Ա.Սողոյան. Ցանկացած լիդեր մարդկանց ձգտում է վերածել զանգվածի

Համապետական հասարակական գործընթացներում աշխատում են զանգվածային հոգեբանության օրինաչափություները, ասում է Հայկական հոգեբույժների ասոցիացիայի նախագահ Արմեն Սողոյանը: Նրա հավաստմամբ, սա կարող է կամ խանգարել որոշ քաղաքական խնդիրների լուծմանը կամ էլ օգնել: «Վիճակագրությունը փաստում է. ինչքան բարձր է սոցիալ-տնտեսական խնդիրների սրվածությունը, այնքան բարձր է զանգվածային անկարգությունների թիվը կամ ինչքան բարձր է քաղաքական մշակույթի աստիճանը, այդքան ցածր է զանգվածային անկարգությունների առաջացման աստիճանը: Զանգվածային անկարգությունների կարող են մղել նաև ասեկոսեների ինտենսիվությունը, որն առաջանում է տվյալ խնդրի վերաբերյալ անորորշությունից»,-ասում է նա:

Հոգեբույժի հավաստմամբ, զանգվածի մեջ մարդու ենթագիտակցական կոմպոնենտը ավելի մեծ է դառնում, մարդն իրեն ավելի ազատ ու պաշտպանված է զգում և իրեն թույլ է տալիս այն, ինչ չէր թույլ տա խաղաղ պայմաներում: «Ցանկացած լիդեր աշխատում է մարդկանց վերածել զանգվածի և իր խնդիրները լուծել դրա միջոցով: Զանգվածները կուռքների, պատրանքների կարիք ունեն, և այդ ժամանակ մարդը կարող է որոշակի առավելություն ձեռք բերել, բայց ցանկացած կուռք վերջում կորցնում է իր դերը և դառնում սովորական մարդ»,-ասում է հոգեբույժը:

Հոգեբույժի հավաստմամբ, հասարակական գործընթաները կարող են մոբիլիզացնող և դեմոբիլիզացնող ազդեցություն ունենալ մարդու վրա: «1988 թ. փետրվարյան շարժման ընթացքում ռեակտիվ պսիխոզով հիվանդացության աստիճանը 4 անգամ նվազել էր մոբիլիզացման շնորհիվ»,-ասաց Ա.Սողոյանը:

Ազգագրագետ Ռուզան Ծատուրյան էլ իր հեթին ասաց, թե շատ ենք շահարկում ազգային տերմինը, բայց ազգայինին գերակա հատկանիշ վերագրելով, մենք մեր հասարակությանը կամ տալիս ենք, կամ զրկում պատասխանատվությունից. «Խորհրդային շրջանում մարդն ուներ միայն ֆիկտիվ պատասխանատվություն, անհատի կյանքը կարգավորվում էր պետության կողմից, այն կանխորոշվում էր պետության կողմից »:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ