Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Սալուտեմ 2.2021

«Տեսնելով մահը՝ մենք ավելի շատ ենք գնահատում և սիրում կյանքը, որի համար պայքարում ենք անվերապահորեն». Անատոլի Գնունի. Սալուտեմ ամսագիր №2

«Տեսնելով մահը՝ մենք ավելի շատ ենք գնահատում և սիրում կյանքը, որի համար պայքարում ենք անվերապահորեն». Անատոլի Գնունի. Սալուտեմ ամսագիր  №2

Բժշկի առաքելությունը, նրա գերխնդիրը միշտ եղել և մնում է կյանքեր փրկելը։


Պատերազմի ժամանակ սակայն, սպիտակ բանակի ներկայացուցիչները, կյանքեր փրկելու իրենց առաքելությունն իրականացնելիս, իրենք էլ քայլում են կյանքի և մահվան սահմանագծով։


ՀՀ առողջապահության նախարարի անեսթեզիոլոգիայի և ինտենսիվ թերապիայի գծով խորհրդական, «Նաիրի» բժշկական կենտրոնի գործադիր տնօրեն Անատոլի Գնունու հետ խոսել ենք պատերազմի և իր մասնագիտական ուղու մասին։


- Ուրբաթ օրերին՝ աշխատանքային շաբաթվա վերջում, կարողանո՞ւմ եք կտրվել աշխատանքից, ինչպես բոլոր մյուսները, և զբաղվել առօրյա գործերով։


- Հազվադեպ: Ուրբաթը նույնպես ենթադրում է մասնագիտական հագեցած ու անկանխատեսելի օր: Բժիշկ-ռեանիմատոլոգները գործ ունեն այն հիվանդների հետ, որոնք գտնվում են ծայրահեղ ծանր վիճակում, և բժիշկը աշխատանքի վայրում պիտի լինի միշտ, երբ իր կարիքը կա:


- Պատերազմի օրերին ինչպե՞ս էր կազմակերպվում բուժօգնությունը ճակատում: Որքանո՞վ էր հաջողվում փրկել կյանքեր:


- «Էրեբունի» և «Նաիրի» բժշկական կենտրոնների բուժաշխատողների խմբի հետ, որի մեջ ընգրկված էին նաև իմ սաները` անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգները, առաջին օրվանից մեկնել ենք Արցախ: Հիմնականում զբաղվել եմ կազմակերպչական գործերով, սակայն բավականին հաճախ լինում էին իրավիճակներ, երբ վիրահատարանում, վերակենդանացման բաժանմունքում կամ ընդունարանում միջամտելու կարիք էր լինում: Հնարավորինս համագործակցում էի զինվորական հոսպիտալի հետ, որտեղ պարբերաբար մեկնում էի համայց կատարելու և խորհրդատվության նպատակով: Մեծ ուշադրություն էր դարձվում ծանր վիճակում գտնվող վիրավորների տարհանմանը, քանի որ շատերին տեղափոխում էինք արհեստական շնչառության և շարունակվող հակաշոկային թերապիայի պայմաններում: Վիրավորների կյանքերը փրկելու համար կարևոր նշանակություն ունի ճիշտ կազմակերպված շարունակական բուժօգնությունը` վիրավորում ստանալուց հետո յուրաքանչուր փուլում՝ սկսած առաջնագծում սանհրահանգիչների ճիշտ գործողություններից մինչև բազմապրոֆիլային հիվանդանոցներում իրականացված մասնագիտական բուժօգնությունը: Հարկ է նշել, որ վիրավորների կյանքը փրկելու համար կարևորագույն նշանակություն ուներ անհետաձգելի բուժօգնության կանոնների պահպանումը, որը կազմակերպվում էր առաջնագծում և ներառում էր հակաշոկային թերապիան ու ցավազրկումը, արյունահոսության առաջնային դադարեցումը, շնչուղիների անցանելիության ապահովումը, ոսկրային բեկորների իմոբիլիզացիան և մի շարք այլ կարևոր գործողություններ: Պարզ է, որ առաջնագծում հնարավոր չէր կատարել ախտորոշիչ և մեծածավալ վիրաբուժական գործողություններ, ուստի վիրավորներին տեղափոխում էին Ստեփանակերտ` հետագա մասնագիտացված բուժում ստանալու համար: Հիվանդանոցի ընդունարան մուտք գործելուց ամիջապես հետո կատարվում էր վիրավորների բժշկական տեսակավորումը, այսպես ասած՝ տրիաժը: Զուգահեռ կատարվում էին ախտորոշիչ գործողություններ` համակարգչային տոմոգրաֆիա, ուլտրաձայնային, ռենտգեն և լաբորատոր հետազոտություններ: Վիրահատարանները և վերակենդանացման բաժանմունքը լցվում էին ծանր վիրավորներով: Հաշվի առնելով վիրավորումների բազմաբեկորային բնույթը՝ կազմակերպվում էր բուժգործողությունների հերթականությունը: Հաճախ է պատահել, որ նույն վիրավորի կյանքը փրկելու համար պայքարել են տարբեր բժըշկական ոլորտների մասնագետներ` միկրովիրաբույժներ, նյարդավիրաբույժներ, ընդհանուր, թոքային և անոթային վիրաբույժներ, ուրոլոգներ, ոսկրաբաններ և այլն: Անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգների կողմից կատարվում էր անզգայացման ապահովումը, հակաշոկային թերապիան, արյան և արյան բաղադրամասերի փոխներարկումը, իսկ վերակենդանացման բաժնում շարունակվում էին ինտենսիվ թերապիայի լայնածավալ գործողությունները: Վիրավորների վիճակի հարաբերական կայունացումից հետո կազմակերպվում էր նրանց տարհանման գործընթացը, որն իրականացվում էր շտապօգնության մեքենաներով: Ծանր վիրավոր տեղափոխելուց առաջ ստուգվում էր ռեանիմոբիլի հագեցվածությունը, դեղորայքի, թթվածնային համակարգի և արհեստական շնչառության սարքի առկայությունը, հաշվի էին առնվում նաև տեղափոխող բժշկի փորձը և ունակությունները:


- Ինչպե՞ս դիմակայեց բժիշկը պատերազմում` կորոնավիրուսին։


- Միաժամանակ կորոնավարակի և պատերազմի պայմաններում աշխատելը բարդ էր։ Օդային տագնապի և գնդակոծությունների ժամանակ ստորգետնյա հիվանդանոցային հատվածում ապաստան էին գտնում վիրավորները, հիվանդանոցի և շտապօգնության բուժանձնակազմը, քաղաքացիական անձինք, լրագրողները, մի խոսքով, բոլոր այն մարդիկ, որոնք գտնվում էին հիվանդանոցի մատույցներում: Նման պայմաններում հնարավոր չէր լիարժեք ապահովել և պահպանել սանիտարա-հակահամաճարակային նորմերը: Բոլորը դա հասկանում էին, սակայն պայքարում էին վիրավորների կյանքը փրկելու համար` գրեթե անտեսելով սեփական առողջությունը և կյանքը վտանգող կորոնավարակն ու օդային տագնապը:

 

Անատոլի Գնունի Անատոլի Գնունի


- Ինչո՞վ է տարբերվում ինտենսիվ թերապիայի մասնագետի աշխատանքը մյուս մասնագետների աշխատանքից:


- Ինտենսիվ թերապիայի և վերակենդանացման բաժանմունքում բժիշկ-ռեանիմատոլոգների կողմից իրականացվում են ստացիոնարում գտնվող կամ սրտի և շնչառության կանգով ընդունված հիվանդների սիրտ-թոքային վերակենդանացման, հակաշոկային գործողություններ, ծանր և ծայրահեղ ծանր վիճակում գտնվող վիրաբուժական ու սոմատիկ հիվանդների ինտենսիվ թերապիա և վերակենդանացման միջոցառումներ  (օրգանիզմի կենսական կարևոր ֆունկցիաների պրոթեզավորում ու վերականգնում, արհեստական շնչառության կամ սրտի ռիթմավարի կիրառում) ծանր և ծայրահեղ ծանր վիճակում գտնվող հիվանդների մշտական շուրջօրյա հսկողություն ու խնամք, արհեստական շնչառության պայմաններում` ներհիվանդանոցային կամ միջհիվանդանոցային տեղափոխում:


- Էլի կընտրեի՞ք բժշկի մասնագիտությունը` տարիների հեռվից նայելով Ձեր անցած ուղուն:


- Այո, միանշանակ: Ես ինձ գտել եմ այս մասնագիտության մեջ, թեև բավականին բարդ մասնագիտություն եմ ընտրել: Բժիշկ-ռեանիմատոլոգի գործունեության ժամանակ, ցավոք, լինում են դեպքեր, որոնք ավարտվում են մահվան ելքով: Տեսնելով մահը՝ մենք ավելի ենք գնահատում և սիրում կյանքը, որի համար պայքարում ենք անվերապահորեն:


- Պատերազմի ընթացքում եղե՞լ է հումորային մի դրվագ, որը ոչ մի կերպ չեք մոռանա:


- Մի դրվագ մտաբերեցի։ Շտապօգնության մեքենայով բերեցին ֆրանսիացի լրագրողի, որին ուղեկցում էր ֆրանսերեն իմացող մի երիտասարդ: Այդպես էլ չիմացա, թե ով էր այդ երիտասարդը: Քանի որ տիրապետում եմ ֆրանսերենին, անմիջապես ֆրանսերեն սկսեցի հիվանդից անամնեզ հավաքել: Իսկ ֆրանսիացու կողքին կանգնած երիտասարդն ինձ համար լարված թարգմանում էր իմ ֆրանսերեն հարցերը հայերեն: Անշուշտ հուզմունքից էր։ Չէի կամենա, որ մեր երիտասարդները տեսնեին այն ամենը, ինչ որ տեսան այդ սարսափելի օրերին: Շատ կցանկանայի հանդիպել այդ երիտասարդին՝ նրա բարձր մարդկային վերաբերմունքին գնահատական տալու համար: Կցանկանայի նաև հանդիպել ֆրանսիացի լրագրողին ու պատմեի, թե ինչպես էր մեր ազգը աղոթում նրա ապաքինման համար:


- Ի՞նչ եք երազում: Ունե՞ք անկատար երազանք:


- Հայրական կողմից պապերս շուշեցի էին: Մեծ ցավ եմ ապրում` տեսնելով Շուշիի վրա ծածանվող հակառակորդի դրոշը։ Երազում եմ տեսնել նախկին Արցախը, քայլել Շուշիի փողոցներով, զմայլվել տեսարժան վայրերով, աննկարագրելի բնությունով: Սակայն իմ անկատար երազանքը նաև այն է, որ մեր բոլոր անմահացած հերոսները վերադառնային իրենց մայրերի մոտ…


- Մենք պատերազմում…


- Միշտ ասել եմ ու կասեմ, որ հայկական բանակը պարտություն չի կրել: Ո՛չ հայ զինվորը, ո՛չ հայ բժիշկը չեն պարտվել պատերազմում, մանավանդ զոհված տղերքը պարտություն չեն կրել: Հաղթել ենք ու չենք պարտվելու երբե՛ք:

 

«ՍԱԼՈՒՏԵՄ» առողջ ապրելակերպի ամսագիր
Պետական գրանցման համար․ 211․200․00969
magazinesalutem@gmail.com
+(374) 91 64 10 15
+(374) 98 79 15 15

Սկզբնաղբյուր. «Սալուտեմ» առողջ ապրելակերպի ամսագիր, N2
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

«Խելքը գրեթե անօգուտ է այն մարդու համար, որն այլ որակներ չունի». Կարել Ալեքսիս (1873-1944). Սալուտեմ ամսագիր №2
«Խելքը գրեթե անօգուտ է այն մարդու համար, որն այլ որակներ չունի». Կարել Ալեքսիս (1873-1944). Սալուտեմ ամսագիր №2

Ֆրանսիացի վիրաբույժ, կենսաբան և ախտաֆիզիոլոգ, 1912 թվականին ֆիզիոլոգիայի և բժշկության բնագավառում արժանացել է Նոբելյան մրցանակի՝ անոթների կարման օրիգինալ մեթոդների և հյուսվածքային կուլտուրաների աճեցման...

Հանրահռչակ բժիշկերի կյանքից
Ծիրանը ժողովրդական բժշկության մեջ և կոսմետոլոգիայում
Ծիրանը ժողովրդական բժշկության մեջ և կոսմետոլոգիայում

Բոլորիս հայտնի է արևահամ այս պտուղը։ Նուրբ և հյութալի պտղամիսը, թավշյա կեղևը ոչ մեկին անտարբեր չի թողնում։
Հայաստանում գեթ մեկ անգամ եղած ճանապարհորդները, ովքեր հնարավորություն են ունեցել փորձելու...

Սնունդը և առողջությունը
Յոգա. Սալուտեմ ամսագիր №2
Յոգա. Սալուտեմ ամսագիր №2

Յոգայի մշակույթը եկել է Հնդկաստանից: «Յոգա» բառի նշանակության մասին հետազոտողները դեռ վիճում են: Գոյություն ունի երկու տարածված վարկած: Առաջինի համաձայն՝ յոգան պետք է հասկանալ ոչ թե որպես գործընթաց...

Ավանդական բուժման մեթոդներ և միջոցներ
Պատվաստման վերաբերյալ հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Դավիթ Մելիք-Նուբարյանը. Սալուտեմ ամսագիր №2
Պատվաստման վերաբերյալ հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Դավիթ Մելիք-Նուբարյանը. Սալուտեմ ամսագիր №2

Ամեն օր աշխարհի տարբեր երկրներում հազարավոր մարդիկ պատվաստվում են Քովիդ-19-ի դեմ։ Այդուհանդերձ, պատվաստանյութերի հանդեպ վերաբերմունքը միանշանակ չէ...

Վարակաբանություն Հրատապ թեմա Հայաստանում Բժշկի ընդունարանում
Պաղպաղակի ստեղծման պատմությունից, որտեղ դեր ունեն նաև հայերը. Սալուտեմ ամսագիր №2
Պաղպաղակի ստեղծման պատմությունից, որտեղ դեր ունեն նաև հայերը. Սալուտեմ ամսագիր №2

Հնագույն ժամանակներում մարդիկ փնտրում էին թարմացնող միջոցներ, որոնք կօգնեին դիմակայել ամառվա շոգին։ Պաղպաղակի ինքնատիպ «նախորդներն» էին մրգային հյութերը՝ խառնված ձյան կամ սառցի հետ, որոնք հայտնի էին հին Արևելքում...

Պատմության էջերից
Հղիություն` առանց արտամարմնային բեղմնավորման. Սալուտեմ ամսագիր №2
Հղիություն` առանց արտամարմնային բեղմնավորման. Սալուտեմ ամսագիր №2

Անպտղությունը կանանց և տղամարդկանց վերարտադրողական համակարգի հիվանդություն է, որը պայմանավորված է կանոնավոր և անպաշտպան սեռական հարաբերությունների պայմաններում 12 և ավելի ամիսների ընթացքում հղիության...

Հղիություն, ծննդաբերություն Պերինատոլոգիա, մանկաբարձություն և ուրո-գինեկոլոգիա Անպտղություն ԿԻՆ: Անպտղություն
«Արգինե Դավթյան» էսթետիկ բժշկության և գեղեցկության կենտրոն. Սալուտեմ ամսագիր №2
«Արգինե Դավթյան» էսթետիկ բժշկության և գեղեցկության կենտրոն. Սալուտեմ ամսագիր №2

«Արգինե Դավթյան» էսթետիկ բժշկության և գեղեցկության կենտրոնը գործում է շուրջ 14 տարի, ոլորտի լավագույն կենտրոններից է և ունի լուրջ ավանդ էսթետիկ ոլորտի կայացման և զարգացման գործում...

Առողջ և գեղեցիկ
«Մի՛ վնասիր» սկզբունքը բժշկի համար պետք է լինի առաջնային». Միքայել Նարիմանյան. Սալուտեմ ամսագիր №2
«Մի՛ վնասիր» սկզբունքը բժշկի համար պետք է լինի առաջնային». Միքայել Նարիմանյան. Սալուտեմ ամսագիր №2

Մեր զրուցակիցն է ԵՊԲՀ Ընտանեկան բժշկության ամբիոնի վարիչ, բժշկագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Միքայել Նարիմանյանը...

Բժշկի ընդունարանում Բժիշկներ
Հանքային ջրեր. Սալուտեմ ամսագիր №2
Հանքային ջրեր. Սալուտեմ ամսագիր №2

Հանքային ջրերի մասին հիշատակումներ կան դեռևս մ.թ.ա. XV դարի հնդկական Վեդաներում։ Մարդիկ հնուց հանքային ջրերն օգտագործում էին հիվանդությունների կանխարգելման և բուժման համար։ Հանքային ջրերի արդյունավետության...

Սնունդը և առողջությունը
Առաջին օգնությունը ոտքի կոտրվածքի ժամանակ. Սալուտեմ ամսագիր №2
Առաջին օգնությունը ոտքի կոտրվածքի ժամանակ. Սալուտեմ ամսագիր №2

Ոտքի կոտրվածքը առավել հաճախ առաջանում է ընկնելու կամ հարվածի հետևանքով, ճանապարհատրանսպորտային պատահարների ժամանակ ստացած վնասվածքների պատճառով։ Մարզիկները նման վնասվածք...

Առաջին նախաբժշկական օգնություն
«...Որ վիրավորումներից մահերը լինեն բացառություն. սա այն է, ինչի մասին երազում եմ…». Նիկոլայ Բուրդենկո (1876-1946). Սալուտեմ ամսագիր №2
«...Որ վիրավորումներից մահերը լինեն բացառություն. սա այն է, ինչի մասին երազում եմ…». Նիկոլայ Բուրդենկո (1876-1946). Սալուտեմ ամսագիր №2

Ականավոր ռուս վիրաբույժ, ռուսական նյարդավիրաբուժության հիմնադիր, ռազմաբժշկական գործի կազմակերպիչ, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս, ԽՍՀՄ բժշկական գիտությունների ակադեմիայի ստեղծման նախաձեռնող և առաջին նախագահ...

Հանրահռչակ բժիշկերի կյանքից
«Բժշկի ուղին սրտի կանչով եմ ընտրել». Սամսոն Խաչատրյան. Սալուտեմ ամսագիր №2
«Բժշկի ուղին սրտի կանչով եմ ընտրել». Սամսոն Խաչատրյան. Սալուտեմ ամսագիր №2

Մեր զրուցակիցն է ՀՀ ԱՆ նյարդաբանության գծով խորհրդատու, Առողջապահության ազգային ինստիտուտի Նյարդաբանության և նեյրովիրաբուժության ամբիոնի վարիչ, նյարդաբան, սոմնոլոգ Սամսոն Խաչատրյանը.:...

Բժշկի ընդունարանում Բժիշկներ
Աշխատանքային գործընկերներից՝ մարտական ընկերներ. Սալուտեմ ամսագիր №2
Աշխատանքային գործընկերներից՝ մարտական ընկերներ. Սալուտեմ ամսագիր №2

«Ավագյան» բժշկական կենտրոնի 4 բժիշկ պատահաբար գործընկերներ դարձան նաև հոսպիտալում:
Արցախյան 44-օրյա պատերազմի ընթացքում գրեթե բոլոր բուժհաստատությունները և բուժաշխատողների...

Բժշկի ընդունարանում Բժիշկներ
Հայ բուժքույրը դիմացկուն է և հզոր` երեկ, այսօր և վաղը. Գեղանուշ Ստեփանյան. Սալուտեմ ամսագիր №2
Հայ բուժքույրը դիմացկուն է և հզոր` երեկ, այսօր և վաղը. Գեղանուշ Ստեփանյան. Սալուտեմ ամսագիր №2

Արցախյան պատերազմից հետո այն եզրահանգմանը եկանք, որ յուրաքանչյուր մարդ ՝ զինվորական, թե հասարակական գործիչ, պետք է լինի իր տեղում և անի իր աշխատանքը` հավուր պատշաճի։ Մարտական գործողությունների ժամանակ...

Հրատապ թեմա Հայաստանում
Լազերային էպիլյացիա. Սալուտեմ ամսագիր №2
Լազերային էպիլյացիա. Սալուտեմ ամսագիր №2

Բժիշկ-կոսմետոլոգի հմուտ ձեռքերում լազերը դարձել է մարմնի անցանկալի մազերի դեմ պայքարի նուրբ և հզոր գործիք։ Հեշտ է բացատրել, թե ինչու են շատերը նախապատվությունը տալիս լազերային էպիլյացիային, նմանատիպ...

Մարմնի խնամք Էսթետիկ բժշկություն

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ