Մայիսի 8-ը՝ Կարմիր Խաչի և Կարմիր Կիսալուսնի համաշխարհային օր

Կարմիր Խաչի և Կարմիր Կիսալուսնի համաշխարհային օրը (World Red Cross and Red Crescent Day) նշվում է ամեն տարի մայիսի 8-ին և հաստատվել է շվեյցարացի գործարար, հասարակական գործիչ և հումանիստ Ժան Հենրի Դյունանի պատվին (Jean Henri Dunant, 1828թ. մայիսի 8-ից 1910թ. հոկտեմբերի 30-ը), ով ծնվել է մայիսյան այս օրը:

XIX դարի կեսերին Դյունանի նախաձեռնությամբ առաջին անգամ սկսեցին կամավորների խմբեր ստեղծվել, որոնք ճակատամարտի դաշտերում վիրավորվածներին օգնություն էին ցուցաբերում: Իսկ 1863թ. հենց նրա նախաձեռնությամբ էլ հանձնաժողով հրավիրվեց, ինչը Կարմիր Խաչի միջազգային կոմիտետի սկիզբը  դրեց (International Committee of the Red Cross):

«Միջազգային Կարմիր Խաչ» անվանումը պաշտոնապես հաստատվել է 1928թ. Հաագայի XIII միջազգային կոնֆերանսում: Կոնֆերանսի ժամանակ կազմակերպության կանոնադրությունն ընդունվեց, որը փոփոխության ենթարկվեց 1952 և 1965թթ:

1986թ. հոկտեմբեր ամսին տեղի ունեցած Կարմիր Խաչի XXV միջազգային կոնֆերանսի ժամանակ կազմակերպության նոր անվանում հաստատվեց` »Կարմիր Խաչի և Կարմիր Կիսալուսնի« միջազգային շարժում (ԿԽՄԿ):

ԿԽՄԿ խնդիրը զինված հակամարտությունների ժամանակ վիրավորներին, հիվանդներին և ռազմագերիներին օգնություն ցուցաբերելն է, ինչպես նաև աղետներից տուժած զոհերին օգնելը: Շարժման գործունեության հիմնական սկզբունքներն են` մարդասիրությունը, անաչառությունը, կամավորությունը, միասնությունը, բազմակողմանիությունը:

Ռուսաստանում Կարմիր Խաչի կազմակերպությունը ստեղծվել է 1867թ. մայիս ամսին «Վիրավոր և հիվանդ զինվորների հասարակական խնամք» անվանումով: 1918թ. այն վերափոխվեց Պրոլետարական Կարմիր Խաչի, 1925թ. ձևափոխվեց ԽՍՀՄ Կարմիր Խաչի և Կարմիր Կիսալուսնի հասարակական միության:

ԽՍՀՄ փլուզման հետ կապված` 1992թ. «Խորհրդային Կարմիր Խաչի լուծարման» փաստաթուղթն ընդունվեց: ԿԽՀՄ և ԿԿ իրավահաջորդ դարձավ Ռուսական Կարմիր Խաչի ընկերությունը (ՌԿԽԸ):

Ներկայումս Միջազգային Կարմիր Խաչի աշխատողները և կամավորներն աշխատում են աշխարհի 188 երկրներում, իսկ այսօրվա տոնի առթիվ մայիսի 8-ին ԿԽ և ԿԿ ազգային հասարակությունն ամբողջ աշխարհում հատուկ արշավներ և միջոցառումներ են անցկացնում: ԿԽ և ԿԿ Միջազգային շարժումն օգտագործում է այս օրն իր մասին հայտարարելու հնարավորությունը, և իրենց հայրենակիցներին կոչ անում ուժեղացնել բնակչության առավել խոցելի շերտերին և տարբեր վթարների, զինված ընդհարումների զոհերին աջակցման մարդասիրական գործունեությունը:

2014թ Կարմիր Խաչի և Կարմիր Կիսալուսնի միջազգային շարժման համար մի քանի տարեդարձներ և հիշատակներ են  նշվում. դրանք են՝ պատմության մեջ առաջին  անգամ Ժնևյան համաժողովի ստեղծման 150 ամյակը (այս համաժողովը 1864թ օգոստոսի 22-ին ընդունեցին 12 երկրներ), Առաջին համաշխարհային պատերազմի 100 ամյակը՝ սկսած դրա սկզբից (հուլիսի 28), և ռազմագերիների գործերով Միջազգային գործակալության հաստատումը (1914թ., հոկտեմբեր):

Այս կապակցությամբ, Ռուսական Կարմիր Խաչի աշխատողները և կամավորները, վետերաններն ու ակտիվիստները, միանալով Կարմիր Խաչի Միջազգային կոմիտեին և ԿԽ ու ԿԿ հասարակական միջազգային ֆեդերացիային, ծրագրում են այս նշանավոր տարեթվերին նվիրված և «Մարդասիրական գործունեության 150 ամյակ» ընդհանուր թեմայում միավորված զանազան տոնական միջոցառումներ անցկացնել:

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ