Ընկերքի հետ կապված խնդիրները հղիության ժամանակ. հարցազրույց մանկաբարձ-գինեկոլոգ Նաիրա Արոյանի հետ. morevmankan.am

Ի՞նչ է ընկերքը և ի՞նչ գործառույթ է կատարում:

Ընկերքն օրգան է, որն առաջանում է հղիության ընթացքում և կարևոր նշանակություն ունի մոր և պտղի առողջության համար:  Ընկերքի միջոցով պտուղը ստանում է անհրաժեշտ սննդանյութեր, հորմոններ, թթվածին:

Ընկերքը, սովորաբար, ամրանում է արգանդի մարմնի հատվածում, նրա ստորին եզրը մնում է արգանդի պարանոցի ներքին օղից 7-8 սմ (և ավելի) բարձր: Սակայն, որոշ դեպքերում, ինչ-ինչ պատճառներով, առաջանում են ընկերքի տարբեր ախտաբանություններ:

Որո՞նք են ընկերքի ախտաբանական վիճակները:

Ընկերքի ախտաբանական վիճակներից է առաջադիր ընկերքը, որը ընկերքի տեղակայման անոմալիա է: Այս դեպքում ընկերքն ամրանում է արգանդի ստորին հատվածի շրջանում և նրա այս կամ այն հատվածը՝ ամբողջովին կամ մասնակի, ծածկում է արգանդի պարանոցի ներքին օղը: Այդպիսով, ընկերքը գտնվում է պտղի առաջադիր մասից ներքև, այսինքն, ծնվող պտղի ճանապարհին:

Կարող է դիտվել նաև ընկերքի ցածր տեղակայում, երբ ընկերքային հարթակը գտնվում է արգանդի ստորին հատվածում, բայց չի ծածկում այն, այլ պարզապես հասնում է ներքին օղին:

Ընկերքի ախտաբանություններից է նաև նորմալ տեղակայված ընկերքի վաղաժամ շերտազատումը: Նորմայում ընկերքն անջատվում և արտամղվում է պտղի ծնվելուց հետո: Բայց որոշ ախտաբանությունների դեպքում ընկերքի շերտազատումը տեղի է ունենում հղիության ընթացքում կամ սկսված ծննդաբերության ժամանակ՝ մինչև պտղի ծնվելը: Շերտազատումը կարող է լինել մասնակի և ամբողջական: Մասնակի շերտազատման դեպքում արգանդի պատից անջատվում է ընկերքի ինչ-որ հատված: Ամբողջական շերտազատման դեպքում անջատվում է ամբողջ ընկերքը:

Առաջադիր ընկերքի առաջացման ի՞նչ պատճառներ կարող եք նշել:

Գոյություն ունեն պտղային և մայրական գործոններ: Պտղաձվի անբավարարության կամ նրա պրոտեոլիտիկ հատկությունների նվազման դեպքում այն չի հասցնում ժամանակին ամրանալ արգանդի վերին հատվածներում, իջնում է ներքև, և իմպլանտացիան կատարվում է արգանդի ստորին հատվածներում:

Առաջադիր պլացենտայի առաջացման ավելի հաճախ հանդիպող պատճառներից են արգանդի լորձաթաղանթի բորբոքային գործընթացները, բազմակ, ծննդաբերությունները, բնական կամ արհեստական վիժումները, հետծննդյան և հետվիժումային սեպտիկ հիվանդությունները, արգանդի զարգացման արատները, հղիի տարիքը (40-ից բարձր) և այլն:

Կլինիկակորեն ինչպե՞ս է արտահայտվում:

«Անցավ արգանդի» պայմաններում սեռական ուղիներից պարբերաբար լինում է արյունային արտադրություն:

Ինչպե՞ս է ախտորոշվում:

Ախտորոշումը կատարվում է ֆիզիկալ (ձեռքային), որի ժամանակ հայտնաբերվում է պտղի առաջադիր մասի բարձր տեղակայում, պտղի կոնքային կամ ոչ ճիշտ առաջադրություն:

Կատարվում են նաև գործիքային հետազոտություններ. ՈՒՁՀ՝ տրանսաբդոմինալ (աբդոմինալ) կամ տրանսվագինալ (հեշտոցային) եղանակներով:
Իրականացվում են նաև դոպլերոգրաֆիա, ՄՌՏ՝ ընկերքի տեղակայման հատվածում խորության աստիճանը որոշելու նպատակով:

Բուժման ի՞նչ մեթոդներ կնշեք:

Բուժումը կարող է լինել պահպանողական կամ վիրաբուժական: Բուժման մեթոդի ընտրությունը կախված է ընկերքի տեղակայումից, հղիության ժամկետից, ծննդաբերական ուղիներում ախտաբանությունների առկայությունից, պտղի և կնոջ վիճակից, ուղեկցող մանկաբարձական և սոմատիկ ախտաբանությունից, նախկին հղիությունների քանակից, սակայն որոշիչ գործոնն արյունահոսությունն է, որի ժամանակ շտապ կարգով կատարվում է կեսարյան հատում:

Եթե արյունահոսություն չկա, ապա կիրառվում են կոնսերվատիվ մեթոդներ՝ արգանդի կծկողականությունը նվազեցնող, հակաանեմիկ և պտղի վիճակը բարելավող (արգանդ-ընկերքային արյան շրջանառությունը լավացնող) միջոցներ:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ