Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Հոգեկան առողջություն

Ամբոխի հոգեբանություն. harmonia.am

Ամբոխի հոգեբանություն. harmonia.am

Ամբոխի մասին պատկերացումները սովորաբար առաջանում են` ելնելով մարդկանց անձնական փորձից:Մեզնից յուրաքանչյուրը իր կյանքի ընթացքում գոնե մեկ անգամ կա՛մ եղել է ամբոխում, կա՛մ էլ տեսել է ամբոխի կազմում գտնվող մարդկանց վարքը:

 

Հոգեբանական տեսանկյունից ամբոխ հասկացության  տակ հարկավոր է հասկանալ այն մարդկանց անկազմակերպ հավաքը, որոնք չունեն ընդհանուր գիտակցված նպատակ և, որպես կանոն, գտնվում են հուզական լարվածության վիճակում:

 

Ամբոխը կարող է կազմված լինել սկսած մի քանի հոգուց մինչև մի քանի հազար մարդկանցից, ինչպես տեսնում ենք, օրինակ, զանգվածային միտինգների և ցույցերի ժամանակ:Այն որոշակի ներքին կառուցվածք և կազմակերպվածություն չունի: Սովորաբար առաջանում է անսպասելիորեն և, ըստ առաջանալու պատճառների և ակտիվության, լինում է մի քանի տեսակ:

 

Կան պատահական ամբոխներ, որոնք գործունեության որևէ դրդապատճառ չունեն: Պարզ ամբոխ է «անբան», անգործ մարդկանց կուտակումը մեկ վայրում, որտեղ նրանք ինչ-որ բանի նկատմամբ հետաքրքրություն են դրսևորում:

 

Կան դիտողների, ունկնդիրների, հանդիսատեսների ամբոխներ, որոնք իմացական հետաքրքրասիրությունից դրդված հավաքվում են դիտելու որևէ համերգ, ելույթ կամ այլ իրադարձություն: Համախոհական կամ կոնվենցիալ անվանում են այնպիսի մարդկանցից հավաքված ամբոխը, որոնք հավաքվել են որևէ մարզական կամ այլ մրցակցության ներկա գտնվելու համար: Ամբոխի տեսակ է նաև փրկություն որոնող մարդկանց ինքնաբերաբար առաջացած խումբը, որոնք հայտվել են միևնույն  վտանգավոր պայմաններում(հրդեհ, երկրաշարժ, ջրհեղեղ, տեխնոգեն վթարներ և այլն) և պետք է համատեղ խույս տան այդ վտանգից:

 

Այդպիսի ամբոխը հաճախ խուճապի մեջ է գտնվում:

 

Ագրեսիվ ամբոխը, որի ակտիվության հիմնական դրդապատճառը թշնամությունն է մարդկանց կամ որևէ երևույթի նկատմամբ, միասնական գործողությունների միջոցով պարպում է իր մեջ կուտակված չարությունը: Այդպիսին են,օրինակ, ջարդարարների խմբերը:Զմայլվածների ամբոխ հաճախ կարելի է տեսնել, օրինակ, կրոնական արարողությունների և ծեսերի ժամանակ, որը նրանց մղում է միասնական գործողությունների:

 

Կյանքում քիչ չեն հանդիպում նաև մրցակցության մեջ մտած մարդկանցից կազմված ամբոխներ:

 

Նման ամբոխի օրինակ կարելի է համարել որևէ ապրանք գնելու համար անկազմակերպ հերթի կանգնած  մարդկանց ամբոխը:

 

Ամբոխի հոգեբանական առանձնահատկությունների և նրանում անհատների վարքի հիմնական գծերի մասին հետաքրքրական տեսակետներ են առաջադրվել դեռ վաղուց:

 

Ֆրեյդը, ուսումնասիրելով ամբոխի հոգեբանությունը, եկել է այն եզրակացության, որ ամբոխում անհատի վարքագիծը փոխվում է, իռացիոնալի և անգիտակցականի ազդեցության տակ մեծանում է ոգևորվածությունը, մարդը այնպիսի վարքագիծ է  ցուցաբերում, որը այլ պայմաններում չէր ցուցաբերի:

 

Ամբոխի հոգեբանության ավելի հիմնարար աշխատանքներ են թողել Գուստավ Լեբոնը, Գաբրիել Թարդը, Ուիլֆրեդ Թրորերը և Էլիաս Կանետին:

 

Ըստ Լեբոնի, ամբոխի կազմում անհատն ընկնում է նրա ներշնչումների և կրքերի ազդեցության տակ, նրանում ուժեղանում են բնազդային, իռացիոնալ ուժերը: Ամբոխը չի դատում իրական փաստերով, այլ իրական է համարում այն ամենը, ինչ ստեղծվել է իր մտածողությամբ:

 

Ամբոխին տիրող կրքերի ճնշման տակ մարդկանց վարքը դառնում է իմպուլսիվ և բնազդային:

 

Նրանք ժամանակավորապես դադարում են անհատականություններ լինելուց, չեն մտածում իրենց գործողությունների հնարավոր հետևանքների մասին:

 

Թուլանում է նրանց պատասխանատվության զգացումն  ու ինքնակառավարումը, ինչպես նաև նվազում է ինտելեկտի մակարդակը: Այդ իսկ պատճառով զանգվածի առջև ելույթ ունեցողները պետք է նկատի ունենան, որ գործ ունեն այդ պահին թույլ և ներշնչվող մարդկանց հետ և պետք է շեշտը դնել հույզեր առաջ բերելու  և ներշնչելու մեխանիզմների վրա:

 

Ամբոխի կազմում գտնվող մարդու անհատականության կորուստը պայմանավորված է անդեմությամբ (անձը ենթագիտակցորեն զգում է կամ գիտի, որ ինքը ձուլված է զանգվածին և իրեն չեն ճանաչում) և պատասխանատվության ցրման երևույթով (խմբում գտնվելիս անհատը զգում է, որ խմբովին կատարած գործողությունների համար ինքն ավելի քիչ պատասխանատվություն է կրում, քան եթե գործեր մենակ):

 

Երբ ամբոխ է առաջանում, նրա կազմի մեջ ներառվող մարդիկ միանման ապրումներ են ունենում` ուրախություն, ոգեշնչում, հրճվանք կամ բարկություն, խուճապ և այլն: Նրանց հույզերը վարակի նման տարածվում են խմբի մեջ և կատարվում է վարքի ընդօրինակում:

 

Խուճապը ամբոխի վարքի այն տեսակն է, որին հատուկ է զանգվածային սարսափը որևէ վտանգի հանդեպ: Դրա հետևանքով մարդիկ միաժամանակ կարող են անմիտ և վտանգավոր գործողություններ կատարել: Խուճապ առաջացնում են բնական աղետները, պատերազմները, միջէթնիկական բախումները, սոցիալական ցնցումները և այլն: Խուճապին նպաստող գործոններից են նաև տեղեկատվության պակասը, իրավիճակի անորոշությունը, ինչպես նաև պաշտպանության գործողությունների համար անպատրաստ լինելը` համապատասխան հմտությունների և գիտելիքների բացակայության պատճառով:

 

Հիմնական կարևոր հարցը, որ հետաքրքում է հասարակությանն ու հատկապես իրավապաշտպան մարմիններին, այն է, թե ինչպես  վերահսկել ամբոխի վարքը: Ամենախելամիտ ելքը ագրեսիվ ամբոխի առաջացման  թույլ չտալն է:

 

Այդ իսկ պատճառով  անհրաժեշտ է  նախ և առաջ վերացնել այն պայմանները, որոնք առաջացնում են երկարատև սոցիալական դժգոհություն և հուսահատություն: Եթե կատարվում են այնպիսի իրադարձություններ, որոնք կարող են հրահրել ագրեսիվ ամբոխի առաջացմանը, ապա անհրաժեշտ է շտապ տեղեկատվական, կազմակերպչական, մարտավարական բնույթի միջոցներ ձեռնարկել` այդ ամենից խուսափելու համար:Հատկապես անհրաժեշտ է  գոնե ժամանակավորապես հեռացնել ոչ ֆորմալ լիդերներին և ակտիվացնել այն մարդկանց, ովքեր կարող են դրական ազդեցություն թողնել ամբոխի վրա: Սակայն, եթե ագրեսիվ ամբոխն արդեն ձևավորվել է, ապա այդ դեպքում արդյունավետ է իրականացնել  հետևյալ գործողությունները.

 

-  Առանց ծայրահեղ անհրաժեշության չկիրառել ամբոխի վրա ազդեցության որևէ միջոց: Ոչ մի դեպքում չփորձել այն  «տեղափոխել» հավաքման վայրից, ճնշում չգործադրել ամբոխի կազմում գտնվող մսրդկանց վրա, չնպաստել խուճապի առաջացմանը:

 

-  Թույլ չտալ, որպեսզի ամբոխի կազմում մարդկանց քանակը ավելանա: Հնարավորինս փորձել ժամանակը երկարաձգել. նման դեպքերում մարդիկ հոգնում են և  ակտիվությունը նվազում է: Մեղմել մարդկանց հույզերը, չարձագանքել վիրավորանքներին և լինել համբերատար`գիտակցելով, որ ամբոխի կազմում գտնվող մարդկանց հատուկ է իմպուլսիվությունը:

 

-  Չարժե  այդ պահին մարդկանց հետ զրուցել, այլ միայն պետք է ասել. «Մենք հրահանգ ենք կատարում», քանի, որ ամբոխում մարդկանց ինտնելեկտուալ մակարդակը նվազում է և նրանց որևէ բան բացատրելն անիմաստ է:

 

-  Հստակ իրականացնել վերադասի հրահանգները:Առանց անհրաժեշության մարդկանց մոտ չթողնել:Մարդկանց մշտապես տեղեկացնել միջանցքների ելքերի մասին, պատասխանատվության մասին, ինչպես նաև այն միջոցների մասին, որոնք ձեռնարկված են ամբոխի առաջացման պատճառները վերացնելու նպատակով:

 

-  Պետք չէ խոչընդոտել մարդկանց աբոխից դուրս գալուն:

 

- Պարզապես կարևոր է նշել, որ նրանք դուրս գան այն հատուկ միջանցքներով, որտեղ կան ֆիլտրացիոն կետեր:

 

-  Անհրաժեշտ է ամբոխի մարդկանց առաջարկել առանձնացնել որևէ խումբ բանակցություններ վարելու նպատակով:Բանակցությունները հարկավոր է վարել առանց ընդհատումների` առաջարկելով  հանել հավելյալ պահանջները: 

 

Ամբոխի մասին պատկերացումները սովորաբար առաջանում են` ելնելով մարդկանց անձնական փորձից:

 

Մեզնից յուրաքանչյուրը իր կյանքի ընթացքում գոնե մեկ անգամ կա՛մ եղել է ամբոխում, կա՛մ էլ տեսել է ամբոխի կազմում գտնվող մարդկանց վարքը: Հոգեբանական տեսանկյունից ամբոխ հասկացության տակ հարկավոր է հասկանալ այն մարդկանց անկազմակերպ հավաքը, որոնք չունեն ընդհանուր գիտակցված նպատակ և, որպես կանոն, գտնվում են հուզական լարվածության վիճակում:

 

Ամբոխը կարող է կազմված լինել սկսած մի քանի հոգուց մինչև մի քանի հազար մարդկանցից, ինչպես տեսնում ենք, օրինակ, զանգվածային միտինգների և ցույցերի ժամանակ: Այն որոշակի ներքին կառուցվածք և կազմակերպվածություն չունի: Սովորաբար առաջանում է անսպասելիորեն և, ըստ առաջանալու պատճառների և ակտիվության, լինում է մի քանի տեսակ: Կան պատահական ամբոխներ, որոնք գործունեության որևէ դրդապատճառ չունեն: Պարզ ամբոխ է «անբան», անգործ մարդկանց կուտակումը մեկ վայրում, որտեղ նրանք ինչ-որ բանի նկատմամբ հետաքրքրություն են դրսևորում: Կան դիտողների, ունկնդիրների, հանդիսատեսների ամբոխներ, որոնք իմացական հետաքրքրասիրությունից դրդված հավաքվում են դիտելու որևէ համերգ, ելույթ կամ այլ իրադարձություն: Համախոհական կամ կոնվենցիալ անվանում են այնպիսի մարդկանցից հավաքված ամբոխը, որոնք հավաքվել են որևէ մարզական կամ այլ մրցակցության ներկա գտնվելու համար: Ամբոխի տեսակ է նաև փրկություն որոնող մարդկանց ինքնաբերաբար առաջացած խումբը, որոնք հայտվել են միևնույն վտանգավոր պայմաններում (հրդեհ, երկրաշարժ, ջրհեղեղ, տեխնոգեն վթարներ և այլն) և պետք է համատեղ խույս տան այդ վտանգից: Այդպիսի ամբոխը հաճախ խուճապի մեջ է գտնվում: Ագրեսիվ ամբոխը, որի ակտիվության հիմնական դրդապատճառը թշնամությունն է մարդկանց կամ որևէ երևույթի նկատմամբ, միասնական գործողությունների միջոցով պարպում է իր մեջ կուտակված չարությունը: Այդպիսին են, օրինակ, ջարդարարների խմբերը: Զմայլվածների ամբոխ հաճախ կարելի է տեսնել, օրինակ, կրոնական արարողությունների և ծեսերի ժամանակ, որը նրանց մղում է միասնական գործողությունների: Կյանքում քիչ չեն հանդիպում նաև մրցակցության մեջ մտած մարդկանցից կազմված ամբոխներ: Նման ամբոխի օրինակ կարելի է համարել որևէ ապրանք գնելու համար անկազմակերպ հերթի կանգնած մարդկանց ամբոխը:

Ամբոխի հոգեբանական առանձնահատկությունների և նրանում անհատների վարքի հիմնական գծերի մասին հետաքրքրական տեսակետներ են առաջադրվել դեռ վաղուց:

 

Ֆրեյդը, ուսումնասիրելով ամբոխի հոգեբանությունը, եկել է այն եզրակացության, որ ամբոխում անհատի վարքագիծը փոխվում է, իռացիոնալի և անգիտակցականի ազդեցության տակ մեծանում է ոգևորվածությունը, մարդը այնպիսի վարքագիծ է ցուցաբերում, որը այլ պայմաններում չէր ցուցաբերի:

 

Ամբոխի հոգեբանության ավելի հիմնարար աշխատանքներ են թողել Գուստավ Լեբոնը, Գաբրիել Թարդը, Ուիլֆրեդ Թրորերը և Էլիաս Կանետին:

 

Ըստ Լեբոնի, ամբոխի կազմում անհատն ընկնում է նրա ներշնչումների և կրքերի ազդեցության տակ, նրանում ուժեղանում են բնազդային, իռացիոնալ ուժերը: Ամբոխը չի դատում իրական փաստերով, այլ իրական է համարում այն ամենը, ինչ ստեղծվել է իր մտածողությամբ: Ամբոխին տիրող կրքերի ճնշման տակ մարդկանց վարքը դառնում է իմպուլսիվ և բնազդային: Նրանք ժամանակավորապես դադարում են անհատականություններ լինելուց, չեն մտածում իրենց գործողությունների հնարավոր հետևանքների մասին: Թուլանում է նրանց պատասխանատվության զգացումն ու ինքնակառավարումը, ինչպես նաև նվազում է ինտելեկտի մակարդակը: Այդ իսկ պատճառով զանգվածի առջև ելույթ ունեցողները պետք է նկատի ունենան, որ գործ ունեն այդ պահին թույլ և ներշնչվող մարդկանց հետ և պետք է շեշտը դնել հույզեր առաջ բերելու և ներշնչելու մեխանիզմների վրա: Ամբոխի կազմում գտնվող մարդու անհատականության կորուստը պայմանավորված է անդեմությամբ (անձը ենթագիտակցորեն զգում է կամ գիտի, որ ինքը ձուլված է զանգվածին և իրեն չեն ճանաչում) և պատասխանատվության ցրման երևույթով (խմբում գտնվելիս անհատը զգում է, որ խմբովին կատարած գործողությունների համար ինքն ավելի քիչ պատասխանատվություն է կրում, քան եթե գործեր մենակ): Երբ ամբոխ է առաջանում, նրա կազմի մեջ ներառվող մարդիկ միանման ապրումներ են ունենում` ուրախություն, ոգեշնչում, հրճվանք կամ բարկություն, խուճապ և այլն: Նրանց հույզերը վարակի նման տարածվում են խմբի մեջ և կատարվում է վարքի ընդօրինակում:

 

Խուճապը ամբոխի վարքի այն տեսակն է, որին հատուկ է զանգվածային սարսափը որևէ վտանգի հանդեպ:

 

Դրա հետևանքով մարդիկ միաժամանակ կարող են անմիտ և վտանգավոր գործողություններ կատարել: Խուճապ առաջացնում են բնական աղետները, պատերազմները, միջէթնիկական բախումները, սոցիալական ցնցումները և այլն: Խուճապին նպաստող գործոններից են նաև տեղեկատվության պակասը, իրավիճակի անորոշությունը, ինչպես նաև պաշտպանության գործողությունների համար անպատրաստ լինելը` համապատասխան հմտությունների և գիտելիքների բացակայության պատճառով: Հիմնական կարևոր հարցը, որ հետաքրքում է հասարակությանն ու հատկապես իրավապաշտպան մարմիններին, այն է, թե ինչպես վերահսկել ամբոխի վարքը: Ամենախելամիտ ելքը ագրեսիվ ամբոխի առաջացման թույլ չտալն է: Այդ իսկ պատճառով անհրաժեշտ է նախ և առաջ վերացնել այն պայմանները, որոնք առաջացնում են երկարատև սոցիալական դժգոհություն և հուսահատություն: Եթե կատարվում են այնպիսի իրադարձություններ, որոնք կարող են հրահրել ագրեսիվ ամբոխի առաջացմանը, ապա անհրաժեշտ է շտապ տեղեկատվական, կազմակերպչական, մարտավարական բնույթի միջոցներ ձեռնարկել` այդ ամենից խուսափելու համար: Հատկապես անհրաժեշտ է գոնե ժամանակավորապես հեռացնել ոչ ֆորմալ լիդերներին և ակտիվացնել այն մարդկանց, ովքեր կարող են դրական ազդեցություն թողնել ամբոխի վրա: Սակայն, եթե ագրեսիվ ամբոխն արդեն ձևավորվել է, ապա այդ դեպքում արդյունավետ է իրականացնել  հետևյալ գործողությունները.

 

1.  Առանց ծայրահեղ անհրաժեշության չկիրառել ամբոխի վրա ազդեցության որևէ միջոց: Ոչ մի դեպքում չփորձել այն  «տեղափոխել» հավաքման վայրից, ճնշում չգործադրել ամբոխի կազմում գտնվող մսրդկանց վրա, չնպաստել խուճապի առաջացմանը:

 

2.  Թույլ չտալ, որպեսզի ամբոխի կազմում մարդկանց քանակը ավելանա:

 

3.  Հնարավորինս փորձել ժամանակը երկարաձգել. նման դեպքերում մարդիկ հոգնում են և ակտիվությունը նվազում է:

 

4.  Զսպել մարդկանց հույզերը, չարձագանքել վիրավորանքներին և լինել համբերատար` գիտակցելով, որ ամբոխի կազմում գտնվող մարդկանց հատուկ է իմպուլսիվությունը:

 

5.  Չարժե այդ պահին մարդկանց հետ զրուցել, այլ միայն պետք է ասել. «Մենք հրահանգ ենք կատարում», քանի, որ ամբոխում մարդկանց ինտնելեկտուալ մակարդակը նվազում է և նրանց որևէ բան բացատրելն անիմաստ է:

 

6.  Հստակ իրականացնել վերադասի հրահանգները:

 

7.  Առանց անհրաժեշության մարդկանց մոտ չթողնել:

 

8.  Մարդկանց մշտապես տեղեկացնել միջանցքների ելքերի մասին, պատասխանատվության մասին, ինչպես նաև այն միջոցների մասին, որոնք ձեռնարկված են ամբոխի առաջացման պատճառները վերացնելու նպատակով:

 

9.  Պետք չէ խոչընդոտել մարդկանց աբոխից դուրս գալուն: Պարզապես կարևոր է նշել, որ նրանք դուրս գան այն հատուկ միջանցքներով, որտեղ կան ֆիլտրացիոն կետեր:

 

10.  Անհրաժեշտ է ամբոխի մարդկանց առաջարկել առանձնացնել որևէ խումբ բանակցություններ վարելու նպատակով: Բանակցությունները հարկավոր է վարել առանց ընդհատումների` առաջարկելով  հանել հավելյալ պահանջները: 

Սկզբնաղբյուր. harmonia.am
Լուսանկարը. atnews.org
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Սեզոնային դեպրեսիաներ. հարցազրույց Գայանե Ղալումյանի հետ. izmirlianmedicalcenter.com
Սեզոնային դեպրեսիաներ. հարցազրույց Գայանե Ղալումյանի հետ. izmirlianmedicalcenter.com

–   Ի՞նչ ասել է սեզոնային դեպրեսիա:

–   Սեզոնային և հետտոնական դեպրեսիաները սկսում են, երբ տոնական վիճակներն ավարտվում են, սպասելիքները վերանում են...

Բժշկի ընդունարանում
Արտասվելն օգտակար է. armeniamedicalcenter.am
Արտասվելն օգտակար է. armeniamedicalcenter.am

Եթե չլիներ մարդու լաց լինելու ունակությունը, նա նման կլիներ ռոբոտի: Արցունքներն արտահայտում են մեր վիշտը, հիասթափությունը, անօգնականությունը, երբեմն նաև՝ ուրախությունը...

Հոգեկան ապրումների կապը հիվանդությունների հետ. armeniamedicalcenter.am
Հոգեկան ապրումների կապը հիվանդությունների հետ. armeniamedicalcenter.am

Մարդու կյանքը, իհարկե գունավորվում է վառ էմոցիաներով, ինչպես դրական, այնպես էլ՝ բացասական, հատկապես սթրեսներով և ապրումներով...

Թերապիա
Նոյեմբերի 16-ը Հանդուրժողականության (կամ տոլերանտության) միջազգային օրն է:
Նոյեմբերի 16-ը Հանդուրժողականության (կամ տոլերանտության) միջազգային օրն է:

1955 թ. նոյեմբերի 16-ին ՅՈՒՆԵՍԿՈ-Ի անդամ-պետությունները Դեկլարացիա ընդունեցին հանդուրժողականության սկզբունքների վերաբերյալ: 1996 թ. ՄԱԿ-ի Գլխավոր Անսամբլեան առաջարկեց անդամ-պետություններին ամեն տարի նոյեմբերի 16-ը նշել...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Հիշարժան տարեթվեր Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Դեպրեսիա. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Գայանե Մարգարյանը. armeniamedicalcenter.am
Դեպրեսիա. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Գայանե Մարգարյանը. armeniamedicalcenter.am

Դեպրեսիա բառը տրամադրության անկում է նշանակում: Սովորական վատ տրամադրությունը և դրա հետ...

«Ուզում եմ՝ չեմ կարող» կամ «չեմ ուզում՝ պարտավոր եմ» մտքերը նևրոզի «թշնամիներն են». armeniamedicalcenter.am
«Ուզում եմ՝ չեմ կարող» կամ «չեմ ուզում՝ պարտավոր եմ» մտքերը նևրոզի «թշնամիներն են». armeniamedicalcenter.am

Շրջապատում հաճախ լսում ենք` «նևրոզ ունեմ» և շատ դեպքերում, մարդիկ չկարևորելով հիվանդության լրջությունն ու չգնահատելով ռիսկերը, շրջանցում են այն, իսկ արդյունքում բախվում լուրջ խնդիրների: Մարդիկ անլուրջ են վերաբերվում երևույթին՝ մտածելով...

Հոգեկան և վարքի խանգարումներ Բժշկի ընդունարանում
Հոգեբանին հաճախ տրվող հարցեր. izmirlianmedicalcenter.com
Հոգեբանին հաճախ տրվող հարցեր. izmirlianmedicalcenter.com

1.  Ո՞վ է հոգեբանը:

Հոգեբանը զբաղվում է հոգեբանական  բնույթի խնդիրներով և աշխատում է առողջ մարդկանց հետ ՝ նևրոզներ, վախեր կյանքի դժվար...

Ես
Ինչպես կառավարել սեփական հույզերը. izmirlianmedicalcenter.com
Ինչպես կառավարել սեփական հույզերը. izmirlianmedicalcenter.com

Հույզերի տիրապետության տակ են մեր մտքերը և գործողությունները: Երբեմն մարդուն կարող է թվալ, որ ինքը ոչինչ չի կարողանում անել իր հույզերի հետ: Ընդունակությունը տիրապետել ինքդ քեզ և զսպել հույզերը կարևոր և արժեքավոր ունակություն է...

Որտեղ են կուտակվում բացասական հույզերը
Որտեղ են կուտակվում բացասական հույզերը

Մի տեսություն կա, որի համաձայն` ցանկացած հիվանդություն` հարբուխ թե քաղցկեղային ուռուցք, բանականությունը, մարմինն ու հույզերը միավորող համակարգում առաջացած խանգարման ազդանշան է...

Ես
Վիրավորանքի զգացումը և նրա կործանարար ազդեցությունը առողջության և հոգեկանի վրա. izmirlianmedicalcenter.com
Վիրավորանքի զգացումը և նրա կործանարար ազդեցությունը առողջության և հոգեկանի վրա. izmirlianmedicalcenter.com

Յուրաքանչյուրին ծանոթ է վիրավորանքի զգացումը: Մարդն իր կյանքի ընթացքում պարբերաբար իր հանդեպ զգում է խղճահարություն այն բանի համար, որ իր հետ անարդար են վարվել, ոնչին ինքն արժանի չէ...

Սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան. news.am
Սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան. news.am

Գլխացավ, վաղ առավոտից հոգնածություն, գրգռվածություն, վատ տրամադրություն. սրանք ամենեւին էլ սթրեսի միակ նախանշանները չեն: Ստորեւ ներկայացվում է սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան...

Թերապիա
Փսիխոսոմատիկ հիվանդությունների հանդեպ հատկապես խոցելի են լարված մտավոր աշխատանքով զբաղված անձիք. հոգեբույժ Գայանե Մարգարյան. armeniamedicalcenter.am
Փսիխոսոմատիկ հիվանդությունների հանդեպ հատկապես խոցելի են լարված մտավոր աշխատանքով զբաղված անձիք. հոգեբույժ Գայանե Մարգարյան. armeniamedicalcenter.am

Մեր զրուցակիցն է «Արմենիա» ՀԲԿ փսիխոսոմատիկ բաժանմունքի վարիչ, հոգեբույժ Գայանե Ասատուրի Մարգարյանը...

Բժշկի ընդունարանում Թերապիա
Սթրեսը և քաղաքակրթությունը. izmirlianmedicalcenter.com
Սթրեսը և քաղաքակրթությունը. izmirlianmedicalcenter.com

Քաղաքակրթության զարգացմանը զուգընթաց կտրուկ բարձրացել է ժամանակակից մարդու ինքնագիտակցությունը, և նա ամեն օր հայտնվում է առավել սթրեսային իրավիճակներում, քան նրա նախնիները հեռավոր անցյալում...

Հոգեսոմատիկա. ինչի՞ մասին են խոսում հիվանդությունները. galatv.am
Հոգեսոմատիկա. ինչի՞ մասին են խոսում հիվանդությունները. galatv.am

Հոգեսոմատիկա` գիտություն է հոգու եւ մարմնի մասին, բժշկության մեջ ուղղություն է, որը զբաղվում է առողջության վրա մեր էմոցիաների, վախերի եւ հոգեբանական արգելափակումների ազդեցությամբ...

Թերապիա
Ինչպե՞ս հաղթահարել սթրեսը, անհանգստությունն ու վախը. tert.am
Ինչպե՞ս հաղթահարել սթրեսը, անհանգստությունն ու վախը. tert.am

Մարդիկ հաճախ են հայտնվում ցայտնոտի մեջ և իրենց համար արհեստականորեն սթրեսային իրավիճակներ ստեղծում, որոնք կարելի է նաև հեշտությամբ շրջանցել: Այս մասին գրում է Business insider-ը` ներկայացնելով...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ