Եթե ընտանիքի անդամներից մեկը հոգեբուժական խնդիրներ ունի. hapak.am

Մեր ընտանիքի անդամներից մեկը հոգեբուժական խնդիրներ ունի, նախկինում բուժվել է հոգեբուժական հիվանդանոցներում, վերջին ամիսներին հոգեբույժի կողմից նշանակված դեղերը չի խմում, արդյունքում վիճակը վատացել է, վարքագիծը ագրեսիվ է, գոռում է, հնչեցնում է սպառնալիքներ, որոնք հետզհետե ավելի իրական են դառնում։ Ջարդում է տան գույքը, դռները, ապակեղենը։ ընտանիքի անդամների հետ կոնտակտի մեջ չի մտնում։ Չենք կարողանում հանգստացնել։

Ինչպես՞ է կարելի հիվանդին շտապ հոսպիտալացնել ՀԱՊԱԿ-ում։

Նման դեպքերում, երբ հայտնի է, որ անձը նախկինում ունեցել է հոգեկան առողջության խնդիրներ, հիվանդանոցային պայմաններում հաստատված ախտորոշում, առավել հաճախ, հիվանդը կարիք է ունենում հոսպիտալացման հոգեբուժական հիվանդանոցում։ Եթե խնդիրը շարունակվում է նույն ինտենսիվությամբ, կամ հիվանդը ինքնկամ չի ուզում և հրաժարվում է գնալ հիվանդանոց, անհրաժեշտ է զանգահարել 1-03՝ շտապ օգնության ծառայություն և հոգեբուժական բրիգադի կանչ գրանցել հիվանդի գտնվելու ճշգրիտ հասցեով, այնուհետև անհրաժեշտ է փորձել շարունակել հանգստացնել հիվանդին մինչև շտապ օգնության մասնագետների ժամանելը։

Բրիգադի ժամանելուն պես, բրիգադի հոգեբույժը հետազոտելով հիվանդին իրականացնում է միջոցառումներ, օրինակ դեղ է ներարկում և որոշում է կայացնում արդյոք կա անհրաժեշտություն հիվանդին հոսպիտալացնել։ Եթե հիվանդը հրաժարվում է ինքնակամ դուրս գալ և նստել շտապօգնության մեքենան, հոգեբույժի ցուցումով ուղեկցող սանիտարները տեղավորում են հիվանդին իր կամքին հակառակ և տեղափոխում են նրան ՀԱՊԱԿ։

Հաճախ, նկարագրված դեպքերում անհրաժեշտություն է առաջանում դիմել տարածքային ոստիկանությանը հիվանդին հոգեբուժական հիվանդանոց տեղափոխելու աջակցության համար։ Ուստի, անհրաժեշտության դեպքում, անհրաժեշտ է նախորոք հրավիրել ոստիկանության աշխատակիցներ։ ՀԱՊԱԿ-ի /հիվանդանոցի/ ընդունարանում հիվանդին հետազոտում է հերթապահ հոգեբույժը և որոշում է կայացնում հոսպիտալացնել նրան, թե ոչ։ Այդ որոշումը ուղղակի կախված է հիվանդի մոտ ստացիոնար բուժում ստանալու բժշկական ցուցումների առկայությունից, որոնք ամրագրված են ՀՀ օրենքով, այն է․ հիվանդը իր հոգեկան վիճակից կախված վտանգ է ներկայացնում ինքն իր համար և/կամ շրջապատի համար։

Հիվանդին, նրա օրինական ներկայացուցչի կամ ուղեկցող խնամակալի կամ ուղակի ուղեկցող անձի ներկայությամբ ընդունարանի հոգեբույժը հիվանդին մանրամասն բացատրում է ստացիոնար բուժում ստանալու անհրաժեշտության մասին, հաջորդիվ, բացատրելով իր իրավունքները, առաջարկում է ստորագրությամբ հաստատելլ, որ պացիենտի իրավունքները իրեն բացատրվել են։ Այնուհետեև, հիվանդին առաջարկվում է ստորագրել ինքնակամ բուժում ստանալու վերաբերյալ համաձայնության փաստաթուղթը և «Արմեդ» համակարգի միջոցով անհատական տվյալների օգտագործման վերաբերյալ համաձայնությունը։

Հիվանդին ստորագրության ներկայացնում են նաև պետական պատվերի շրջանակներում անվճար բժշկական օգնություն ստանալու իր իրավունքին վերաբերվող փաստաթուղթը։

Հարկ է հատուկ նշել, որ եթե հիվանդի հոգեկան վիճակը թույլ չի տալիս լիարժեք ընկալել և հասկանալ ներկայացվող փաստաթղթերի իմաստը և նպատակները, ապա նկարագրված բացատրական աշխատանքը իրականացվում էարդեն բուժման կամ բաժանմունքում գտնվելու, բուժող բժշկի գնահատմամբ առաջին իսկ հնարավորության դեպքում։

Եթե հիվանդը հրաժարվում է ստացիոնար բուժումից, բայց հոգեբույժը որոշում է կայացրել ցուցումներ նրան հոսպիտալացնելու վերաբերյալ, ապա հիվանդին՝ իր կամքին հակառակ, տեղափոխում են բուժական բաժանմունք, ընդունարանի և բաժանմունքի սանիտարների անմիջական մասնակցությամբ և աջակցմամբ, անհրաժեշտության դեպքում սահմանված կարգով օգտագործելով հիվանի շարժումները սահմանափզկող կամ վերահսկման համար օգտագործվող բժշկական, գրանցված, անվնաս միջոցներ։

Ոչ հոժարակամ հիվանդի բուժումը կազմակերպելու նպատակով հաջորդ 72 ժամերի ընթացքում ՀԱՊԱԿ-ի տնօրենը միջնորդություն է ներկայացնում դատարան տվյալ հիվանդին իր կամքին հակառակ, ոչ հոժարակամ բուժում իրականացնելու նպատակով։ Ոչ հոժարակամ հիվանդի բուժումը կարող է սկսվել բացառապես դարանի կողմից ՀԱՊԱԿ-ի տնօրենի միջնորդությունը բավարարելու դեպքում։

Այնումենայնիվ, մինչև դատարանի որոշում կայացնելը, ելնելով պացիենտի հոգեկան վիճակից, հիվանդի կողմից ագրեսիվ և վտանգավոր վարքի պարագայում, հոգեբույժի հիմնավորված որոշմամբ և նշանակմամբ, որպես վերջին հնարավոր հոգեբուժական օգնության միջոց կարող է կիրառվել դեղորայքային և ֆիզիկական հանդարտեցում։

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ