Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Ճարպակալում

Ճարպակալումը կանխարգելող մթերքներ

Ճարպակալումը կանխարգելող մթերքներ

Ըստ միջազգային առողջապահության կազմակերպության տվյալների` մարդկությանը սպառնում է ճարպակալման համաճարակ` 2015թ. ճարպակալումով հիվանդ մարդկանց թիվը կկազմի մոտ 700 միլիոն։ Չկա այլ հիվանդություն, որն այդպիսի բացասական ազդեցություն թողնի օրգանիզմի բոլոր օրգանների և համակարգերի վրա` ինչպես դա տեղի է ունենում ճարպակալման դեպքում։

 

Ճարպակալման սինդրոմը առաջացնում է օրգանիզմում նյութափոխանակության գործընթացի խանգարում, ճարպը տարածվում է նաև ներքին օրգաններում. առաջանում են աթերոսկլերոզ, սրտի իշեմիկ հիվանդություն, շաքարային դիաբետ, լյարդի և լեղուղիների հիվանդություններ, էնդոկրին համակարգի ֆունկցիայի խանգարում, կրծքի, սեռական օրգանների, աղիների և այլ օրգանների ուռուցքներ։

 

Գեր մարդկանց շրջանում 4 անգամ ավելի մեծ է մահացությունը շաքարային դիաբետից, 2,5 անգամ` աղիների ուռուցքից, 1,5-2 անգամ` սրտի իշեմիկ հիվանդությունից։

Նախորդ երկու հրապարակումներում նկարագրել ենք գիրության հանգեցնող հիմնական պատճառները, այս համարում կփորձենք բացահայտել, թե որ մթերքներն են կանխարգելում գիրությունը, և ինչպես է դա տեղի ունենում։

 

Կալցիումի յուրացման անհրաժեշտ պայմանները

 

Եթե նկատվում է կալցիումի սակավություն, ապա օրգանիզմը սկսում է տնտեսել ճարպը։ Ծխելու սովորությունը և վիտամին C-ի չարաշահումը նպաստում են կալցիումի սակավությանը։

 

Կալցիումի լիակատար զարգացման համար անհրաժեշտ է, որ սննդի մեջ լինի կրեմնիում, ֆտոր, երկաթ, բոր, մագնիում, բրոմ։ Նշված տարրերը կանխարգելում են կալցիումի աղերի առաջացումը աղիներում և ֆոսֆոր-կալցիումի միացությունների նստվածքը անոթների պատերի վրա և ներթափանցումն արյան պլազմայի մեջ` ինչը հղի է այտուցների առաջացման և ուրեմն` քաշի ավելացման վտանգով։

 

Կալցիումի յուրացման համար կարևոր է, որպեսզի օրգանիզմում սինթեզվի բավարար քանակի D վիտամին։ Կալցիումի յուրացմանը խոչընդոտում են ֆոսֆորը և մագնիումը։

 

Օրգանիզմում ֆոսֆորի ոչ ցանկալի կուտակումների առաջացման դրդապատճառները

 

Հայտնի է, որ ֆոսֆորի սակավության դեպքում մանուկ հասակում առաջանում է ռախիտ, իսկ հետագայում` պարոդոնտոզ։ Բացի այդ, բոլոր բջիջների թաղանթները պարունակում են ֆոսֆոլիպիդներ, որոնք ճարպի և ֆոսֆորային թթվի յուրահատուկ միացություններ են։ Ֆոսֆոլիպիդների 60 տոկոսը «գտնվում» է լյարդում, իսկ 30 տոկոսը` ուղեղում։

 

Ֆոսֆորը մասնակցում է օրգանիզմի էներգետիկ մոլեկուլների կազմավորման, ծագումնաբանական տեղեկույթի պահպանման, բջիջների բաժանման, մկանների կրճատման համար անհրաժեշտ նյարդային ազդակների ձևավորման, օրգանիզմի թթվային հավասարակշռության պահպանման գործընթացներին։

 

Ֆոսֆորի յուրացմանը խանգարում է ալյումինը, ինչի պատճառով խորհուրդ է տրվում խուսափել ալյումինե սպասքից։

Հասկանալի է, որ ֆոսֆորի սակավությունը կառաջացնի առողջական խնդիրներ, սակայն վտանգավոր է նաև ֆոսֆորի ավելցուկը և ահա թե ինչու.

 

  • Արագանում է կալցիումի հեռացումը ոսկորներից և զարգանում է օստեոպորոզը,
  •  
  • վատ է յուրացվում սննդի հետ ներմուծվող կալցիումը,
  •  
  • նպաստում է կալցիումի միացությունների շերտի առաջացմանը անոթների պատերի վրա, որի հետևանքով դրանք դառնում են ավելի կարծր և փխրուն,
  • խախտվում է օրգանիզմի թթվային հավասարակշռությունը` բարձրանում է թթվայնությունը, առաջանում է ացիդոզ և խախտվում է նյութափոխանակության բնական գործընթացը։

 

Հնարավոր է, որ առաջանա երիկամային անբավարարություն, շարժողական ֆունկցիայի խանգարում, և այլն։ Եթե մենք սնվում ենք բնական մթերքներով, ֆոսֆորի ավելցուկի առաջացումը քիչ հավանական է` անցանկալի կուտակումներն առաջանում են այն դեպքում, երբ մենք օգտագործում ենք այնպիսի մթերքներ, որի մեջ մեծ տոկոս են կազմում արհեստականորեն ներմուծված ֆոսֆորի միացությունները։ Սա է պատճառը, որ բժիշկները խորհուրդ են տալիս զգուշանալ հետևյալ մթերքների չարաշահումներից և ահա թե ինչու.

 

  • գազավորված ըմպելիքներ, որոնց մեջ ավելացվում է ֆոսֆորային թթու (E-338),
  • մսից և թռչնից պատրաստված կիսաֆաբրիկատներ, քանի որ, եթե դրանց մեջ չավելացվեն ֆոսֆորի միացություններ, ապա կկրճատվի դրանց պահպանման ժամկետը, կնվազի հեղուկի պարունակությունը և ուրեմն` նաև քաշը,
  • հալովի պանիրները, որոնց մեջ նույնպես ներմուծվում է ֆոսֆորային թթու` փափկությունն ապահովելու համար,
  • չոր կաթ և սերուցք, սուրճ, կակաո և կաթ պարունակող փոշիացրած խառնուրդներ, որոնց մեջ ներմուծվող ֆոսֆորը կանխարգելում է գնդիկների առաջացումը,
  • պահածոյացված մրգեր և բանջարեղեն, որոնց ապրանքային տեսքը (բավարար խտությունը) պահպանվում է ֆոսֆորային թթվի ներմուծման շնորհիվ։ Ֆոսֆատներ են պարունակում նաև հետևյալ արհեստական ներմուծվող հավելումները. կալիումի (E-340), կալցիումի (E-34), ամոնիումի (E-342) և մագնիումի (E-343) ֆոսֆատները։

 

Նշված սննդամթերքների անհաշվենկատ օգտագործումը հանգեցնում է նրան, որ մեր օրգանիզմը ստանում է օրվա ընթացքում մի քանի անգամ ավելի շատ ֆոսֆոր, քան պահանջվում է` 1,2-1,5 գ։

 

Ինչպե՞ս հավասարակշռել կալցիումի, ֆոսֆորի և մագնիումի փոխհարաբերակցությունն օրգանիզմում

 

Բժիշկները խորհուրդ են տալիս նախաճաշին ուտել կաթնաշոռ։ Սակայն կարևոր է իմանալ, որ թեև կաթնաշոռի մեջ բարենպաստ է ֆոսֆորի և կալցիումի քաշային հարաբերությունը, այնուամենայնիվ, դա բավարար չէ` կաթնաշոռի մեջ քիչ է մագնիումի պարունակությունը։ Մագնիումի սակավության դեպքում նկատվում է կալցիումի աղերի կուտակում սրտասնույց անոթների պատերի վրա, սրտամկանում և երիկամներում։ Մագնիումի պարունակությունը բարձր է տարեկանի, խոշոր աղացած ցորենի, կորեկի, հնդկացորենի, ոլոռի, լոբու, մարոլի, նեխուրի (քարավուզ), բազուկի, լոլիկի, ընկույզի և պնդուկի մեջ։

 

Աղյուսակում բերված է քննարկվող տարրերի պարունակությունը 100 գ մթերքի մեջ

Julo tab

 

Աղյուսակից դժվար չէ հաշվարկել, որ նախաճաշին համատեղ կերված 100 գ կաթնաշոռը (միջին յուղայնության) և 40 գ պնդուկը կապահովեն օրգանիզմը մոտ 230 մգ կալցիումով, 305 մգ ֆոսֆորով և 95 մգ մագնիումով։ Տարրերի հարաբերակցությունները հավասար են Ca:P=23:30,5 (1:1,5-1:2) և Ca:Mg=23:9,5(1:0,5), փակագծերում նշված են լավագույնը համարվող արժեքները։

 

Կա կարծիք, որ փակագծերում նշված հարաբերությունների պահպանումը կարող է որոշիչ դեր ունենալ կալցիումի և ֆոսֆորի լիարժեք յուրացման համար. որոշ երկրներում (օրինակ, Ճապոնիա, ՀԱՀ, Հնդկաստան) բավարարվում են օրական 350 մգ կալցիումով, իսկ Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում սննդի մեջ պետք է պարունակվի առնվազն 900 մգ կալցիում։

 

Լավ և վատ ճարպեր

 

Պատահական չէ, որ վերոգրյալ հաշվարկում մենք ներգրավեցինք պնդուկը։ Ընկուզեղենն ունի մի շարք առավելություններ.

 

- պարունակում է լավ բալանսավորված որակյալ սպիտակուցներ, օրինակ` 100 գ նուշը պարունակում է մոտ 22 գ սպիտակուց` ավելի շատ, քան միսը,

 

- հարուստ է E, B խմբի և նույնիսկ C վիտամիններով,

 

- մեծ է միկրոտարրերի տեսականին` ծծումբ, ցինկ, յոդ, սելեն, պղինձ, մոլիբդեն,

 

- նուշի, ընկույզի, սիբիրյան մայրու, պնդուկի յուղերը պարունակում են ֆոսֆոլիպիդներ, որոնք արագացնում են ճարպերի յուրացումը։

Ֆոսֆոլիպիդներ են պարունակում նաև կաթնաշոռը, սերուցքը, կաթնասերը, ոչ ճարպոտ միսը, կանաչ ոլոռը, չիչխանի և այլ չզտված յուղերը, արևածաղկի սերմը, կենդանիների լյարդը, ձվի դեղնուցը, ձկնկիթը։

 

- Սննդամթերքից ստացվող սպիտակուցի տրոհման հետևանքով առաջանում են ամինաթթուներ, իսկ ճարպերի տրոհման արդյունքում` ճարպաթթուներ և գլիցերին։ Եթե ամինաթթուները և ճարպային թթուներն անցնում են` արյան, իսկ գլիցերինը` ավիշի մեջ, ապա արյան և ավիշի խտությունը մոտ է բավարարին. արդյունքում` իջնում է ճնշումը, սիրտը լավ է աշխատում, լավանում է արյան շրջանառությունը բոլոր օրգաններում, կարգավորվում է նյութափոխանակությունը։ Ստացվում է, որ օրգանիզմին անհրաժեշտ են ճարպաթթուներ, օրինակ` սրտի սնուցման համար։ Մեխանիզմը հետևյալն է` չի յուրացվում ճարպը, առաջանում է գիրություն և որպես հետևանք` սրտի իշեմիկ հիվանդություն։

 

- Կարևոր է իմանալ, որ ճարպերը տրոհվում են լիպազա ֆերմենտի միջոցով, որը պարունակվում է թքի և արյան մեջ և նաև աղիներում, լիպազան հիմնականում արտադրվում է ենթաստամոքսային գեղձում, որտեղից արտազատվում է դեպի 12-մատնյա աղին։ Այս աղիի մեջ է, որ ճարպը պետք է տրոհվի, և առաջանան գլիցերինը և ճարպաթթուն, որպեսզի տրոհման գործընթացը արդյունավետ լինի` պետք է ուտել մանանեխ կամ սխտոր, որոնք խթանում են լիպազայի սինթեզումը ենթաստամոքսային գեղձում։

 

Մենք խոսում էինք կենդանական ճարպից առաջացող թթուների մասին, կա կարծիք, որ պետք է ուտել օրական 50-70 գրամ ճարպեր և համապատասխանաբար` 50-70 գրամ մանանեխ և սխտոր։

 

- Բուսական յուղերն ավելի դժվար են յուրացվում օրգանիզմում, օրվա չափաբաժինը 1 ճ/գ է, քացախի հետ օգտագործելու դեպքում` մինչև 2 ճ/գ։

 

Աղցանները համեմեք տնական խնձորի կամ խաղողի 4-6 տոկոսանոց քացախով։

 

- Սթրեսային իրավիճակներում հոգեբանական հավասարակշռությունը պահպանելու համար մարդուն անհրաժեշտ է չհագեցած օմեգա-3 ճարպաթթուն, որը նպաստում է ճարպաթթուների հավասարակշռմանը։ Օմեգա-3-ը շատ կարևոր է մեր օրգանիզմի համար, հատկապես ունի հակաբորբոքային և հակաուռուցքային հատկություններ։

 

Օմեգա-3 չհագեցված յուղերը գրեթե բացակայում են մեր սննդում` այն պարունակվում է ձկան յուղի մեջ և վուշի սերմում։

 

Կա կարծիք, որ ճարպային թթուները հավասարակշռված են նաև ընկուզեղենի մեջ, որը պետք է ուտել մինչև կեսօր։

 

Արևածաղկի, եգիպտացորենի և արախիսի յուղերում գերակշռում են օմեգա-6 ճարպաթթուները, որոնք բարձրացնում են տրոմբոցիդների կպչունակությունը։ Օմեգա-3 և օմեգա-6 կամ օմեգա-9 յուղերն «ախոյաններ» են, Ճիշտ է, որ օգտագործեք դրանք տարբեր ժամերի։

 

- Խոլեսթերինի վերաբերյալ շատ է գրվել, հայտնի է, որ Խոլեսթերինի սակավությունը ոչ պակաս վնասակար է օրգանիզմի համար, քան ավելցուկը։

 

100 գ սերուցքի, կաթնասերի, տավարի մսի և կաթի մեջ պարունակվում է մոտ 75-ական մգ Խոլեսթերին, խոզի ճարպում` 200 մգ, կարագում` 300 մգ, հավի մսում` 500 մգ, իսկ ձվի դեղնուցում` 1700 մգ Խոլեսթերին։

 

Խոլեսթերինի տրոհմանը և դրա ավելցուկի դուրսբերմանն օրգանիզմից նպաստում է լեցիտինը. կարևոր է իմանալ, որ բոլոր նշված մթերքները պարունակում են զգալի քանակությամբ լեցիտին։ Ձվի դեղնուցը պարունակում է նաև այլ լիպոտրոպ (ճարպերի փոխանակումը կարգավորող) նյութեր` քոլին, մետիոնին, նաև ինոզիտ, որը շատ է քունջութի յուղի մեջ։ Ինոզիտ են պարունակում նաև գրեյպֆրուտը, լոբին, ոլոռը, ձավարեղենը. ասում են, թե ինոզիտը «երիտասարդություն» պարգևող վիտամին է։

Սկզբնաղբյուր. 168.am
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Ճարպակալումը և շնչառությունը. izmirlianmedicalcenter.com
Ճարպակալումը և շնչառությունը. izmirlianmedicalcenter.com

Ճարպակալումը խաթարում է շնչառական ֆունկցիան՝ առաջացնելով շնչառական խանգարումներ ինչպես արթուն, այնպես էլ քնած վիճակում: Արթուն վիճակում թոքերը չեն կարող լիարժեք գործել կրծքավանդակի ծանր լինելու պատճառով...

Շնչառական համակարգ
Ճարպակալում. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Լուսինե Մամիկոնյանը. armeniamedicalcenter.am
Ճարպակալում. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է Լուսինե Մամիկոնյանը. armeniamedicalcenter.am

Ի՞նչ է հավելյալ քաշը և ի՞նչ է ճարպակալումը:

Ճարպակալումը համարվում է հիվանդագին վիճակ, որի ժամանակ լինում է մարմնի ավելցուկային ճարպ...

Օրգանիզմում տարիքի հետ կուտակվող ճարպը ճարպոտ կերակուրից չէ. ինչպես ազատվել. 168.am
Օրգանիզմում տարիքի հետ կուտակվող ճարպը ճարպոտ կերակուրից չէ. ինչպես ազատվել. 168.am

Ցելյուլիտը վերացնելու միակ միջոցը ճիշտ սնվելն է: Ճարպային բջիջները չեն վերանում ինքնըստինքյան: Superboss.info-ն ներկայացնում է ճիշտ սնվելու բաղադրատոմսեր նիհարելու համար: Ընտրեք 10 տարբերակներից...

Նյութափոխանակությունն արագացնելու և նիհարելու 12 միջոց. 168.am
Նյութափոխանակությունն արագացնելու և նիհարելու 12 միջոց. 168.am

Budetezdorovy.ru-ն գրում է, որ ավելորդ քաշը լուրջ սպառնալիք է առողջության, հատկապես՝ անոթների և սրտի համար։ Ավելորդ քաշից ազատվելու և քաշը պահպանելուն նպաստում է արագ նյութափոխանակությունը...

Օգտակար խորհուրդներ
Ինչպե՞ս օգտագործել ակտիվացված ածուխը նիհարելու համար. 168.am
Ինչպե՞ս օգտագործել ակտիվացված ածուխը նիհարելու համար. 168.am

Ակտիվացված ածուխը կարող է արգելափակել ճարպերի և ածխաջրերի յուրացումը, նվազեցնել մթերքի կալորիականությունը, ինչի շնորհիվ տեղի է ունենում քաշի նվազում։ Fithacker.ru-ն ներկայացրել է ածուխի օգտագործման մի քանի եղանակ...

Ինչո՞վ է օգտակար արքայախնձորով ջուրը. 168.am
Ինչո՞վ է օգտակար արքայախնձորով ջուրը. 168.am

Արքայախնձորի օգտակար հատկությունները շատերին են հայտնի։ Այս միրգը խորհուրդ է տրվում նրանց, ովքեր ցանկանում են ազատվել ավելորդ կիլոգրամներից. այն հնարավորություն է տալիս մաքրել օրգանիզմը կուտակված տոքսիններից...

Սնունդը և առողջությունը
Կոկտեյլներ, որոնք կօգնեն նիհարել. 168.am
Կոկտեյլներ, որոնք կօգնեն նիհարել. 168.am

Առաջարկվող կոկտեյլներն օրգանիզմը կապահովեն անհրաժեշտ սննդարար նյութերով։ Դրական արդյունքը բավականին շուտ կնկատեք. քաշը կսկսի նվազել։ Steptohealth.ru-ն գրում է, որ դա տեղի կունենա ճարպերի քանակի նվազեցման շնորհիվ...

Սնունդը և առողջությունը Ավանդական բուժման մեթոդներ և միջոցներ
Սխալներ, որոնք թույլ են տալիս նիհարել ցանկացողները. 168.am
Սխալներ, որոնք թույլ են տալիս նիհարել ցանկացողները. 168.am

Երկար ժամանակ սննդակարգի հետևելն այնքան էլ հեշտ չէ։ Սկսելով «նիհարել»՝ շատերն արագ արդյունքի են սպասում և դրան չհասնելով՝ արագ հիասթափվում են ու դադարում հետևել սննդակարգին։ Steptohealth.ru-ն գրում է, որ նիհարել հնարավոր է...

Ինպես նիհարել` բնական միջոցներով ազդելով հորմոնալ համակարգի վրա. 168.am
Ինպես նիհարել` բնական միջոցներով ազդելով հորմոնալ համակարգի վրա. 168.am

Թվում է՝ ավելորդ քաշից ազատվելը շատ հեշտ է. քիչ ուտել, շատ շարժվել։ Բայց կյանքը ցույց է տալիս, որ իրականում ամեն ինչ կարող է շատ ավելի բարդ լինել։ Մարդու օրգանիզմն ինքնակարգավորվող, բարդ համակարգ է, և մեխանիզմներից...

Օգտակար խորհուրդներ
Ո՞ր մթերքներն են նպաստում գոտկատեղի շուրջ ճարպի գոյացմանը. 168.am
Ո՞ր մթերքներն են նպաստում գոտկատեղի շուրջ ճարպի գոյացմանը. 168.am

Յուրաքանչյուր կին ուզում է ձիգ կազմվածք և բարակ գոտկատեղ ունենալ: Բայց երբեմն ճիշտ են սնվում, հետևում են սննդակարգին և օրվա ռեժիմն են պահում, սակայն գոտկատեղի ճարպը...

Սնունդը և առողջությունը
ՀՀ ԱՆ. Ճարպակալում և ավելորդ քաշ. մարտահրավեր առողջությանը
ՀՀ ԱՆ. Ճարպակալում և ավելորդ քաշ. մարտահրավեր առողջությանը

Մասնագետների գնահատմամբ`ճարպակալումը և ավելորդ քաշը ճարպի չափազանց մեծ քանակության կուտակումն է, ինչը վտանգավոր է առողջության համար: Ճարպակալման հիմնական պատճառը էներգետիկ դիսբալանսն է...

Ազատվեք ավելորդ կիլոգրամներից. yelaket.am
Ազատվեք ավելորդ կիլոգրամներից. yelaket.am

Եթե ցանկանում եք ազատվել մի քանի ավելորդ կիլոգրամներից, ապա, հավանաբար, արդեն հոգնել եք անընդմեջ սննդակարգերից և տքնաջան վարժություններից: Բոլոր սննդակարգերը խոստանում են...

Սնունդը և առողջությունը
Ավելորդ կիլոգրամներից ազատվելու բաղադրատոմս. panorama.am
Ավելորդ կիլոգրամներից ազատվելու բաղադրատոմս. panorama.am

Ավելորդ քաշից արագ ազատվելը կարող է հանգեցնել առողջական խնդիրների։ Առաջարկում ենք բաղադրատոմս, որը կօգնի ազատվել ավելորդ կիլոգրամներից, բայց չի վնասի առողջությունը...

Սնունդը և առողջությունը
Միջոց՝ որովայնի ճարպերից ազատվելու համար. openblog.am
Միջոց՝ որովայնի ճարպերից ազատվելու համար. openblog.am

Բոլորի համար ցանկալի տարբերակ է՝ հեշտությամբ ազատվել ավելորդ կիլոգրամներից, հատկապես՝ որովայնի հատվածի ճարպերից: Healthyfoodteam.com-ը ներկայացնում է հրաշալի բաղադրատոմս հատկապես ալարկոտների համար...

Սնունդը և առողջությունը
Չամանը` գիրության դեմ թշնամի. realnews.am
Չամանը` գիրության դեմ թշնամի. realnews.am

Նյութափոխանակության  արագացումը նիհարելու համար առաջնային պայմանն է։ Մի շարք սննդամթերքներ կարող են օգնել այս հարցում, սակայն, եթե իսկապես ցանկանում եք խթանել նյութափոխանակությունը...

Սնունդը և առողջությունը

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ