Քար-ձուկը կարող է օգնել օրգանիզմի կողմից ներպատվաստված օրգանների մերժումը կանխելուն. news.am

Ձուկ քարը, որը բնակվում է քարերի ու մարջանախութերի մեջ եւ արտաքուստ գրեթե չի տարբեվում դրանցից, աշխարհի ամենաթունավոր ձկներից է: Նրա մարմինն ամբողջովին պատված է սուր փշերով, որոնց խայթոցը կարող է վերջույթների անդամահատման կամ, նույնիսկ, մահվան պատճառ դառնա:

Ավստրալիայի Monash University-ի գիտնականներն ուսումնասիրել են այդ վտանգավոր ձկան թույնը: Նրանք պարզել են, որ դրանում պարունակվող սթոնուստոքսինն իր կառուցվածքով նման է պերֆորինին՝ մարդու իմունային սպիտակուցներից մեկին: Օրգանիզմը պերֆորինների օգնությամբ պայքարում է ուռուցքային բջիջների եւ վիրուսներով վարակված բջիջների դեմ: Դրանք ամրանում են բջիջների մակերեսին՝ ձեւավորելով խոշոր անցքեր, որոնցով կարող են ներթափանցել թույներն ու քայքայել դրանք: Նման անցքեր ձեւավորելու համար անհրաժեշտ է պերֆորինի 20 մոլեկուլ: Մարդու օրգանիզմում այդ սպիտակուցների բարձր ակտիվությունը կարող է հանգեցնել առողջական լուրջ խնդիրների, օրինակ՝ ներպատվաստված օրգանների կամ ոսկրուղեղի մերժման (լեյկեմիայի բուժման ժամանակ): Այսօր գիտնականների կարեւորագույն խնդիրներից մեկն է պերֆորինների ինգիբիտորների մշակումը:

Գիտնականները՝ Էնդրյու Էլլիսդոնի գլխավորությամբ, ձկան թույնի մեջ գտել են պերֆորինանման սպիտակուցներ, որոնք նույնպես կարող են բջիջներում անցքեր առաջացնել: Նրանք կարողացել են ուսումնասիրել բջիջների մակերեսին նման անցքերի ձեւավորման սկզբնական փուլերը: Դա կօգնի մշակել այնպիսի դեղեր, որոնց գործածումը կբարձրացնի պատվաստումների արդյունավետությունն ու կկանխի օրգանիզմի կողմից դրանց մերժումը:

Այս աշխատանքների մասին հայտնում է Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) գիտական ամսագիրը:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ