձրացնում է թրոմբոցիտների քանակը, բարելավում արյան մակարդելիութունը,
  • ճարպակալման դեպքում նպաստում է քաշ գցելուն ու ամրացնում է օրգանիզմը,
  • օգնում է բարձր թթվայնության ժամանակ,
  • օգնում է ստամոքս-աղիքային ծակծկոցների, նեֆրիտի ու պիելոնեֆրիտի, երիկամաքարային հիվանդությունների դեպքում,
  • կիրառվում է սակավարյունության ժամանակ, ներքին արյունահոսության ու վահանագեղձի գերֆունկցիայի դեպքերում,
  • կիրառվում է որպես ճիճվամուղ միջոց:


Վուշի ձեթ

Այս ձեթը համարվում է կանանց մթերք, քանի որ օգնում է էսթրոգենների՝ իգական հորմոնների մշակմանը: Այն նաև հզոր հակաօքսիդանտ է:

Վուշի ձեթը հայտնի էր իր օգտակար հատկություններով դեռևս Հին Ռուսաստանում թե՛ որպես ներքին և թե՛ որպես արտաքին կիրառման համար, ինչպես նաև մաշկի ու մազերի խնամքի միջոց:

Այն պետք է անպայման ներառվի հղիների սննդաբաժնում: Վուշը մեծ քանակությամբ չհագեցած ճարպաթթու օմեգա-3 է պարունակում, որն անհրաժեշտ է երեխայի գլխուղեղի ճիշտ զարգացման համար: Հայտնի է նաև, որ վուշի ձեթը սննդի մեջ նվազեցնում է նաև կաթվածի հավանականությունը 40%-ով:

Այն նաև մեծ քանակությամբ Е վիտամին է պարունակում, ինչը երիտասարդացման ու երկարակեցության վիտամին է համարվում: Պարունակում է նաև F վիտամին, որն կանխում է անոթներում վատ խոլեսթերինի կուտակումը: Պատասխանատուու է մաշկի ու մազերի լավ վիճակի համար: F վիտամինը նպաստում է նաև քաշի նվազելուն՝ չհագեցած ճարպերի այրման հաշվին:

Վուշի ձեթն օրգանիզմին խիստ անհրաժեշտ А վիտամին է պարունակում, որը երիտասարդացնում է մաշկի բջիջները, պարունակում է նաև В խմբի վիտամիններ, որոնք բարերար են ազդում եղունգների աճի, մաշկի առողջության ու նյարդային համակարգի հավասարակշռության վրա:

Եթե առավոտյան քաղցած ստամոքսին մեկ ճաշի գդալ ձեթ ընդունեք, ապա և՛ մազերն ավելի առատ ու փայլուն կդառնան, և՛ մաշկի գույնն ավելի առողջ երանգ կստանա:

Կարելի է նաև վուշի ձեթով մազերի դիմակներ պատրաստել: Դրա համար պետք է գոլորշու վրա տաքացրած ձեթը քսել չոր մազերին, ծածկել թաղանթով ու տաք սրբիչով, 3 ժամ անց լվանալ սովորականի պես: Այս դիմակի օգնությամբ նաև չոր մազերը նվազ փշրվող կդառնան: Այն խթանում է մազերի աճը:

Սննդի մեջ վուշի ձեթ գործածելու դեպքում պետք է հիշել, որ այն օգտակար է միայն բնական վիճակում` առանց ջերմային մշակման: Բարձր ջերմության ազդեցությամբ վուշի ձեթը կորցնում է իր արժեքավոր որակները, բացի այդ, տհաճ հոտ է ստանում, իսկ գույնը մգանում է:

Հիշեցում. գնելով վուշի կամ կտավատի ձեթ, մի՛ մոռացեք, որ այն պետք է պահել միայն սառնարանում, մուգ գույնի շշի մեջ ու պահպանման ժամկետը սահմանփակ է:

Եգիպտացորենի ձեթ

Եգիպտացորենի ձեթն արժեքավոր է իր բաղադրության մեջ չհագեցած ճարպաթթուների (վիտամին F) քանակով ու E վիտամինով: Վերջինիս մեծ քանակը նպաստում է իմունային համակարգի ամրապնդմանը: E վիտամինը նաև երիտասարդացման վիտամին է համարվում, քանի որ հակաօքսիդանտ է, դանդաղեցնում է ծերացման գործընթացը, նպաստում նյութափոխանակությանը, նվազեցնում խոլեսթերինի մակարդակը, բարելավում լյարդի, աղիքների, լեղապարկի գործունեությունը: Այն անփոխարինելի է գինեկոլոգիական ու նյարդային հիվանդությունների բուժման իմաստով:

Եգիպտացորենի ձեթի պարունակած չհագեցած ճարպաթթուները բարձրացնում են օրգանիզմի դիմադրողականությունը վարակիչ հիվանդությունների դեմ ու նպաստում են օրգանիզմից խոլեսթերինի ավելցուկի դուրսբերմանը:

Չզտված եգիպտացորենի ձեթը դեռևս հնում էին կիրառում ժողովրդական բժշկության մեջ միգրենի, հարբուխի ու կրծքահեղձուկի բուժման նպատակով:

Զեյթունի ձեթ

Մեծ Հոմերոսը զեյթունի ձեթն անվանում էր «հեղուկ ոսկի»: Հին Եգիտոսում զեյթունի ձեթը համարվում էր խաղաղության ու մաքրության խորհրդանիշ ու միշտ է գնահատվել բազմաթիվ օգտակար հատկությունների համար:

Զեյթունի ձեթը համարվում է բոլոր բուսայուղերից ամենաօգտակարը: Այն կարգավորում է ճնշումը, բարելավում սրտի ու մարսողության օրգանների աշխատանքը: Հավաստի տվյալներ կան, որ կանոնավոր ձիթայուղ գործածելու դեպքում կաթնագեղձի քաղցկեղի առաջացման հավանականությունը նվազում է մի քանի ագամ: Արտաքին օգտագործման դեպքում այն ախտահանող ու երիտասարդացնող ազդեցություն ունի:

Լավագույնը համարվում է էքստրա կարգի ձիթայուղը: Այս ձեթի թթվայնությունը չի գերազանցում 1%-ը ու համարվում է, որ որքան թթվայնությունը ցածր է, այնքան ձեթը բարձրորակ է: Արժեքավոր է համարվում նաև «սառը մզվածքի» ձեթը:

Ցավոք, ձիթայուղի որակը ժամանակի ընթացքում վատանում է, ուստի իմաստ չունի մեծ քանակությամբ ձեթ ամբարել:

Խորհուրդ է տրվում ձիթայուղը պահել չոր ու զով (սակայն ոչ սառը), մութ, խոհանոցային հոտերից հեռու վայրում, քանի որ այն շատ արագ կլանում է այդ հոտերը:

Հունական ընկույզի ձեթ

Շատ սննդարար ու արժեքավոր համային որակներով օժտված մթերք է.

  • հրաշալի սննդարար մթերք է համարվում հիվանդությունից ու հետվիրահատական շրջանում կազդուրման նպատակով,
  • նպաստում է վերքերի սպիացմանը, ճաքերի ու դժվար սպիացող խոցերի բուժմանը,
  • արդյունավետ է փսորիազի, թարախապալարների, երակների լայնացման բուժման համար,
  • հրաշալի միջոց է քաշ գցելու ու երիտասարդացման համար,
  • նվազեցնում է խոլեսթերինի մշակումը, ամրացնում անոթների պատերը,
  • նվազեցնում է սիրտ-անոթային հիվանդությունների հավանականությունը,
  • աչքի է ընկնում Е վիտամինի ռեկորդային քանակով, խթանում է օրգանիզմի պաշտպանունակությունը,
  • հրաշալի միջոց է քաշը նվազեցնելու համար:


Չիչխանի ձեթ

Բուժիչ հատկություններով այն հայտնի է դեռևս հնագույն ժամանակներից: Լայնորեն կիրառվում է ժողովրդական բժշկության մեջ մի շարք հիվանդությունների կանխարգելման նպատակով: Օժտված է հետաքրքիր համուհոտով: Խորհուրդ է տրվում, որպես կանխարգելիչ միջոց, աղցանները համեմել չիչխանի ձեթով՝ այլ ձեթերի համադրությամբ: Այս մթերքը մեծ քանակությամբ կարոտինոիդներ է պարունակում ու E, F, A, K, D վիտամիններ, կենսաբանորեն ակտիվ նյութեր: Օգտագործվում է որպես բետա-կարոտինի աղբյուր:

  • Առաջարկվում է ստամոքս-աղիքային համակարգի լորձաթաղանթի բորբոքման դեպքում (կիրառվում է խոցերի ու տասներկումատնյա աղիքի հիվադությունների ժամանակ),
  • գինեկոլոգիական հիվանդությունների ժամանակ (արգանդի վզիկի էրոզիա, վագինիտներ և այլն),
  • մաշկի այրվածքների, ճառագայթային ու խոցային ախտահարումների դեպքում, աղերի կուտակման, ստամոքսի խոցի, կերակրափողի ճառագայթային քաղցկեղի,
  • վերին շնչուղիների քրոնիկ հիվանդությունների դեպքում. ֆարինգիտ, լարինգիտ, հայմորիտ,
  • աչքի ծիածանաթաղանթի խոցի,
  • ուղիղ աղիքի ախտաբանական երևույթների ժամանակ,
  • լնդերի հիվանդությունների, պարադոնտոզի,
  • աթերոսկլերոզի,
  • թեփուկավոր որքինի ու նեյրոդերմիտի,
  • վերքերի արագ սպիացման, մաշկի այլ վնասվածքների ապաքինման դեպքում, ընդ որում, չիչխանի յուղի արժեքավոր, գերազանց հատկություններից մեկն էլ մշակված, սպիացած վերքի տեղում հետքի իսպառ բացակայությունն է,
  • այն առաջարկվում է արևայրուքների ու ռադիացիոն այրվածքների տեղում հյուսվածքագոյացման արագացմանը նպաստելու հատկության համար,
  • բարելավում է տեսողությունը,
  • կանխում թրոմբառաջացումը:


Կանեփի ձեթ

Հնուց այն օգտագործվել է սննդի մեջ սննդարար ու օգտակար հատկություների համար: Հրաշալի հատկություններով նման է չիչխանի ու ընկույզի ձեթերին: Քիմիական բաղադրությամբ նման է վուշի ձեթին, սակայն համն ավելի նուրբ է ու ընկույզի ձեթ է հիշեցնում: Այն հարուստ է չհագեցած ճարպաթթվով՝ օմեգա-3-ով:

Օրգանիզմի համար օգտակար են չհագեցած ճարպերը, որոնք առկա են բոլոր բուսամթերքներում: Սակայն բացառություն են կազմում կոկոսի, արմավենու ու կակաոյի յուղերը, որոնք հսկայական քանակությամբ հագեցած ճարպերով են աչքի ընկնում: Ցավոք, դրանք օրգանիզմում չեն յուրացվում, հետևաբար խցանումներ են առաջացնում:

Ինչո՞վ են լավ չհագեցած ճարպերը: Բանն այն է, որ դրանց մոլեկուլներն այնքան էլ կայուն չեն, ուստի մարմնի ներսում փոփոխության են ենթարկվում: Օրգանիզմը կարող է դրանք վերամշակել ու օգտագործել իր օգտին, սեփական «հայեցողությամբ»: Այսինքն, որքան ճարպը նվազ հագեցած է, այնքան հեշտ է յուրացվում օրգանիզմում: Այդ տեսանկյունից տարբերակվում են միաչհագեցած (մոնո-) ու բազմաչհագեցած (պոլի-) ճարպեր:

Միաչհագեցած ճարպերի բուսական աղբյուր են ձիթապտուղը, ավոկադոն, նուշը, պնդուկը, գետնանուշը, դդմի կորիզները, քնջութն ու դրանց ձեթերը:

Իսկ բազմաչհագեցած ճարպերի բուսական աղբյուր են հունական ընկույզը, վուշի սերմերը, արևածաղկի սերմերը, եգիպտացորենն ու դրանց ձեթերը:

Սկզբնաղբյուր. ankakh.com
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Սնունդն ու ծերացումը. urolog.am
Սնունդն ու ծերացումը. urolog.am

Տարիքի առաջացման հետ մեկտեղ, փոխվում են տղամարդու սննդի կարիքներն ու կալորիաների այրումը։ Ուստի անհրաժեշտ է իմանալ յուրաքանչյուր տարիքի համար սննդի տեսակի, կարևորության, վտանգավորության, քանակության...

Ծերություև և երկարակեցություն
Ծիրանը ժողովրդական բժշկության մեջ և կոսմետոլոգիայում
Ծիրանը ժողովրդական բժշկության մեջ և կոսմետոլոգիայում

Բոլորիս հայտնի է արևահամ այս պտուղը։ Նուրբ և հյութալի պտղամիսը, թավշյա կեղևը ոչ մեկին անտարբեր չի թողնում։
Հայաստանում գեթ մեկ անգամ եղած ճանապարհորդները, ովքեր հնարավորություն են ունեցել փորձելու...

Սալուտեմ 2.2021
Հանքային ջրեր. Սալուտեմ ամսագիր №2
Հանքային ջրեր. Սալուտեմ ամսագիր №2

Հանքային ջրերի մասին հիշատակումներ կան դեռևս մ.թ.ա. XV դարի հնդկական Վեդաներում։ Մարդիկ հնուց հանքային ջրերն օգտագործում էին հիվանդությունների կանխարգելման և բուժման համար։ Հանքային ջրերի արդյունավետության...

Սալուտեմ 2.2021
Սերկևիլը ժողովրդական բժշկության մեջ. Սալուտեմ ամսագիր № 1
Սերկևիլը ժողովրդական բժշկության մեջ. Սալուտեմ ամսագիր № 1

Սերկևիլի պտուղները, տերևները և սերմերը վաղուց օգտագործում են բժշկության մեջ և կոսմետոլոգիայում: Թարմ վիճակում սերկևիլի պտուղները հաճախ ունենում են թթու և տտիպ համ: Սովորաբար պտուղներն օգտագործում են...

Սալուտեմ 1.2021
Տղամարդու առողջության օգտակար սննդամթերքներ. urolog.am
Տղամարդու առողջության օգտակար սննդամթերքներ. urolog.am

Սպանախ
Սպանախը նպաստում է տեստոստերոնի մակարդակի բարձրացմանը, և ֆոլաթթվի հարուստ աղբյուր է...

Առողջ տղամարդ
13 մթերք առողջ ստամոքսի համար.
13 մթերք առողջ ստամոքսի համար.

Ստամոքսը զգայուն օրգան է ու համապատասխան մոտեցում է պահանջում: Ուտելուց հետո ստամոքսում ծանրության զգացումն արդեն իսկ մարսողության խնդրի արտահայտություն է: Աղեստամոքսային համակարգի հիվանդությունները...

Ինչպե՞ս առողջ սնվել աշխատավայրում (How to eat healthy at work). urolog.am
Ինչպե՞ս առողջ սնվել աշխատավայրում (How to eat healthy at work). urolog.am

Առողջ սնունդը չի վերաբերում միայն նախաճաշին, ճաշին կամ ընթրիքին: Մարդիկ հաճախ նախընտրում են օրվա ընթացքում մի քանի անգամ սնվել թեթև ուտելիքով կամ խորտիկներով: Իսկ այդպիսի նախուտեստները կարող են օգնել...

Մթերքների պահպանման ժամկետները.
Մթերքների պահպանման ժամկետները.

Ստորև ներկայացվում է տարբեր մթերքների պահպանման ժամկետները...

Հյութ, որը կօգնի ազատվել ծնկի և հոդերի ցավից
Հյութ, որը կօգնի ազատվել ծնկի և հոդերի ցավից

Ծնկների և հոդերի ցավերն առավել տարածված են 50 տարեկանն անց անձանց շրջանում և կարող են էապես ազդել կյանքի որակի վրա։ Բորբոքման և ցավի դեմ պայքարելու բնական միջոցներ շատ կան։ Առաջարկվող միջոցը...

Վնասվածքաբանություն և օրթոպեդիա
Ինչպիսի՞ ըմպելիքներ է սիրում կամ չի սիրում սիրտը. armeniamedicalcenter.am
Ինչպիսի՞ ըմպելիքներ է սիրում կամ չի սիրում սիրտը. armeniamedicalcenter.am

Սիրտը կարող է ոչ միայն սիրել, այլ նաև՝ տառապել: Փորձենք պարզել, թե ինչպիսի ըմպելիքներ են օգտակար կամ վնասակար սրտի համար...

Մթերքներ, որոնք օգնում են ազատվել ավելորդ քաշից
Մթերքներ, որոնք օգնում են ազատվել ավելորդ քաշից

Ավելորդ քաշից ազատվելու համար ամենաարդյունավետ ձևը յուրաքանչյուր օր հստակ մրգեր և բանջարեղեն օգտագործելն է: Հարվարդի համալսարանի գիտնականների համոզմամբ՝ դրանք առնվազն օգնում են չգիրանալ` անգամ կալորիաների քանակի...

Ո“ր մթերքները կարելի է սառեցնել, որոնք` ոչ
Ո“ր մթերքները կարելի է սառեցնել, որոնք` ոչ

Դեռ մեկ հարյուրամյակ առաջ մարդիկ ստիպված էին ուտել միայն սեզոնային մրգեր ու բանջարեղեններ, բայց այն պահից, ինչ հայտվեցին սառնարաններն ու սառցախցիկները, սննդակարգը կարելի է բազմազան դարձնել մշտապես...

Կարմիր սոխի օգտակար հատկությունները
Կարմիր սոխի օգտակար հատկությունները

Սոխի այս տեսակն առողջության համար բազմաթիվ առավելություններ ունի: Առաջինը, որ պետք է իմանալ, միշտ հում վիճակում ուտելն է: Բարձր ջերմաստիճանը նվազեցնում է նրա առավելությունները...

Ավոկադոյի օգտակարությունը. urolog.am
Ավոկադոյի օգտակարությունը. urolog.am

Ավոկադոյի պտուղները հարուստ են վիտամիններով և կարևոր հանքային նյութերով։ Անգելրեն այն կոչվում է alligator pear (կոկորդիլոս տանձ)։ Ավոկադոն մարմնի և օրգանիզմի երիտասարդության և առողջության աննկարագրելի աղբյուր է...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ