Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Հոգեկան առողջություն

Հոգեբանական հետազոտությունների մեթոդները

Հոգեբանական հետազոտությունների մեթոդները

Գիտական հետազոտությունների մեթոդներն այն միջոցներն են, որոնց օգնությամբ գիտնականները հավաստի տեղեկություններ են ստանում հետագայում գիտական տեսությունների կառուցման և գործնական առաջարկությունների ձևավորման համար:


Դիտումը հանդիսանում է հոգեբանության բնագավառում ամենահաճախ կիրառվող հետազոտական մեթոդներից մեկը:Երբեմն դիտումը կիրառվում է որպես առանձին մեթոդ, սակայն ամենից հաճախ այն ներառվում է այլ հոգեբանական հետազոտական մեթոդների մեջ, ինչպես օրինակ` զրույցի մեթոդը, գործունեության արդյունքների հետազոտումը, գիտափորձի տեսակները և այլն:Դիտումը անփոխարինելի մեթոդ է, եթե անհրաժեշտ է հետազոտությունն անցկացնել բնական պայմաններում, առանց արտաքինից իրավիճակին խառնվելու, երբ անհրաժեշտ է ստանալ այցելուի ամբողջական պատկերը:


Անկետավորումը, ինչպես նաև դիտումը, համարվում է ամենից տարածված հետազոտական մեթոդներից մեկը հոգեբանության մեջ: Անկետավորումը սովորաբար իրականացվում է դիտման տվյալների օգտագործմամբ, որոնք էլ ներառվում են անկետաների հարցերի մեջ:Անկետավորումը սկզբնական կողմնորոշման մեթոդ է, սակայն դրա թերությունները փոխհատուցելու համար անկետավորումը կիրառվում է ավելի բովանդակալից հետազոտական մեթոդի հետ համատեղ, ինչպես նաև կատարվում են կրկնակի անկետավորումներ:
Զրույցը մարդկային վարքի ուսումնասիրման հոգեբանական մենահատուկ մեթոդներից է: Երկու մարդկանց միջև տեղի ունեղող երկխոսությունը, որի ընթացքում կողմերից մեկը բացահայտում է մյուսի հոգեբանական առանձնահատկությունները, կոչվում է զրույցի մեթոդ: Որպես կանոն, զրույցն իրականացվում է անմիջական միջավայրում, իսկ հարցերի բովանդակությունը փոփոխվում է իրավիճակի ու հետազոտվողի առանձնահատկություններին համապատասխան:


«Արխիվային մեթոդի» դեպքում հոգեբանը չի չափում կամ դիտում հետազոտվողի վարքը, այլ վերլուծում է օրագրային և այլ տիպի գրառումներ, արխիվային նյութեր, աշխատանքային, կրթական կամ ստեղծագործական բնույթի նյութեր: Հետազոտության օբյեկտի դերում կարող է հանդես գալ հետազոտվողների ստեղծագործական գործունեության ցանկացած արդյունք (բանաստեղծություններ, նկարներ, օրագրային գրառումներ, դպրոցական շարադրություններ, որոշ առարկաներ` որպես գործունեության կոնկրետ տեսակի արդյունք և այլն):
Մոնոգրաֆիկ մեթոդը չի կարող արտահայտվել միայն մեկ մեթոդիկայում:Այն սինթետիկ մեթոդ է և հստակեցվում է ամենատարբեր ոչ էքսպերեմենտալ մեթոդիկաների ամբողջության մեջ: Մոնոգրաֆիկ մեթոդը սովորաբար կիրառվում է առանձին հետազոտվողների տարիքային ու անհատական առանձնահատկությունների խորը, մանրազննին հետազոտության նպատակով` իրենց վարքի, գործունեության և կյանքի տարբեր բնագավառներում փոխհարաբերությունների ֆիքսմամբ:


Ախտորոշիչ հոգեբանական հետազոտական մեթոդներին են պատկանում նաև հոգեբանական թեստերը, որոնց օգնությամբ բացահայտվում են, օրինակ, հետազոտվողների հոգեբանական հատկությունների զարգացվածության տարբեր մակարդակներն ու հատկությունները: Գոյություն ունեն ինքնահաշվետվության վրա հիմնված թեստեր, օրինակ` թեստ-հարցարանները (փորձարկվողը կարող է գիտակցաբար կամ անգիտակցորեն ազդել արդյունքների վրա): Թեստ- հանձնարարությունները թույլ են տալիս անձի առանձնահատկությունների մասին եզրակացություններ անել` դատելով նրանից, թե ինչ հաջողությամբ է նա կատարում կոնկրետ հանձնարարությունը (մտավոր զարգացման որոշման համար):Պրոեկտիվ թեստերը ենթադրում են հետազոտվողի կատարած հանձնարարությունների ազատ ներկայացումը (Ռորշախի թեստ, պատկերային թեստեր և այլն):


Հոգեբանական խաղեր-խաղային իրավիճակներ են, ուր լավ են արտահայտվում փորձարկվողի անձնային առանձնահատկությունները:


Հոգեբանական հետազոտության գլխավոր մեթոդը գիտափորձն է: Առավելությունները` հետազոտողը չի սպասում իրեն հետաքրքրող առանձնահատկությունների պատահական հայտնվելուն, այլ ինքն է ստեղծում համապատասխան պայմաններ դրանց դրսևորման համար: Հետազոտողը կարող է նպատակաուղղված կերպով փոխել հոգեկան գործընթացների պայմաններն ու ընթացքը: Գիտափորձը կարող է իրականացվել միաժամանակ մեծ թվով հետազոտվողների հետ, ուստի հնարավոր է հոգեկան գործընթացների ընթացքի վերաբերյալ որոշ օրինաչափությունների դուրսբերումը: Տեսակները` հաստատող, որի դեպքում առանձնացվում են որոշակի հոգեկան առանձնահատկություններ և համապատասխան հատկության զարգացման աստիճանը, սովորեցնող, որը ենթադրում է նպատակաուղղված ազդեցություն հետազոտվողի վրա` նրա մոտ որոշակի հատկության ձևավորման նպատակով, լաբորատոր և բնական:

Սկզբնաղբյուր. harmonia.am
Լուսանկարը. science.profiwriter.com
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Սեզոնային դեպրեսիաներ. հարցազրույց Գայանե Ղալումյանի հետ. izmirlianmedicalcenter.com
Սեզոնային դեպրեսիաներ. հարցազրույց Գայանե Ղալումյանի հետ. izmirlianmedicalcenter.com

–   Ի՞նչ ասել է սեզոնային դեպրեսիա:

–   Սեզոնային և հետտոնական դեպրեսիաները սկսում են, երբ տոնական վիճակներն ավարտվում են, սպասելիքները վերանում են...

Բժշկի ընդունարանում
Արտասվելն օգտակար է. armeniamedicalcenter.am
Արտասվելն օգտակար է. armeniamedicalcenter.am

Եթե չլիներ մարդու լաց լինելու ունակությունը, նա նման կլիներ ռոբոտի: Արցունքներն արտահայտում են մեր վիշտը, հիասթափությունը, անօգնականությունը, երբեմն նաև՝ ուրախությունը...

Հոգեկան ապրումների կապը հիվանդությունների հետ. armeniamedicalcenter.am
Հոգեկան ապրումների կապը հիվանդությունների հետ. armeniamedicalcenter.am

Մարդու կյանքը, իհարկե գունավորվում է վառ էմոցիաներով, ինչպես դրական, այնպես էլ՝ բացասական, հատկապես սթրեսներով և ապրումներով...

Թերապիա
Նոյեմբերի 16-ը Հանդուրժողականության (կամ տոլերանտության) միջազգային օրն է:
Նոյեմբերի 16-ը Հանդուրժողականության (կամ տոլերանտության) միջազգային օրն է:

1955 թ. նոյեմբերի 16-ին ՅՈՒՆԵՍԿՈ-Ի անդամ-պետությունները Դեկլարացիա ընդունեցին հանդուրժողականության սկզբունքների վերաբերյալ: 1996 թ. ՄԱԿ-ի Գլխավոր Անսամբլեան առաջարկեց անդամ-պետություններին ամեն տարի նոյեմբերի 16-ը նշել...

Հրատապ թեմա Հայաստանում Հիշարժան տարեթվեր Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Դեպրեսիա. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Գայանե Մարգարյանը. armeniamedicalcenter.am
Դեպրեսիա. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Գայանե Մարգարյանը. armeniamedicalcenter.am

Դեպրեսիա բառը տրամադրության անկում է նշանակում: Սովորական վատ տրամադրությունը և դրա հետ...

«Ուզում եմ՝ չեմ կարող» կամ «չեմ ուզում՝ պարտավոր եմ» մտքերը նևրոզի «թշնամիներն են». armeniamedicalcenter.am
«Ուզում եմ՝ չեմ կարող» կամ «չեմ ուզում՝ պարտավոր եմ» մտքերը նևրոզի «թշնամիներն են». armeniamedicalcenter.am

Շրջապատում հաճախ լսում ենք` «նևրոզ ունեմ» և շատ դեպքերում, մարդիկ չկարևորելով հիվանդության լրջությունն ու չգնահատելով ռիսկերը, շրջանցում են այն, իսկ արդյունքում բախվում լուրջ խնդիրների: Մարդիկ անլուրջ են վերաբերվում երևույթին՝ մտածելով...

Հոգեկան և վարքի խանգարումներ Բժշկի ընդունարանում
Հոգեբանին հաճախ տրվող հարցեր. izmirlianmedicalcenter.com
Հոգեբանին հաճախ տրվող հարցեր. izmirlianmedicalcenter.com

1.  Ո՞վ է հոգեբանը:

Հոգեբանը զբաղվում է հոգեբանական  բնույթի խնդիրներով և աշխատում է առողջ մարդկանց հետ ՝ նևրոզներ, վախեր կյանքի դժվար...

Ես
Ինչպես կառավարել սեփական հույզերը. izmirlianmedicalcenter.com
Ինչպես կառավարել սեփական հույզերը. izmirlianmedicalcenter.com

Հույզերի տիրապետության տակ են մեր մտքերը և գործողությունները: Երբեմն մարդուն կարող է թվալ, որ ինքը ոչինչ չի կարողանում անել իր հույզերի հետ: Ընդունակությունը տիրապետել ինքդ քեզ և զսպել հույզերը կարևոր և արժեքավոր ունակություն է...

Որտեղ են կուտակվում բացասական հույզերը
Որտեղ են կուտակվում բացասական հույզերը

Մի տեսություն կա, որի համաձայն` ցանկացած հիվանդություն` հարբուխ թե քաղցկեղային ուռուցք, բանականությունը, մարմինն ու հույզերը միավորող համակարգում առաջացած խանգարման ազդանշան է...

Ես
Վիրավորանքի զգացումը և նրա կործանարար ազդեցությունը առողջության և հոգեկանի վրա. izmirlianmedicalcenter.com
Վիրավորանքի զգացումը և նրա կործանարար ազդեցությունը առողջության և հոգեկանի վրա. izmirlianmedicalcenter.com

Յուրաքանչյուրին ծանոթ է վիրավորանքի զգացումը: Մարդն իր կյանքի ընթացքում պարբերաբար իր հանդեպ զգում է խղճահարություն այն բանի համար, որ իր հետ անարդար են վարվել, ոնչին ինքն արժանի չէ...

Սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան. news.am
Սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան. news.am

Գլխացավ, վաղ առավոտից հոգնածություն, գրգռվածություն, վատ տրամադրություն. սրանք ամենեւին էլ սթրեսի միակ նախանշանները չեն: Ստորեւ ներկայացվում է սթրեսի 5 արտասովոր նախանշան...

Թերապիա
Փսիխոսոմատիկ հիվանդությունների հանդեպ հատկապես խոցելի են լարված մտավոր աշխատանքով զբաղված անձիք. հոգեբույժ Գայանե Մարգարյան. armeniamedicalcenter.am
Փսիխոսոմատիկ հիվանդությունների հանդեպ հատկապես խոցելի են լարված մտավոր աշխատանքով զբաղված անձիք. հոգեբույժ Գայանե Մարգարյան. armeniamedicalcenter.am

Մեր զրուցակիցն է «Արմենիա» ՀԲԿ փսիխոսոմատիկ բաժանմունքի վարիչ, հոգեբույժ Գայանե Ասատուրի Մարգարյանը...

Բժշկի ընդունարանում Թերապիա
Սթրեսը և քաղաքակրթությունը. izmirlianmedicalcenter.com
Սթրեսը և քաղաքակրթությունը. izmirlianmedicalcenter.com

Քաղաքակրթության զարգացմանը զուգընթաց կտրուկ բարձրացել է ժամանակակից մարդու ինքնագիտակցությունը, և նա ամեն օր հայտնվում է առավել սթրեսային իրավիճակներում, քան նրա նախնիները հեռավոր անցյալում...

Հոգեսոմատիկա. ինչի՞ մասին են խոսում հիվանդությունները. galatv.am
Հոգեսոմատիկա. ինչի՞ մասին են խոսում հիվանդությունները. galatv.am

Հոգեսոմատիկա` գիտություն է հոգու եւ մարմնի մասին, բժշկության մեջ ուղղություն է, որը զբաղվում է առողջության վրա մեր էմոցիաների, վախերի եւ հոգեբանական արգելափակումների ազդեցությամբ...

Թերապիա
Ինչպե՞ս հաղթահարել սթրեսը, անհանգստությունն ու վախը. tert.am
Ինչպե՞ս հաղթահարել սթրեսը, անհանգստությունն ու վախը. tert.am

Մարդիկ հաճախ են հայտնվում ցայտնոտի մեջ և իրենց համար արհեստականորեն սթրեսային իրավիճակներ ստեղծում, որոնք կարելի է նաև հեշտությամբ շրջանցել: Այս մասին գրում է Business insider-ը` ներկայացնելով...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ