Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Առողջապահություն 4.2011

Սննդակարգի հիմնական սկզբունքները. ամեն օր օգտագործեք բազմազան մրգեր, կաթնամթերք

Սննդակարգի հիմնական սկզբունքները. ամեն օր օգտագործեք բազմազան մրգեր, կաթնամթերք

Ինչու ուտել. մրգերը սննդակարգի ամենացանկալի մասն են կազմում: Դրանք պարունակում են քիչ քանակությամբ ճարպեր ու սպիտակուցներ և ցածր կալորայնություն ունեն: Մրգերն օրգանիզմը օրգանական թթուների, վիտամինների, կարոտինի, ֆոլաթթուների, բջջանյութի և որոշ հանքային նյութերի հիմնական աղբյուրն են:

 

Բուրգի այս խումբը իր մեջ ներառում է թարմ, չորացրած, պահածոյացրած մրգեր և մրգահյութեր: Մրգերը պարունակում են տարբեր միկրոտարրեր և վիտամիններ, կարմիր, նարնջագույն մրգերը` մեծ քանակությամբ կարոտին, բանանը` կալիում, մոշն ու մասուրը` C վիտամին: 

 

Մրգերի բջջանյութը խթանում է աղիքների կծկունակությունը և նպաստում բնականոն մարսողությանը, նվազեցնում սրտանոթային հիվանդությունների, քաղցկեղի և շաքարախտի որոշ տեսակների առաջացման հավանականությունը, ինչպես նաև արյան մեջ խոլեստերինի քանակը: C վիտամինը մեծ դեր ունի վարակների «վերահսկողության գործում», բարձրացնում է օրգանիզմի դիմադրողականությունը: Այն հզոր հակաօքսիդանտ է, որը չեզոքացնում է վնասակար ազատ ռադիկալներին, խթանում կոլագենային հյուսվածքի գոյացմանը, որը նպաստում է առողջ ոսկորներ, ատամներ, լնդեր և արյունատար անոթներ ունենալուն: C վիտամինը նպաստում է նաև երկաթի լավ յուրացմանը, կարոտինը վերածվելով A վիտամինի` տեսողության լավացմանը, մաշկը առաձգական և հարթ է դարձնում, խթանում եղունգների և մազերի աճը: 

 

Այժմ շուրջ տարի բոլոր տեսակի մրգեր վաճառվում են, սակայն պահպանման ժամկետը երկարացնելու նպատակով դրանք կարող են պատված լինել քիմիական տարբեր նյութերով: Գնելիս հարկավոր է ուշադիր ընտրել, որ մրգերը առողջ լինեն և պետք է դրանք երկար լվանալ: Գերադասելի է ուտել տեղական սեզոնային, առողջության համար անվնաս մրգեր: 

 

Ջերմային մշակման ենթարկվելով` մրգերում վիտամինների քանակությունը խիստ նվազում է, այդ իսկ պատճառով նախընտրեք թարմը: Մրգերն ու հատապտուղները հաճախ են պահածոյացնում շաքար ավելացնելով, սակայն մեծ քանակությամբ շաքարի օգտագործումը վնասակար է առողջությանը. այն կարող է ավելորդ քաշի և ճարպակալման պատճառ դառնալ: 

 

ԻՆՉՔԱՆ ՈՒՏԵԼ

 

Օգտագործեք օրական 4 չափաբաժին միրգ: Մեկ չափաբաժինը մեկ միջին չափի միրգն է, 1/2 բաժակ թարմ հյութը, 1/4 բաժակ չիրը կամ մեկ բաժակ հատապտուղը: 

 

ՀԻՇԵ´Ք


  • Օրվա ընթացքում պետք է օգտագործել բազմազան մրգեր, օրական 400 գ միրգ` 4 չափաբաժին, նախընտրելով թարմ տեղական սեզոնային և առանց շաքարի չորացրած մրգերը:

 

Ամեն օր օգտագործեք կաթնամթերք


Ինչու ուտել

 

Այս խմբում ներառված սննդամթերքը, ինչպիսիք են կաթնաշոռը, մածունը, պանիրը, յոգուրտը (հայերեն` յուղորդ, այսինքն` յուղի նախորդ) ցանկացած տարիքում անհրաժեշտ են օրգանիզմի բնականոն գործունեության համար: Դրանք կալցիումի հիմնական աղբյուրն են` ապահովում են ոսկորների ամրությունը, ատամների առողջությունը և մեծ նշանակություն ունեն բջիջների նյութափոխանակության գործում: Դրանք նաև օրգանիզմի բնականոն գործունեության համար անհրաժեշտ կենդանական սպիտակուցների, ճարպերի, A, B, C, D վիտամինների հիմնական մատակարարն են: Կենդանական սպիտակուցներն անհրաժեշտ են օրգանիզմի բնականոն աճի և զարգացման, իսկ ճարպերը` հորմոնների և բջջաթաղանթների սինթեզի համար: A վիտամինը նպաստում է տեսողության լավացմանը, խթանում մաշկի, եղունգների և մազերի աճը, D-ն ապահովում է ոսկրերի ամրությունը: B խմբի վիտամինները վերականգնում են նյարդային համակարգը, կարգավորում օրգանիզմում նյութափոխանակությունը, C վիտամինն օգտակար է իմունային համակարգի և անոթների համար:

 

Չափահաս մարդու օրգանիզմում կալցիումի պակասը օստեոպորոզ հիվանդության առաջացման պատճառ է դառնում, որը սպառնում է հատկապես նախադաշտանադադարի և դաշտանադադարի շրջանում գտնվող կանանց: Հաճախ օգտագործելով անհրաժեշտ քանակության կալցիում պարունակող սննդամթերք, հատկապես կաթնամթերք, կարելի է կանխել այս հիվանդության առաջացումը:

 

Ինչքան  ուտել

 

Մեկ բաժակ կաթը (250 մլ) պարունակում է 295 մգ կալցիում, մեկ կտոր (20 մգ) լոռի կամ չանախ պանիրը` 150 մգ: Այսպիսով, 2 բաժակ կաթն ու երկու կտոր պանիրը բավարարում են կալցիումի օրվա պահանջը, որը կազմում է օրական 800 մգ:

 

Կաթը նաև շաքարային լակտոզայի աղբյուր է, սակայն կան մարդիկ, որոնց օրգանիզմը չի ընդունում այդ ֆերմենտը. կաթ օգտագործելուց հետո առաջանում են լուծ, գազեր և աղիքային խանգարումներ: Կաթի փոխարեն նրանք կարող են այլ կաթնամթերք օգտագործել, հատկապես մածուն, քանի որ դրանում լակտոզան քայքայվում է թթվեցման ժամանակ, որի արդյունքում մածունը լավ է մարսվում:

 

Մածունն արժեքավոր, հայկական ավանդական և շատ սիրված կաթնամթերք է: Բացի կաթնամթերքին հատուկ սննդարար նյութերից, այն նաև պարունակում է կաթնաթթվային մանրէներ, որոնք չափազանց կարևոր են աղիքային միկրոֆլորայի գոյացման և ստամոքսաաղիքային համակարգի բնականոն գործունեության համար: 

 

Պանիրների հիմնական տեսակները պարունակում են մեծ քանակությամբ աղ, որոնց չափից շատ օգտագործման դեպքում կարող է զարկերակային ճնշումը բարձրանալ: Չափավորեք աղի պանրի օգտագործումը և փոխարինեք այն անալի տեսակներով:

 

Պետք է հիշել, սակայն, որ կաթնամթերքը պարունակում է նաև մեծ քանակությամբ հագեցած ճարպեր և խոլեստերին, որոնք վտանգավոր են առողջության համար: Դրանք կարող են հանգեցնել արյան մեջ խոլեստերինի, զարկերակային ճնշման բարձրացմանը, սրտանոթային հիվանդությունների զարգացմանը: Նման խնդիրներից խուսափելու համար նախընտրեք ցածր յուղայնությամբ կաթնամթերք:

 

Ով չի սիրում կաթնամթերք, կարող է օգտագործել կալցիում պարունակող այլ մթերք, օրինակ` պահածոյացված սարդինա ձուկ, որի 50 գրամը պարունակում է 270 մգ, իսկ նուշի, ընկույզի 10 գրամը` 30 մգ կալցիում: Կանաչ գույնի բանջարեղենը և ընդեղենը նույնպես պարունակում են կալցիում: Խիստ անհրաժեշտության դեպքում բժշկի խորհրդով կարելի է, որպես առանձին սննդային հավելում, փոքր չափաբաժնով կալցիում ընդունել:

 

Օրվա ընթացքում օգտագործեք կաթնամթերքի 3 չափաբաժին: Մեկ չափաբաժինը մեկ բաժակ ցածր յուղայնությամբ կամ անյուղ կաթն է, մեկ բաժակ ցածր յուղայնությամբ կամ անյուղ յոգուրտը, 50 գ անյուղ պանիրը կամ մեկ բաժակ մածունը:

 

ՀԻՇԵ´Ք


  • Ամեն օր պետք է օգտագործել կաթնամթերք` մեկ բաժակ ցածր յուղայնությամբ կաթ կամ մածուն, որպես թեթև նախաճաշ` անալի պանիր կամ յոգուրտ, աղցաններն ու մակարոնեղենը պատրաստել անալի պանրով:

Հեղինակ. Վարդանուշ Պետրոսյան ՀՀ ԱՆ կուրորտաբանության և ֆիզիկական բժշկության ԳՀԻ դիետոլոգ-գաստրոէնտերոլոգ
Սկզբնաղբյուր. Առողջապահություն 4.2011 (293)
Աղբյուր. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

nyut

25.04.2013

ays jamanaknerum mer organizm@ uni kalcimi ev ayl nyuteri pakas vor@ chi lracvum anorak ssnndi patcharov aynuamenayniv aroxchutyunic tank ban chka...............................

Կարդացեք նաև

2012 թ. հունվարից սկսած «Առողջապահությունն» ունենալու է տեղեկատվական, վերլուծական, հանրամատչելի ուղղվածություն
2012 թ. հունվարից սկսած «Առողջապահությունն» ունենալու է տեղեկատվական, վերլուծական, հանրամատչելի ուղղվածություն

Աշխարհն այսօր հեղեղված է հազարավոր լրատվամիջոցների տարաբնույթ հաղորդագրություններով: Ժամանակակից մարդն իր առօրյա կյանքում գրեթե միշտ հաղորդակից է դառնում օրվա նորություններին...

«Առողջապահությունը» 55 Տարեկան է
«Առողջապահությունը» 55 Տարեկան է

«Արմենիա Մարիոթ» հյուրանոցի «Տիգրան Մեծ» սրահում նոյեմբերի 1-ին տեղի ունեցավ «Առողջապահություն» հանդեսի 55-ամյա հոբելյանին նվիրված հանդիսավոր արարողությունը...

Իրադարձություններ Հայաստանում Միջոցառումներ
Շրջայց Շիրակի մարզ
Շրջայց Շիրակի մարզ

ՀՀ Առողջապահության նախարար Հարություն Քուշկյանը վերջերս աշխատանքային այցով եղել է Շիրակի մարզում, այցելել Համաշխարհային բանկի կողմից ֆինանսավորվող վարկային ծրագրի...

Իրադարձություններ Հայաստանում
Բացվեց Գավառի բժշկական կենտրոնը
Բացվեց Գավառի բժշկական կենտրոնը

Վերջերս Գավառում բացվեց նորագույն սարքավորումներով հագեցված բժշկական կենտրոն: Բացման արարողությանը ներկա էին աշխատանքային այցով Գեղարքունիքի մարզում գտնվող ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը և ՀՀ առողջապահության...

Իրադարձություններ Հայաստանում
Բժշկական նոր կենտրոն Ապարանում
Բժշկական նոր կենտրոն Ապարանում

Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության նախարարությունը հավատարիմ մնալով մարզային բուժհաստատությունները վերանորոգելու...

Իրադարձություններ Հայաստանում
Կստեղծվի նոր կենտրոն
Կստեղծվի նոր կենտրոն

«Նվիրիր կյանք» բարեգործական հիմնադրամը ՀՀ առաջին տիկին Ռիտա Սարգսյանի հովանավորությամբ դիմել է ՀՀ Կառավարությանը և առողջապահության նախարար Հարություն Քուշկյանին` օնկոլոգիական հիվանդություններով...

Հրատապ թեմա Հայաստանում
Աճուկային ճողվածքների բուժումը «Ռեպերեն-2» սինթետիկ էնդոպրոթեզի կիրառմամբ

Բանալի բառեր. «Ռեպերեն-2», աճուկային ճողվածքներ, սինթետիկ էնդոպրոթեզ

Ճողվածքների վիրահատական բուժումն ինչպես բժշկական, այնպես էլ սոցիալ-տնտեսական նշանակություն ունի: Դա պայմանավորված է ճողվածքների լայն տարածվածությամբ, հատկապես աճուկային կրկնվող մեծ...

Վիրաբուժություն Բուժման մեթոդներ
Բժշկասոցիալական շիզոֆրենիան` քաղաքական-տնտեսական բարեփոխումների հետևանք

Սոցիալական հանրությունն ունի բանականություն և ենթակա է ինչպես մարմնական, այնպես էլ հոգեկան հիվանդությունների: Անցյալ դարի 90-ականներին սոցիալիստական երկրների քաղաքական հասարակարգի աննախադեպ փոփոխությունների շեմին ԽՍՀՄ փլուզման...

Հոգեկան և վարքի խանգարումներ
Հակամանրէային դեղերի նկատմամբ կայունությունն ու դրա լայն տարածվածությունն արդի գերխնդիրներից է (I մաս)

Մենք ապրում ենք հակաբիոտիկներից և հակամանրէային այլ դեղերից կախյալության դարաշրջանում, քանի որ դրանք լայնորեն կիրառվում են տարբեր ախտաբանական վիճակների բուժման համար...

Դեղամիջոցներ Վարակաբանություն
PASI-Ն որպես մաշկի` պսորիազով ախտահարվածության թվային ցուցանիշ

Պսորիազը հայտնի է որպես հիմնականում մաշկի ախտահարումով ընթացող և պարբերաբար կրկնվող քրոնիկական հիվանդություն: Երբեմն, հատկապես ոչ ռացիոնալ բուժման դեպքում...

Մաշկաբանություն
Բժշկական գաղտնիք չպահպանելն օրինազանցություն է
Բժշկական գաղտնիք չպահպանելն օրինազանցություն է

«Բուժման ընթացքում, նաև առանց բուժման ես չեմ տեսնի կամ չեմ լսի մարդկային կյանքին վերաբերող տեղեկություններ, որոնք չի կարելի երբևիցե հրապարակել, ես կլռեմ այդ մասին` համարելով դա գաղտնիք»...

Միջազգային իրավունք
Մենեջերի համախտանիշ կամ պատասխանատու վարչարարի հիվանդություն
Մենեջերի համախտանիշ կամ պատասխանատու վարչարարի հիվանդություն

Հոգեբանի անկյունն անդրադարձել էր սթրեսին և նրա հետևանքներին: Այժմ կփորձենք ներկայացնել 21-րդ դարում առավել հաճախ հանդիպող աշխատանքային սթրեսի տարբերակներից մեկը, այսպես կոչված` մենեջերի համախտանիշը...

Հոգեկան առողջություն Աշխատավայրում Ես և կարիերան
Արվեստն ինքնարտահայտման կարևոր միջոցներից է
Արվեստն ինքնարտահայտման կարևոր միջոցներից է

–   Ինչպե՞ս ստեղծվեց Ձեր կապը Հայաստանի հետ:

–   Դիանա Կացուրիս. - 2000 թ. մի քանի լոնդոնաբնակ ընտանիքներով Հայաստան եկանք և նույն տարին ստեղծեցինք «Հայաստանի բարեկամներ» բարեգործական...

Բժիշկներ
Շաքարային դիաբետի բուժման ժամանակակից մոտեցումները

Այսօր գաղտնիք չէ, որ շաքարային դիաբետը (ՇԴ) համարվում է դարի աղետ և աշխարհի բնակչության առողջության ամենահիմնական սպառնալիքներից մեկը: Վերլուծական տվյալները փաստում են, որ ՇԴ II տիպով հիվանդների ընդհանուր թիվն ամբողջ աշխարհում...

Բուժում Ներզատաբանություն
Մարդու կմախքը
Մարդու կմախքը

Մարդու յուրաքանչյուր ոսկր բարդ օրգան է: Այն ունի իր ուրույն ձևը, կազմությունը, զբաղեցրած տեղը և որոշակի դերը օրգանիզմում: Ոսկրի կազմության մեջ կան բոլոր հյուսվածքները, սակայն գլխավորը ոսկրային հյուսվածքն է...

Անատոմիա և ֆիզիոլոգիա

Notice: Undefined index: HTTP_X_FORWARDED_FOR in /sites/med-practic.com/classes/flud_class.php on line 33

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ