Ուշագնացություն

Ուշագնացությունը գլխուղեղի արյունամատակարարման կարճատև նվազման հետևանքով զարգացող գիտակցության կորուստն է։ Ուշագնացությունը կարող է առաջանալ ցավից, երկարատև կանգնած մնալուց, գերլարվածությունից, հուզական ուժեղ ցնցումից, դիրքի կտրուկ փոփոխությունից, օրինակ՝ նստած կամ պառկած դիրքից կտրուկ կանգնելու դեպքում։ Սակայն երբեմն այն կարող է և լուրջ հիվանդության հետևանք լինել։ Ուշագնացությունը հաճախ հանդիպում է հղի կանանց և տարեց մարդկանց մոտ։ Ուշագնացությունը կարող է զարգանալ հանկարծակի կամ նախանշաններով։

ՆԱԽԱՆՇԱՆՆԵՐԸ

• գլխապտույտ կամ շշմածություն,
• գունատ, սառը, խոնավ մաշկ,
• սրտխառնոց,
• ոտքերի և ձեռքերի մատների ընդարմացում կամ ծակծկոցներ,
• տեսողության խանգարումներ։

ԱՌԱՋԻՆ ՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

Սովորաբար ուշագնացություն անցնում է ինքն իրեն և լուրջ խնդիր չի ներկայացնում։ Գիտակցությունն արագ վերականգնվում է տուժածի վայր ընկնելուց հետո։ Հիմնականում ուշագնացությունն ինքնին տուժածի համար վտանգ չի ներկայացնում, սակայն ընկնելու հետևանքով կարող են առաջանալ վնասվածքներ։

• Պաշտպանեք տուժածին լրացուցիչ վնասվածքներից։ Եթե հնարավոր է, բռնեք տուժածին ընկնելու պահին։
• Պառկեցրեք տուժածին գետնին կամ որևէ հարթ մակերեսի վրա։
• Արձակեք ճնշող կապերը՝ գոտին, փողկապը, օձիքը:
• Եթե հնարավոր է, բարձրացրեք տուժածի ոտքերը մոտ 20-30 սմ։
• Եթե տուժածի գիտակցությունը չի վերականգնվում, ապա կիրառեք ուժեղ գրգիռ (բարձր ձայն, անուշադրի սպիրտով թրջած բամբակը մոտեցնել քթին)։ Խորհուրդ չի տրվում ջուր լցնել նրա երեսին, քանի որ դա կարող է շնչուղիների խցանման բերել։ Եթե տուժածի գիտակցությունը այնուամենայնիվ չի վերականգնվում, բերեք նրան կողքի ապահովության դիրքի և ահազանգեք շտապ օգնություն։
• Վերահսկեք տուժածի վիճակը, գրանցեք տվյալները և ցուցաբերեք համապատասխան օգնություն։

Եթե կասկածում եք, որ ուշագնացության պատճառը հիվանդությունն է կամ լուրջ վնասվածքը, ապա ահազանգեք շտապ օգնություն։

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ