Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Պերինատոլոգիա, մանկաբարձություն և ուրո-գինեկոլոգիա

Ի՞նչ է զգում երեխան ծննդաբերության ժամանակ. tsnndatun.am

Ի՞նչ է զգում երեխան ծննդաբերության ժամանակ. tsnndatun.am

Ծննդաբերության ժամանակ ապագա կնոջ զգացողությունների և ապրումների մասին շատ է գրված ինչպես գիտական, այնպես էլ գեղարվեստական գրականության մեջ։ Իսկ ի՞նչ է զգում փոքրիկն այդ ժամանակ։ Այսպիսով, ինչպե՞ս պետք է փոքրիկն ապրի սեփական ծննդաբերության ընթացքը։ Այդ պահին ի՞նչ կզգա նա։ Ի՞նչ զգացողություններով կուղեկցվի նրա այս աշխարհ գալը։ Թողնո՞ւմ են արդյոք հետք և ի՞նչ հետք, ծննդաբերության ապրումները փոքրիկ մարդուկի հոգեբանության վրա։ Մենք՝ մեծերս, կարո՞ղ ենք արդյոք օգնել կամ հեշտացնել այդ փորձությունը և անհրաժե՞շտ է արդյոք դա անել։ Այսպիսի շատ հարցեր... Որպեսզի պատասխաններ տրվեն այս հարցերին, հոգեբաններն օգտագործել են բազմաթիվ մեթոդներ։ Պետք է միանգամից ասել, որ նրանք ընդհանուր եզրակացության չեն եկել, թե ի՞նչ է զգում երեխան  ծննդաբերության ընթացքում։ Բայց մի քանի ընդհանուր օրինաչափություններ կարելի է առանձնացնել։

Դրանցից առաջինն այն խոստովանությունն է, որ ծննդաբերության սկիզբ է հանդիսանում հոգեբանական, կենսաբանական և նույնիսկ բարոոյական ուժեղագույն սթրեսը։ Կարելի է ասել, որ երեխան իր կյանքում առաջին անգամ հանդիպում անարդարությանը և նենգությանը։ Մայրիկի հարմարավետ, տաքուկ որովայնը, որն այդքան ժամանակ տալիս էր այն ամենը, ինչ անհրաժեշտ էր կյանքի համար,  հանկարծ դառնում է ագրեսիվ և անբարեհամբույր։ Նա սկսում է հեռացնել իրենից, «վտարել դրախտից»։

Կյանքը իրադարձությունների շարք է՝ սկսած բեղմնավորումից մինչ ծնունդը և ծննդից մինչ մահ։

Պերինատալ հոգեբանություն

Սա նոր, շատ ժամանակակից ուղղություն է հոգեբանության մեջ։ Որպես գիտություն՝ գոյություն ունի շուրջ 30 տարի և շատ արագ տարածվում է քաղաքակիրթ երկրներում։ Ստեղծվել է Պերինատալ հոգեբանության  համաշխարհային ասոցիացիա, որն ունի մասնաճյուղեր տարբեր երկրներում և քաղաքներում։

Պերինատալ հասկացությունը կազմված է երկու բառից՝ պերի (peri) – հարակից, շուրջ և նատոս (natalis) – ծնվելուն վերաբերվող:

Պերինատալ հոգեբանությունն ուսումնասիրում է պերինատալ ժամանակաշրջանում հոգեկան կյանքը, նաև դրա ազդեցությունը մարդու անձի ձևավորման վրա։ Դա գիտություն է մոր հետ պտղի և նորածնի փոխկապվածության, ինչպես նաև երեխայի վրա մոր հոգեկան ազդեցության մասին։ Դա գործունեության հազվադեպ օրինակ է, երբ տարբեր մասնագետներ ընդհանուր լեզու են գտնում։ Իսկ դրանով զբաղվում են հոգեբանները, հոգեթերապևտները, մանկաբարձները, մանկաբույժները և մանկավարժները։ Ենթադրվում է, որ պտղի երկարատև հիշողությունը ծավալվում է այն իրադարձությունների վրա, որոնք տեղի են ունեցել հղիության, ծննդաբերության, հետծննդյան շրջանում։ Այս իրադարձություններն ազդում են մեծահասակ մարդու ունեցած ռեակցիայի, նրա ենթագիտակցության, վարքի, հոգեկանի ձևավորման վրա։

Պերինատալ իրադարձությունները հատկապես ուժեղ են ազդում.

  •  ծանր իրադրության ժամանակ մարդու վարքի վրա. սթրես, բաժանում, գործնական դժվարություններ և այլն
  •  մարդու ձգտումը դեպի էքստրեմալը. բանակում ծառայելը, պատերազմի, սեքսի, սպորտի ագրեսիվ տեսակների, մոլեգին խաղերի հանդեպ ունեցած վերաբերմունքը և ընդհանրապես այն ամենի նկատմամբ, ինչը «թունդ» է։


Այլ կերպ ասած՝  ցանկության դեպքում  պերինատալ հոգեբանությանը կարելի է վերագրել այն ամենը, ինչ հաճո է։

Պերինատալ մատրիցաներ

Տեսական հիմքի  հիմնադիր է համարվում ազգությամբ չեխ, ամերիկացի Ստանիսլավ Գրոֆը։ Գրոֆն ուսումնասիրել է երեխայի կյանքի ծրագրավորման ամենավաղ, ներարգանդային մեխանիզմները։ Նա պարզաբանել է, թե ինչպես է  երեխան զգում իրեն մոր արգանդում (իհարկե, գիտակցության մակարդակի վրա ոչինչ չհիշելով), որից և հետագայում կախված է երեխայի բնավորությունը և ճակատագիրը։ Ավելին, հիմա գիտնականները հակված են այն բանին, որ մարդու հոգեկան կյանքը սկսվում է հենց բեղմնավորումից։ Այսինքն՝ մարդու կյանքի առաջին փորձառություն է համարվում ներարգանդային ժամանակաշրջանը։ Գրոֆը բացահայտեց պերինատալ մատրիցաների տեսությունը։ Դրա հիմնական դրույթները կարճ հետևյալում են. մարդու մոտ պերինատալ իրադարձությունները ֆիքսվում են չորս հիմնական մատրիցաների տեսքով՝ համապատասխան հղիության, ծննդաբերության և հետծննդյան ժամանակաշրջանի ընթացքին։ Դրանք կոչվում են բազային պերինատալ մատրիցաներ։ Այն բանից, թե ինչպե՞ս են ընթանում այդ փուլերը, շատ բան է կախված. առաջանում է կամ երեխայի ինքնավստահությունը դեպի աշխարհի բարյացակամությունը, կամ ուժեղ խուճապ այն ամենի նկատմամբ, ինչն անապահով և հիվանդագին է, կամ էլ դրանց միջինը։

Ի՞նչ է մատրիցան։ Անհասկանալի է։ Մատրիցան ինչ-որ նախատիպ է, որի հիման վրա կազմվում են հետագա օբյեկտները։

Միամտության մատրիցա

Այս մատրիցան ձևավորում է մարդու կյանքի պոտենցիալը, նրա պոտենցիալ հնարավորությունները, հարմարվելու ընդունակությունը։ Այն երեխաների մոտ, որոնք  ցանկալի են և ցանկալի է նրանց սեռը, առողջ հղիության ընթացքում բազային հոգեկան պոտենցիալը բարձր է, այդ հետևությունը կատարվել է մարդու կողմից դեռ շատ վաղուց։ Առաջին մատրիցան  9-ամսյա երանությունն է մոր արգանդում։ Կյանքն ընթանում է  ամենաբարեհաջող պայմաններում՝ մոր օրգանիզմի կենտրոնում։ Սաղմը պաշտպանված է և գտնվում է  իդեալական  տաքության մեջ. տեսնում է  յուրահատուկ կարմիր լույս, մշտապես օրորվում է։ Իմիջիայլոց, հենց այստեղից էլ գալիս է մեր սերը դեպի ճոճանակները։ Այդ ժամանակ մանուկը հաճույք է ստանում, այսպես ասած, մատը մատին չտալով։ Դա շատ կարևոր փորձ է բավարարվածություն ստանալու համար։ Եթե այդ ժամանակահատվածում  մարդը հաճույք չի ստացել, ապա նրա համար դժվար կլինի վայելել բնական հաճույքը հետագա կյանքում։ Նա կձգտի արհեստականորեն ուրախություն պարգևել իրեն՝ օգտագործելով քաղցր, ալկոհոլ և այլն։

Ինչպե՞ս է ուղղորդել բնությունն այս շրջանը։ Փոքրիկի համար դա  ամենահրաշալի ժամանակն է, նա սիրված է և ցանկալի, աշխարհը բարեհաճ է նրա հանդեպ, նա լիովին պաշտպանված է։ Մայրիկը սիրում է նրան` դեռ ոչինչ չիմանալով նրա մասին. ո՛չ սեռը, ո՛չ մազերի գույնը։ Համաձայն հոգեբանության տեսություններից մեկի՝ փոքրիկը  գտնվում է  «Աշխարհը հրաշալի է և ես հրաշալի եմ» վիճակում։ Ո՞ր մատրիցաներն են ձևավորվում այդ ժամանակ։ Առաջին հերթին լավատեսության, հավատի մատրիցան, որ ամեն ինչ դեպի լավն է գնում, լավ է լինելու։ Եթե մայրիկն ուրախ է հղիության համար, երջանիկ և գոհ է հղիության ընթացքում, ապա փոքրիկը ծնվում է «երջանկության համախտանիշով»։ Այդ մարդիկ հնարավորություն ունեն երջանիկ լինել յուրաքանչյուր հանգամանքներում։ Այնպես որ, աշխատեք գոհ և ուրախ լինել, թույլ մի տվեք հանգամանքներին և վատ մարդկանց վշտացնել ձեզ։ Դարեր ի վեր մարդիկ հղիներին պաշտպանում էին ամեն վատից, չարից և տգեղից։  Ստացվում է զուր չէր. որերորդ անգամ գիտությունը հաստատում է ժողովրդական իմաստությունը։ Իհարկե, մեր կյանքը թույլ չի տա 9 ամիսներն անցկացնել երանության մեջ։ Հաճախ թվում է, որ նյարդերը շատ լարված են և յուրաքանչյուր մանրուք սրտին մոտ է ընդունվում։ Եվ դա էլ իզուր չէ։ Փոքրիկը պետք է կուտակի զգացմունքների որոշակի գիտելիքների ուղեբեռ։ Նա պետք է կարողանա անհանգստանալ, որպեսզի հետո սովորի ապրումներին մասնակից լինել, պետք է կարողանա վշտանալ, որպեսզի հետո սովորի կարեկցել։ Սրանք հենց այն մատրիցաներն են, որոնց հիման վրա գիտակցությունը պետք է դուրս հանի շատ ավելի բարդ էմոցիաներ և բնավորության գծեր։ Դա տեղի է ունենում հղիության ընթացքի վերջնամասում, երբ բնության ուղղորդմամբ արդեն կուտակված է «երջանկության ուղեբեռը» և ավելի հեշտ է հոգեկանի և կազմավորվող ուղեղի համար  գլուխ հանել մայրիկի ապրումներից։ Դրան ավելացրած ավարտվում է մայրիկի հետ միասնության  ժամանակահատվածը և պետք է տեղ նախապատրաստել ծննդաբերության հետ կապված ապրումների համար։ Այնպես որ, լաց եղեք, եթե  ցանկություն կա, կարելի է նաև կարեկցել ինքներդ ձեզ, բայց չափից ավելի ջանք մի թափեք, ձեր փոքրիկին դա կարող է շատ դուր գալ, և արդյունքում այդ զգացմունքը կարող է դառնալ նրա ամենասիրելին։

Միևնույնն է, թե ինչպես կդասավորվեն հանգամանքները, չէ՞ որ դու ամենաերջանիկ կինն ես, դու կրում ես քո երեխային և շուտով կտեսնես նրան։


 Այն երեխաները, որոնք հղիության սկզբից արժանացել են քիչ սիրո, անցանկալի են եղել, պատահական, չպլանավորված, իրենց զգում են ոչ պիտանի և նույնիսկ՝ մերժված։ Նրանք հենց արգանդում հասկանում են, որ երջանկություն չեն բերի իրենց ծնողներին։ Այդ պատճառով կյանքի նրանց հիմնական ընկալումն այսպիսին է. «Ինձ չէին ցանկանում, ես արժանի չեմ, ես չեմ վաստակել նրանց սերը»։ Այս ամենը բարդացնում է անձնական կյանքը և կարիերայի համար դժվարություններ ստեղծում։ 

Ձեր միասնության ամենաերկարատև ժամանակը փոքրիկին շատ բան է տալիս՝ սկսած բնավորությունից,  վերջացրած սեքսուալ կողմնորոշմամբ։ Օրինակ, մայրիկը շատ է ցանկանում տղա ունենալ, իսկ աղջկա մասին լսել անգամ չի ուզում, իսկ հղիությունը զարգանում է և մեծանում է փոքրիկ աղջնակ։ Ամենափոքր չարությունն անգամ, որ դու անում ես փոքրիկին՝ ծրագրավորելով նրա սեռը, դժբախտ անձնական կյանքն է՝ կապված ոչ ավանդական սեքսուալ կողմնորոշմամբ։

Դժբախտություն է նաև չբերությունը։ Մեծ թվով ամուսիններ տարիներով բուժվում են չբերության դեմ, իսկ բժիշկները միաձայն ասում են.  «Դուք միանգամայն առողջ եք»։ Բայց և այնպես չեք հղիանում։ Իսկ այս ամենի պատճառը պետք է փնտրել առաջին պերինատալ մատրիցայում, որը պնդում է .«Դու կին չես,  դու պետք է տղամարդ լինեիր»։ Կամ` հակառակը, երբ խոսքը տղամարդուն է վերաբերում։


Շարունակությունը հաջորդ հոդվածում... 


Նանա Դանիելբեկ,
մանկաբարձ - գինեկոլոգ

Սկզբնաղբյուր. tsnndatun.am
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Նախադաշտանային համախտանիշ. հարցազրույց մանկաբարձ–գինեկոլոգ Արմինե Դումանյանի հետ. morevmankan.am
Նախադաշտանային համախտանիշ. հարցազրույց մանկաբարձ–գինեկոլոգ Արմինե Դումանյանի հետ. morevmankan.am

Նախադաշտանային համախտանիշը հոգեբանական, հուզական, վարքային և սոմատիկ (մարմնական) ախտանշանների դրսևորումն է դաշտանային ցիկլի երկրորդ կեսում՝ ավելի հաճախ դաշտանից 2-7 օր առաջ...

Առողջ կին
Հակացուցումներ` հղիության երրորդ եռամսյակում. morevmankan.am
Հակացուցումներ` հղիության երրորդ եռամսյակում. morevmankan.am

Հղիության երրորդ եռամսյակը հղի կնոջ համար բավականին բարդ շրջան է: Երեխան չափերով արդեն մեծ է և որովայնի չափն էլ անհարմարությունների պատճառ է դառնում...

Առողջ կին
Հակացուցումներ` հղիության երկրորդ եռամսյակում. morevmankan.am
Հակացուցումներ` հղիության երկրորդ եռամսյակում. morevmankan.am

Հղիության երկրորդ եռամսյակում հակացուցումները՝ առաջին եռամսյակի հետ համեմատած, ավելի քիչ են, կամ առանձնապես խիստ չեն: Այնուամենայնիվ դրանք իմանալը և դրանց հետևելը դարձյալ կարևոր է պտղի ճիշտ...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Հակացուցումներ` հղիության առաջին եռամսյակում. morevmankan.am
Հակացուցումներ` հղիության առաջին եռամսյակում. morevmankan.am

Հղիության ընթացքում կյանքի բնույթն, իհարկե, փոխվում է:

Հղիության առաջին եռամսյակը ամենապատասխանատու շրջանն է, քանի որ այդ շրջանում են...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Առաջին հղիություն. հարցազրույց մանկաբարձ-գինեկոլոգ Մարիամ Հակոբյանի հետ. morevmankan.am
Առաջին հղիություն. հարցազրույց մանկաբարձ-գինեկոլոգ Մարիամ Հակոբյանի հետ. morevmankan.am

Ինչո՞վ է առանձնահատուկ առաջին հղիությունը:

Մայրությունը կնոջ կյանքի ամենաերջանիկ շրջանն է, ինչից, սակայն, երբեմն վախենում են երիտասարդ ապագա մայրերը...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Տոքսոպլազմոզը և հղիությունը. morevmankan.am
Տոքսոպլազմոզը և հղիությունը. morevmankan.am

Տոքսոպլազմոզն առաջացնում է Toxoplasma gondii մակաբույծը, որը հանդիպում է տարբեր թռչուններիև կաթնասունների մոտ, սակայն կարող է բազմանալ միայն կատուների օրգանիզմում, որոնք այդ մակաբույծների միակ տերերն են...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Հղիության սքրինինգ. ե՞րբ պետք է հղին անցնի սքրինինգային հետազոտություն. erebunimed.com
Հղիության սքրինինգ. ե՞րբ պետք է հղին անցնի սքրինինգային հետազոտություն. erebunimed.com

Հղիության սքրինինգ. ե՞րբ պետք է հղին անցնի սքրինինգային հետազոտություն: Հղիության ընթացքում կատարվող սքրինինգները ներկայացնում է «Էրեբունի» ԲԿ ծննդատան կանանց առողջության կենտրոնի ղեկավար Անահիտ Ստեփանյանը...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Միգրենը հղիության ժամանակ. morevmankan.am
Միգրենը հղիության ժամանակ. morevmankan.am

Միգրենը բարորակ հիվանդություն է, որը չի ազդում հղիության ընթացքի և պտղի զարգացման վրա: Բայց նաև հղիության ու միգրենի համակցումը պահանջում է պատասխանատու վերաբերմունք, հատկապես հաճախակի...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Արգանդի իջեցում. erebunimed.com
Արգանդի իջեցում. erebunimed.com

Արգանդի իջեցում. որոնք են ախտանշանները և ինչպես բուժել այն. թեմայի մասին խոսում է «Էրեբունի» ԲԿ ծննդատան մանկաբարձ-գինեկոլոգ Լիլիթ Մեղրյանը: Արգանդի իջեցումը հիմնականում նկատվում է կլիմակտերիկ և հետկլիմակտերիկ տարիքում...

ԿԻՆ: Հիվանդություններ
Դաշտանային ցիկլի խանգարումները. հարցազրույց մանկաբարձ-գինեկոլոգ Մարիամ Հակոբյանի հետ. morevmankan.am
Դաշտանային ցիկլի խանգարումները. հարցազրույց մանկաբարձ-գինեկոլոգ Մարիամ Հակոբյանի հետ. morevmankan.am

Դաշտանային ցիկլի խանգարումը վիճակ է, որի դեպքում փոփոխվում է վերարտադրողական համակարգի օրգանների աշխատանքը: Նման խանգարումներ տեղի են ունենում գրեթե բոլոր կանանց մոտ...

Առողջ կին
Էնդոմետրիոզը` անպտղության պատճառ. morevmankan.am
Էնդոմետրիոզը` անպտղության պատճառ. morevmankan.am

Էնդոմետրիոզը հորմոնակախյալ և շատ տարածված հիվանդություն է, որի ժամանակ արգանդի խոռոչում ի հայտ են գալիս արգանդի լորձաթաղանթին (էնդոմետրիա) շատ նման հյուսվածքների օջախներ: Այս ախտաբանությունը զարգանում է...

ԿԻՆ: Հիվանդություններ Անպտղություն ԿԻՆ: Անպտղություն
Ծննդաբերություն` արտամարմնային բեղմնավորումից հետո. morevmankan.am
Ծննդաբերություն` արտամարմնային բեղմնավորումից հետո. morevmankan.am

Արտամարմնային բեղմնավորումից (ԱՄԲ) հետո բնական ճանապարհով ծննդաբերությունն այժմ արդեն իրականություն է, քանի որ վերարտադրողականության օգնող մեթոդները աստիճանաբար կատարելագործվում են, դառնում ավելի հասանելի...

Հղիություն, ծննդաբերություն
Ի՞նչ է սպերմատոզոիդի ներցիտոպլազմիկ ներարկումը. morevmankan.am
Ի՞նչ է սպերմատոզոիդի ներցիտոպլազմիկ ներարկումը. morevmankan.am

Սպերմատոզոիդի ներցիտոպլազմիկ ներարկում (ՍՆՑՆ, ICSI - IntraCytoplasmic Sperm Injection, ИКСИ - интрацитоплазматическая инъекция сперматозоида) առաջին անգամ փորձարկվել է 1992 թ., և այդ ժամանակից հաջողությամբ...

Անպտղություն ԿԻՆ: Անպտղություն
Կնոջ վերականգնումը ծննդաբերությունից հետո. հարցազրույց Դավիթ Ղուկասյանի հետ. morevmankan.am
Կնոջ վերականգնումը ծննդաբերությունից հետո. հարցազրույց Դավիթ Ղուկասյանի հետ. morevmankan.am

Ի՞նչ է ներառում կնոջ վերականգնումը հետծննդյան շրջանում:

Սովորաբար, այն կանայք, որոնց մոտ հղիությունը նորմալ է ընթացել, և՛ նորմալ ծննդաբերությունից...

Հղիություն, ծննդաբերություն
ԱՄԲ` առանց ամուսնու. ինչպե՞ս ընտրել դոնոր. morevmankan.am
ԱՄԲ` առանց ամուսնու. ինչպե՞ս ընտրել դոնոր. morevmankan.am

Արտամարմնայի բեղմնավորում (ԱՄԲ) առանց ամուսնու իրականացվում է երեք հիմնական դեպքերում...

Անպտղություն ԿԻՆ: Անպտղություն

Notice: Undefined index: HTTP_X_FORWARDED_FOR in /sites/med-practic.com/classes/flud_class.php on line 33

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ