Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Քիթ-կոկորդ-ականջ հիվանդություններ

Աղմուկը և ծանրալսությունը

Աղմուկը և ծանրալսությունը

«Աղմուկը մտքի թշնամին է»:  Սենեկա

Մարդու ականջը փոքրիկ, սակայն բարդ և զգայուն օրգան է: Ականջի միջոցով ընկալում ենք շրջակա միջավայրի ձայները, հաղորդակցվում միմյանց հետ:

 

Ձայնի ընկալումը բնության մեծագույն պարգև է: Մեծ քաղաքները մարդկանց գրավում են այն պատճառով, որ այստեղ գոյություն ունի ձայնային որոշակի ֆոն, կյանքի «եռուզեռ», իսկ գյուղական պայմաններում «ձայնային քաղցի» վիճակ է, որն առաջացնում է մենակության զգացում:

 

Ձայնային ազդանշանները բնորոշվում են ալիքի բարձրությամբ ու տատանման հաճախականությամբ և բաժանվում են երկու մասի` հնչյունների (տոներ) և աղմուկի: Հնչյուններն ունեն ալիքի հաստատուն կամ պարբերաբար փոփոխվող հաճախականություն, այսինքն` որոշակի ռիթմիկություն: Ձայնային ազդանշաններն ականջով հաղորդվում են ուղեղի կեղև, որտեղ ենթարկվում են վերծանման. որոշակի ինֆորմացիա պարունակող ձայնը յուրացվում է և դրա նկատմամբ առաջանում է համապատասխան ռեակցիա: Աղմուկը չի պարունակում օգտակար ինֆորմացիա, ընդհակառակն, խանգարում է նրա ընկալմանը և անբարենպաստ ազդեցություն գործում: 

 

Աղմուկը խանգարում է նաև ստեղծագործական աշխատանքին:


Աղմուկը տարբեր ձայների անկանոն, քաոսային զուգորդությունն է, որն անբարենպաստ ազդեցություն է գործում մարդու առողջության վրա: Խանգարվում են աշխատանքային գործունեությունն ու հանգիստը, և մարդ շուտ է հոգնում, օգտակար ինֆորմացիայի` խոսքի, երաժշտության ընկալումը դժվարանում է, առաջանում է նյարդահուզական գրգռված վիճակ: Աղմուկի բարձր մակարդակն ազդում է վեգետատիվ ֆունկցիաների, տարբեր օրգան-համակարգերի վրա (սրտանոթային, ստամոքսաաղիքային, հորմոնային) և այլն: 

 

Որպեսզի հասկանանք, թե ուժգին ձայներն ինչպես են ազդում լսողության վրա, հակիրճ ներկայացնենք լսողության ֆիզիոլոգիան:

 

Լսողական և հավասարակշռության օրգանները տեղակայված են քունքոսկրում: Լսողական օրգանը բաղկացած է երեք մասից` արտաքին, միջին և ներքին ականջից:

 

«Կգա ժամանակը և մարդիկ ստիպված կլինեն դատաստան տեսնել աղմուկի հետ այնքան վճռական, ինչպես վարվել են ժանտախտի և  խոլերայի հետ»: 

Ռ.Կոխ

 

Արտաքին ականջն ականջախեցին է և արտաքին լսողական անցուղին: Ականջախեցին արտաքին աշխարհից որսում է ձայնային տատանումներ, որոնք անցուղով հասնում են թմբկաթաղանթին: Վերջինս արտաքին ականջը բաժանում է միջին ականջից: Ձայնային ալիքներն առաջացնում են թմբկաթաղանթի տատանում, որը լսողական ոսկրիկների շղթայի և ձվաձև պատուհանի միջոցով հաղորդվում է ներքին ականջ, առաջացնելով շուրջավիշի և թաղանթային խխունջի հեղուկի` ներավիշի ծփանք: Ծփանքի ալիքների տատանումները հաղորդվում են բուն լսողական օրգանի լարերին, որոնց վրա գտնվող զգայուն թարթչավոր բջիջները լսողական նյարդի նուրբ թելիկների միջոցով գրգիռը հասցնում են մինչև մեծ ուղեղի կեղևի լսողական բարձրագույն կենտրոն: Այստեղ էլ զանազանվում և ընկալվում են տարբեր ձայները, բառերն ու հնչյունային երանգները:

 

Ձայնի ուժգնությունը չափվում է դեցիբելներով (դԲ): Առօրյա խոսքը մոտ 40-60 դԲ է, մանկական խաղահրապարակի աղմուկը` 65 դԲ, փոշեծծիչի ձայնը` 70 դԲ, իսկ բարձր երաժշտությունը` 120 դԲ:

 

«Երաժշտությունը ծնվում է լռության մեջ»:

Դ.Շոստակովիչ 

 

Հարուստ և հիասքանչ է երաժշտական հնչյունների աշխարհը: Ներդաշնակ և որոշակի ռիթմիկություն ունեցող ձայներն ընդունակ են առաջացնելու մեծագույն հաճույք, ամենանուրբ զգացմունքներ, մարդկանց տանելով երազանքների աշխարհ: 

 

Ժամանակակից մարդու լսողական օրգանը շրջակա միջավայրի աղմուկի, մեքենաների և զանազան այլ սարքավորումների աշխատանքի ժամանակ արտաբերվող բարձր ձայների ազդեցության պատճառով գտնվում է գերլարված վիճակում: Քաղաքակրթության ներկա «բարիքներին» գումարվում են նաև աուդիոփլեյերները` խաղարկիչները, որոնցից հնչող երաժշտության ձայնի ուժգնության մակարդակը կարելի է բարձրացնել մինչև 115 դԲ-ի, որը լուրջ վնաս կարող է հասցնել լսողությանը նույնիսկ ամենակատարյալ ականջակալների օգտագործման դեպքում:

 

Պատկերացնելու համար, թե ուժգին ձայներն ինչպես են ազդում լսողական օրգանի վրա, թարթչավոր բջիջները կարելի է համեմատել ցորենի արտի, իսկ ձայնային ալիքները` քամու հետ: Թեթև քամին նման է թույլ ձայնին. այն թեթևակիորեն թեքում է ցորենի հասկերի գագաթները` առանց վնասելու դրանց: Քամու ուժգնացմանը զուգընթաց` հասկերի ցողուններն ավելի շատ են թեքվում, իսկ երկարատև և ուժգին կամ կարճատև, բայց շատ ուժգին քամին կարող է լուրջ վնասել արտը` ջարդելով ցողունները:

 

Ուժգին ձայնը նման ազդեցություն է գործում թարթչավոր բջիջների վրա: Հանկարծակի հնչող բարձր ձայնը կարող է ներքին ականջում առաջացնել արյունազեղում, թաղանթների պատռում, սպիական փոփոխություններ, և լսողությունը նվազում է: Երկարատև հնչող ուժեղ ձայնը վնասում է թարթչավոր բջիջներին, առաջացնելով քրոնիկական միկրովնասվածքներ. ներքին ականջում տեղի են ունենում անոթանյարդային և դիստրոֆիկ փոփոխություններ ու լսողության նվազում: Որքան ձայնն ուժեղ է, այնքան ներքին ականջն ավելի արագ է վնասվում: Ընդ որում, 85 դԲ ից սկսած ձայնի ուժգնության յուրաքանչյուր 10 դԲ-ով բարձրացումը 10 անգամ մեծացնում է դրա վնասակար ազդեցությունը լսողական օրգանի վրա: Ինչպես արդեն նշեցինք, ականջակալներով երաժշտություն լսելիս ձայնի ուժգնությունը կարող է հասնել 115 դԲ-ի: Եթե երկու ժամ շարունակ 85 դԲ ուժգնությամբ աղմուկի պայմաններում գտնվելիս լսողական օրգանը չի վնասվում, ապա ականջակալներով կես ժամից ավելի 110 դԲ ուժգնությամբ երաժշտություն լսելիս` այն լրջորեն վնասվում է: Գիտական հետազոտությունների արդյունքում պարզվել է, որ ականջակալներով բարձր երաժշտություն լսողների լսողական օրգանը 30 տարեկանում ենթարկվում է այնպիսի փոփոխությունների, ինչ նման «բարիքներից» չօգտված 60-70 տարեկաններինը:

 

Ժամանակակից պայմաններում մարդը տառապում է միջավայրի ձայնային աղտոտումից և երազում է լսել լռությունը` որպես հանգստի և ուժերի վերականգնման կարևոր գործոն: Հարկ է նշել, որ երեխաների լսողական օրգանը շատ ավելի նուրբ և խոցելի է, քան մեծահասակներինը, հետևաբար խորհուրդ չի տրվում տանն ամբողջ հզորությամբ բարձրացնել ռադիոընդունիչի կամ հեռուստացույցի ձայնը, պետք է համոզել երեխային խուսափել աուդիոփլեյերով երաժշտություն լսելուց: Իսկ եթե, այնուամենայնիվ, նա օգտվում է աուդիոփլեյերից, ապա երաժշտության ձայնը պետք է այնքան թույլ լինի, որ շրջակա միջավայրի ձայները նույնպես լսելի լինեն: Այս դեպքում երեխայի լսողական օրգանը չի վնասվի:

 

Օրորոցային երգի մեղմ հնչյունների ներքո երեխան լսում է լռությունը և արագ քնում: Լռությունը մեծ բարիք է, այն պետք է վայելել:

Հեղինակ. Նունե Նահապետյան բ.գ.թ., դոցենտ Երևանի Մխիթար Հերացու անվան ՊԲՀ քիթ-կոկորդ-ականջաբանության ամբիոն
Սկզբնաղբյուր. Առողջապահություն 4.2011 (293)
Աղբյուր. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Բերանի խոռոչի ինքնազննում. nairimed.com
Բերանի խոռոչի ինքնազննում. nairimed.com

Չարորակ ուռուցքների դեմ պայքարի ամենաարդյունավետ եղանակներից է ուռուցքի նշանների վաղ հայտնաբերումը, ինչն առավել արդիական է բերանի խոռոչի քաղցկեղի դեպքում...

Ախտորոշում
Ականջներում՝ աղմուկ. nairimed.com
Ականջներում՝ աղմուկ. nairimed.com

Ականջներում աղմուկի առկայությունը բավականին տարածված երևույթ է։ Ըստ տարբեր աղբյուրների, այն հանդիպում է մեծահասակ բնակչության 20-32%-ի մոտ։ Ականջներում աղմուկի առկայությունը հիվանդություն չէ...

Քթի ադենոիդ, նշիկաբորբ, թեք միջնապատ․ «Արամյանց» ԲԿ-ում կօգնեն Ձեր երեխային արագ և անվճար. «Արամյանց» ԲԿ
Քթի ադենոիդ, նշիկաբորբ, թեք միջնապատ․ «Արամյանց» ԲԿ-ում կօգնեն Ձեր երեխային  արագ և անվճար. «Արամյանց» ԲԿ

«Արամյանց» ԲԿ Քիթ-կոկորդ-ականջաբանության բաժանմունքը առաջարկում է թե՛ երեխաների, թե՛ մեծահասակների քթի, կոկորդի, ականջի պաթոլոգիաների կոնսերվատիվ ու վիրահատական  բարձրակարգ բուժում...

Լսողական խնդիրները` պատերազմի ժամանակ. հարցազրույց օտովիրաբույժ-ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Լսողական խնդիրները` պատերազմի ժամանակ. հարցազրույց օտովիրաբույժ-ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Լսողության խնդիրների ի՞նչ առանձնահատկություններ են դիտվել արցախյան պատերազմի ժամանակ:

Արցախյան երկրորդ պատերազմի ընթացքում՝ նոր տիպի զինտեխնիկայի ներդրման, արկերի կիրառման և դրանց...

Գեղեցիկ է շնչող քիթը. Արայիկ Ղարիբյան. «Արթմեդ» ԲՎԿ
Գեղեցիկ է շնչող քիթը. Արայիկ Ղարիբյան. «Արթմեդ» ԲՎԿ

«Արթմեդ» բժշկական և վերականգնողական կենտրոնի ԼՕՌ բաժանմունքում իրականացվում են քթի պլաստիկ վիրահատություններ թե՛ բաց, թե՛ փակ եղանակով։ ԼՕՌ բժշկի միջամտությունները կատարվում են այնպես, որ գեղեցիկ քիթը նաև...

Բժշկի ընդունարանում Պլաստիկ վիրաբուժություն
Ականջի միկրովիրաբուժություն. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ օտովիրաբույժ- ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Ականջի միկրովիրաբուժություն. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ օտովիրաբույժ- ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Ի՞նչ է ներառում ականջի միկրովիրաբուժությունը:

Ականջի միկրովիրաբուժությունն ներառում է այն բոլոր վիրահատական միջամտությունները, որոնք կատարվում են...

Վատացել է լսողությունը. գուցե պատճառը ծծմբային խցա՞նն է. nairimed.com
Վատացել է լսողությունը. գուցե պատճառը ծծմբային խցա՞նն է. nairimed.com

Ծծմբային խցանն արտաքին լսողական անցուղում ծծմբի կուտակումն է, որի մեջ առկա են մաշկի մահացած մասնիկներ, կեղտ և փոշի։ Խցանի առաջացման արդյունքում, արտաքին լսողական անցուղու լրիվ խցանման ժամանակ հնարավոր է...

Սեպտոպլաստիկա. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ ռինոպլաստիկ և ՔԿԱ վիրաբույժ Խաչատուր Բարսեղյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Սեպտոպլաստիկա. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ ռինոպլաստիկ և ՔԿԱ վիրաբույժ Խաչատուր Բարսեղյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Ի՞նչ է սեպտոպլաստիկան:

Սեպտոպլաստիկան  քթի միջնապատի դեֆորմացիայի ուղղման վիրահատական մեթոդն է...

Ականջի խնդիրների բուժական մոտեցումները. հարցազրույց Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Ականջի խնդիրների բուժական մոտեցումները. հարցազրույց Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Ականջի հետ կապված խնդիրների և բուժման մոտեցումների հետ կապված հարցերով զրուցեցինք «Արմենիա» ՀԲԿ քիթ-կոկորդ-ականջաբանական կլինիկայի օտովիրաբույժ-ականջաբան, Երևանի Մխիթար Հերացու անվան...

Պոլիպոզ ռինիտ. armeniamedicalcenter.am
Պոլիպոզ ռինիտ. armeniamedicalcenter.am

Պոլիպոզ ռինիտը տարածված հիվանդություն է: Պոլիպը քթի և հարակից խոռոչների լորձաթաղանթի գերաճ է, որը, որպես կանոն, զարգանում է քրոնիկ ռինիտի ֆոնի վրա...

Ալերգոլոգիա
Բժիշկ Գնել Անանյանի անդրադարձը խռմփոց երևույթին. nairimed.com
Բժիշկ Գնել Անանյանի անդրադարձը խռմփոց երևույթին. nairimed.com

Խռմփոցը քնի լայն տարածված խանգարում է, որից իրականում ոչ-ոք ապահովագրված չէ։ «Նաիրի» ԲԿ քիթ-կոկորդ ականջաբանության ծառայության ղեկավար, բ.գ.թ., դոցենտ Գնել Անանյանի հետ զրուցեցինք խռմփոցի...

Բժշկի ընդունարանում
Լսողության խանգարումներ. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ օտովիրաբույժ-ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Լսողության խանգարումներ. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ օտովիրաբույժ-ականջաբան Գայանե Սարգսյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Լսողության գործընթացը բավականին բարդ է և հետաքրքիր: Նրա իրականացման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի ձայնային ալիքը փոխանցվի մինչև խխունջի ռեցեպտոր, փոխակերպվի նյարդային իմպուլսի, որն էլ՝ իր հերթին...

Ռինոպլաստիկա. հարցազրույց ՔԿԱ վիրաբույժ, ռինոպլաստիկ վիրաբույժ Խաչատուր Բարսեղյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Ռինոպլաստիկա. հարցազրույց ՔԿԱ վիրաբույժ, ռինոպլաստիկ վիրաբույժ Խաչատուր Բարսեղյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Ռինոպլաստիկան արտաքին քթի վերաձևավորումն է, որի նպատակն է էսթետիկ դեֆեկտի շտկումը և քթի ֆունկցիայի վերականգնումը...

Բժշկի ընդունարանում Էսթետիկ բժշկություն Պլաստիկ վիրաբուժություն
Քրոնիկ տոնզիլիտ. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ ՔԿԱ բաժանմունքի վարիչ Հայկ Ղուլինյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Քրոնիկ տոնզիլիտ. հարցազրույց «Արմենիա» ՀԲԿ ՔԿԱ բաժանմունքի վարիչ Հայկ Ղուլինյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Քրոնիկական տոնզիլիտի տարածվածությունը և տոնզիլոգեն բարդությունների զարգացման հավանականությունն այդ ախտաբանությունը դարձնում է շատ ակտուալ պրակտիկ օտոլարինգոլոգիայում: Այն ախտորոշվում է...

Լսողության խանգարում. armeniamedicalcenter.am
Լսողության խանգարում. armeniamedicalcenter.am

Լսողության խանգարումը շրջակա միջավայրի ձայները լսելու ունակության մասնակի կամ լրիվ կորուստն է...


Notice: Undefined index: HTTP_X_FORWARDED_FOR in /sites/med-practic.com/classes/flud_class.php on line 33

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ