Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Գաստրոէնտերոլոգիա և լյարդաբանություն

«Ճարպոտ լյարդ». պատճառները, ախտանիշները, բարդությունները. nairimed.com

«Ճարպոտ լյարդ». պատճառները, ախտանիշները, բարդությունները. nairimed.com

«Ճարպոտ լյարդը» հիվանդություն է, որը բնութագրվում է լյարդային բջիջներում ավելցուկային ճարպի կուտակմամբ։ Այս հիվանդությունը մի քանի անուն ունի՝ ճարպային հեպատոզ, ստեատոզ, ճարպային դիստրոֆիա, սակայն դրանցից յուրաքանչյուրը մի բան է նշանակում. չարժե կատակել այս հիվանդության հետ, իսկ ախտորոշումը, ինչպես նաև հաջորդող բուժումը պետք է լինեն ժամանակին և բազմակողմանի։

Lյարդի ճարպային հեպատոզը կարող է կապված լինել լյարդի ալկոհոլային կամ ոչ ալկոհոլային վնասման հետ։

Ոչ ալկոհոլային վնասում

Վերջին ժամանակները լյարդի ոչ ալկոհոլային ճարպային հիվանդությամբ պացիենտների քանակը զգալիորեն ավելացել է։ Այսպես, ըստ վիճակագրության, 2007 թ. լյարդի ոչ ալկոհոլային ճարպային հիվանդություն հայտնաբերվել է պացիենտների 27%-ի մոտ, այն դեպքում, երբ 2014 թ. այդ թիվն աճել է մինչև 37%։ Այսպիսով, տվյալ պահին լյարդի քրոնիկ հիվանդություններից լյարդի ոչ ալկոհոլային ճարպային հիվանդությունը գրավում է առաջին տեղը։

Ստեատոզի զարգացման ռիսկի գործոնները

  • Ճարպակալում կամ ավելցուկային քաշ, որի դեպքում մարմնի զանգվածի ինդեքսը 25 և բարձր է,
  • 2-րդ տիպի շաքարային դիաբետ կամ ինսուլինի նկատմամբ զգայնության իջեցում,
  • ճարպային փոխանակության խանգարում, մասնավորապես՝ դիսլիպիդեմիա,
  • մետաբոլիկ համախտանիշ,
  • տարիքը` 30-59,
  • հիպոդինամիա,
  • շատակերություն:


Ինչո՞վ է վտանգավոր լյարդի ոչ ալկոհոլային ճարպային հիվանդությունը:

Ճարպային հեպատոզը, հատկապես ամենասկզբում, կարող է ընթանալ գրեթե անախտանիշ, իսկ առկա ախտանիշները սպեցիֆիկ չեն՝ այդպիսով դժվարացնելով ախտորոշումը։ Սակայն չարժե թուլանալ, ճարպային հեպատոզը կարևոր է ախտորոշել ցանկացած կասկածի դեպքում, քանի որ այն զարգանում է աստիճանաբար` առանց ակնհայտ դրսևորումների, սակայն մի քանի անգամ մեծացնում է կաթվածների զարգացման ռիսկը4։ Բացի այդ, բարձիթողի ճարպային հեպատոզը կարող է, ի վերջո, բերել ցիռոզի զարգացման և լյարդային անբավարարության։ Վերոնշյալի հավանականությունը մեծ չէ, սակայն հետևանքները կարող են մահացու լինել։ Բանն այն է, որ ցիռոզի ժամանակ, սովորաբար, պահանջվում է օրգանի փոխպատվաստում, որի իրականացումը կարող է լրացուցիչ դժվարանալ սիրտ-անոթային հիվանդությունների և նյութափոխանակության խանգարումների ժամանակ, որոնք հաճախ ուղեկցում են ճարպային հեպատոզին։

Լյարդի ոչ ալկոհոլային ճարպային հիվանդության զարգացման շրջանները

  • Ճարպային հեպատոզի շրջան (ստեատոզ). հիվանդության սկզբնական շրջանն է, որը հաճախ ընթանում է անախտանիշ:
  • Ոչ ալկոհոլային ստեատոհեպատիտ. հեպատոզին միանում է լյարդային բջիջների բորբոքումը:
  • Ֆիբրոզ, որը հետագայում վերածվում է ցիռոզի. այս շրջանում լյարդի հյուսվածքն սկսում է փոխարինվել շարակցական հյուսվածքով, ինչը բերում է կառուցվածքի խախտման և, ի վերջո, օրգանի աշխատանքի խանգարման։


Որո՞նք են ճարպային հեպատոզի նշանները:

Ինչպես արդեն նշվեց, տվյալ վիճակի գլխավոր առանձնահատկությունը սպեցիֆիկ ախտանիշների բացակայությունն է։ Այդ պատճառով հիվանդությունը հաճախ պատահաբար է հայտնաբերվում, սովորական դիսպանսերիզացիայի կամ լիովին այլ հիվանդության կապակցությամբ հետազոտվելիս։

Ճարպային հեպատոզի ժամանակ հաճախ առաջացող և անտեսվող ախտանիշներից հարկ է ուշադրություն դարձնել հետևյալ նշանների վրա.

  • անհարմարավետության զգացում աջ թուլակողում` սննդի հետ առանց հստակ կապի,
  • դյուրհոգնելիություն,
  • ընդհանուր թուլություն։


Եթե հայտնաբերվել են տվյալ ախտանիշները և անհանգստանում եք լյարդի վիճակի համար, ապա ախտորոշման ճշտման համար պետք է դիմել բժշկի, ով կարող է գործիքային հետազոտություն նշանակել, ինչպիսին ՈՒՁՀ-ն է։ Այն կօգնի հայտնաբերել մեծացած լյարդը և օրգանի էխոգեն փոփոխությունները։  Բժիշկը կարող է նաև խորհուրդ տալ որոշել լյարդային ֆերմենտների՝ ԱԼԱՏ-ի, ԱՍԱՏ-ի մակարդակը։ Որոշ դեպքերում մասնագետը կարող է  լյարդի բիոփսիա առաջարկել (մանրադիտակի տակ լյարդի հյուսվածքի հետազոտում), որն օրգանի վիճակի մասին առավել հավաստի տեղեկատվություն է կտա։

Ինչպե՞ս բուժել ճարպային հեպատոզը

Որքան վաղ է այն ախտորոշվում, այնքան` լավ։ Ծանր հետևանքներից խուսափելու համար ցանկալի է ճարպային հեպատոզը բուժել դեռ վաղ փուլում՝ ստեատոզի շրջանում։ Հեպատոզի բուժման ժամանակ հնարավորին բացառում են այն գործոնները, որոնք կարող են ազդել լյարդի վիճակի վրա։ Բուժման սխեմայի մեջ պարտադիր է ճիշտ սնուցումը և սննդակարգը (ալկոհոլային հեպատոզի դեպքում՝ ալկոհոլային խմիչքների ընդունման խիստ դադարեցում)։

Ճարպային հեպատոզով պացիենտները պետք է հետևեն, այսպես կոչված, միջերկրածովյան սննդակարգին. շատ ձուկ, ճարպոտ մսից հրաժարում, պարզ ածխաջրեր պարունակող քաղցր ըմպելիքների և մթերքների ընդունման սահմանափակում։ Զուգահեռ պետք է ավելացնել սննդաթելերի բարձր պարունակությամբ մթերքների կիրառումը, ինչպիսիք են` մրգերը (հաշվի առնելով կալորիականությունը) և բանջարեղենը։

Բացի ճիշտ սննդակարգից, պետք է լիովին փոխել կենսակերպը։ Պետք է շատ շարժվել, հետևել օրվա ռեժիմին և կարգացուցակին, ժամանակ գտնել ամենօրյա ֆիզիկական ծանրաբեռնվածությունների համար։ Օրինակ, լողալ, զբաղվել հեծանվավազքով կամ պարզապես քայլել միջին տեմպով առնվազն 20 րոպե և շաբաթական առնվազն 5 անգամ։

Հեպատոզի դեղորայքային բուժումը կարող է իր մեջ ներառել էսենցիալ ֆոսֆոլիպիդների խմբից պատրաստուկների ընդունում, որոնք լյարդի ճարպային դիստրոֆիայի ժամանակ ունեն հակաբորբոքիչ, հակաօքսիդանտ ազդեցություն։

Բժշկի դիմեք ցանկացած առողջական խնդրի դեպքում և մի մոռացեք հետևել լյարդի վիճակին, որը մեր օրգանիզմի ամենակարևոր օրգաններից է։

Սկզբնաղբյուր. nairimed.com
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Ինչպե՞ս ազատվել այրոցից. nairimed.com
Ինչպե՞ս ազատվել այրոցից. nairimed.com

Եթե երբևիցե առատ, սուր կամ չափազանց ճարպոտ սննդի ընդունումից հետո կրծքավանդակում այրվող կրակ եք զգացել, ապա, հավանաբար, ծանոթ եք այրոցի հետ։ Միլիոնավոր մարդիկ տառապում են այդ տհաճ երևույթից...

Գրգռված աղու համախտանիշ. nairimed.com
Գրգռված աղու համախտանիշ. nairimed.com

Գրգռված աղու համախտանիշն ախտանիշների խումբ է, որը կապված է հաստ աղու գործառույթների խանգարումների հետ՝ ներառյալ տարբեր աստիճանի արտահայտվածության որովայնային ցավեր, փորկապություն...

Ինչպե՞ս չբուժել այրոցը. nairimed.com
Ինչպե՞ս չբուժել այրոցը. nairimed.com

Դեղատներում ներկայացված են բազմաթիվ «անտացիդ» (լատիներենից թարգմանաբար նշանակում է հակաթթվային) պատրաստուկներ, որոնք ալյումին են պարունակում։ Դեղերի կոնկրետ անվանումներ չեն նշվի...

Թքագեղձերի դերի, կարևորության և ախտաբանության մասին մանրամասնում է բժիշկ Արամ Բադալյանը. nairimed.com
Թքագեղձերի դերի, կարևորության և ախտաբանության մասին մանրամասնում է բժիշկ Արամ Բադալյանը. nairimed.com

Չարորակ գոյացությունները շարունակում են մնալ 21-րդ դարի լրջագույն մարտահրավերը։ Քչերը գիտեն, որ բերանի խոռոչում և մարսողական համակարգում կարևոր գործառույթ կատարող ու մեր կողմից քիչ ուշադրության...

Ներզատաբանություն
Լեղապարկի հեռացումը փրկություն է մի շարք բարդություններից. «Արթմեդ» ԲՎԿ
Լեղապարկի հեռացումը փրկություն է մի շարք բարդություններից. «Արթմեդ» ԲՎԿ

Լեղապարկը օրգանիզմում օժանդակ դերակատարություն ունի։ Այնտեղ կուտակվում է լեղի, որը օգնում է օրգանիզմին յուրացնել ճարպոտ սնունդը։ Բայց այս օրգանում կարող են նաև առաջանալ քարեր։ Ցավոք սրտի միակ բուժումը...

Վիրաբուժություն
Գաստրոէզոֆագյալ ռեֆլուքս. armeniamedicalcenter.am
Գաստրոէզոֆագյալ ռեֆլուքս. armeniamedicalcenter.am

Գաստրոէզոֆագյալ ռեֆլյուքսը հիվանդություն է, որը բնորոշվում է ստամոքսի պարունակության վերհոսքով դեպի ստամոքս և բերանի խոռոչն իրար կապող կերակրափող: Սննդի անցումը ստամոքսով կարգավորվում է հատուկ...

Փորկապությունը հղիության ժամանակ. morevmankan.am
Փորկապությունը հղիության ժամանակ. morevmankan.am

Փորկապությունը հիմնականում դիտվում է հղիության երկրորդ եռամսյակում, երբ պտուղը չափերով մեծանում է:  Բայց երբեմն լինում է և առաջին եռամսյակի առաջին շաբաթից...

Հղիություն, ծննդաբերություն Պերինատոլոգիա, մանկաբարձություն և ուրո-գինեկոլոգիա
Ի՞նչ է կոլոնոսկոպիան. nairimed.com
Ի՞նչ է կոլոնոսկոպիան. nairimed.com

Պարզենք, թե ի՞նչ է կոլոնոսկոպիան, ինչպե՞ս ճիշտ նախապատրաստվել և արդյո՞ք անհրաժեշտ ախտորոշիչ միջոցառում է...

Ախտորոշում
Ստամոքսի այրոց, բուժումը. armeniamedicalcenter.am
Ստամոքսի այրոց, բուժումը. armeniamedicalcenter.am

Այրոցը հաճախ դիտվում է ստամոքսի և 12-մատնյա աղու խոցային հիվանդության, քրոնիկ խոլեցիստիտի, լեղաքարային հիվանդության, դիաֆրագմայի կերակրափողային բացվածքի ճողվածքի ժամանակ...

Ճիշտ նախապատրաստում` նախքան գաստրոսոկոպիան. nairimed.com
Ճիշտ նախապատրաստում` նախքան գաստրոսոկոպիան. nairimed.com

Ստամոքսի էնդոսկոպիկ հետազոտությունը ստամոքսաղիքային և վիրաբուժական մի շարք հիվանդությունների ախտորոշման «ոսկե չափանիշն» է: Այս միջոցառումը հնարավորություն է տալիս իրական ժամանակում առավելագույն...

Ախտորոշում
Լյարդի ալկոհոլային ճարպային դիստրոֆիա. armeniamedicalcenter.am
Լյարդի ալկոհոլային ճարպային դիստրոֆիա. armeniamedicalcenter.am

Լյարդի ալկոհոլային հիվանդությունը լյարդային բջիջներում ճարպի կուտակման պատճառներից է, որը տոքսիկ ազդեցություն է ունենում լյարդի հյուսվածքների և ամբողջ օրգանիզմի վրա...

Ենթաստամոքսային գեղձ. nairimed.com
Ենթաստամոքսային գեղձ. nairimed.com

Հայաստանում ենթաստամոքսային գեղձի լապարոսկոպիկ վիրահատություն իրականացնում է միայն պրոֆ. Անդրանիկ Ադամյանը

Ենթաստամոքսային գեղձը կամ պանկրեասը բարակ և 15 սմ երկարությամբ օրգան է, որը տեղակայված է...

Ներզատաբանություն
Թութք. armeniamedicalcenter.am
Թութք. armeniamedicalcenter.am

Հեմորոիդալ հանգույցներն առկա են յուրաքանչյուրի օրգանիզմում: Դրանք կավերնոզ երակները, շարակցական հյուսվածքը և մկանային թելիկները ծածկող անալ խողովակի լորձաթաղանթի ծալքեր են: Նրանք, բացի մկանային...

Վիրաբուժություն
Ստամոքսի խոցի ախտանշանները. ինչպե՞ս ճանաչել հիվանդությունը. armeniamedicalcenter.am
Ստամոքսի խոցի ախտանշանները. ինչպե՞ս ճանաչել հիվանդությունը. armeniamedicalcenter.am

Ստամոքսի և 12-մատնյա աղու խոցը շատ տարածված է: Հաճախ հիվանդանում են 50 տարեկանն անց տղամարդիկ, թեև հիվանդանում են նաև` երիտասարդները, կանայք և, անգամ, երեխաները...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ