Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Նյարդաբանություն

Ի՞նչ պետք է իմանալ կաթվածի մասին. հարցերին պատասխանում է նյարդաբան Էմմա Հարությունյանը. armeniamedicalcenter.am

Ի՞նչ պետք է իմանալ կաթվածի մասին. հարցերին պատասխանում է նյարդաբան Էմմա Հարությունյանը. armeniamedicalcenter.am

1. Ի՞նչ է կաթվածը

Ուղեղի կաթվածը՝ ուղեղի արյան շրջանառության սուր խանգարումը, վիճակ է, երբ տարբեր ախտաբանությամբ հիվանդի մոտ զարգանում է ուղեղի ֆունկցիայի խանգարում: Կաթվածները տարաբաժանում են երկու հիմնական խմբի՝ իշեմիկ և հեմոռագիկ, որոնք տարբերվում են առաջացման մեխանիզմով:

Համաշխարհային առողջապահական կազմակերպության վիճակագրական տվյալներով նյարդաբանական հիվանդությունների սանդղակում կաթվածներն առաջին տեղում են:

2. Ի՞նչ է տեղի ունենում կաթվածի ժամանակ

Իշեմիկ կաթվածը զարգանում է ուղեղի որոշակի հատվածում անոթների սպազմի պատճառով սնուցման խանգարման արդյունքում, իսկ հեմոռագիկ կաթվածը զարգանում է տարբեր պատճառներից անոթի վնասման արդյունքում ուղեղի տարբեր հատվածներում արյան կուտակման հետևանքով: Եթե արյունն անոթից անցնում է ուղեղանյութ, առաջացնում է պարենխիմատոզ արյունազեղում: Եթե արյունը կուտակվում է կարծր թաղանթի տակ, առաջացնում է սուբդուրալ հեմատոմաներ, որոնք առավել հաճախ զարգանում են գանգուղեղային տարբեր վնասվածքների արդյունքում: Եվ երրորդ տարբերակ, երբ արյունը կուտակվում է ոստայնաթաղանթի տակ` առաջացնելով սուբարախնոիդալ արյունազեղում:

3. Ինչպե՞ս որոշել, որ մարդու մոտ կաթված է զարգանում:

Ինսուլտը (կաթված) սուր զարգացող հիվանդություն է, ինպես սրտամկանի ինֆարկտը (կաթված), այսպես ասած` ինսուլտն էլ ուղեղի ինֆարկտն է: Կաթվածից առաջ կարող են լինել նախանշաններ, բայց՝ ոչ միշտ: Այն զարգանում է հանկարծակի, ընդ որում, իշեմիկ կաթվածներն ավելի հաճախ լինում են գիշերը կամ վաղ առավոտյան, երբ հիվանդը մահճակալից իջնելիս նկատում է, որ, օրինակ, ոտքը չի շարժվում և անգամ կարող է ընկնել:

4. Ի՞նչ գործոններ են նպաստում կաթվածի զարգացմանը:

Կան գործոններ, որոնք նպաստում են կաթվածի առաջացմանը և կարևոր է դրանց իմացությունն` այն կանխելու համար:

Գործոններ են.

  • զարկերակային հիպերտենզիան՝ բարձր ճնշումը, որը մեծ տոկոս է կազմում ազգաբնակչության շրջանում,
  • աթերոսկլերոզը` ներուղեղային և արտաուղեղային անոթների սկլերոզը, որի պատճառով անոթները նեղանում են և ուղեղը բավարար քանակությամբ արյուն չի ստանում,
  • շաքարային դիաբետը՝ նենգ հիվանդություն, որի բարդություններից, եթե ոչ առաջինը, ապա երկրորդը կաթվածն է:
  • ալկոհոլի և ծխելու չարաշահումը, սխալ սննդակարգը, որը բերում է քաշի ավելացման և գիրացման,
  • ապրելակերպը՝ նստակյաց կյանքը նույնպես նպաստում է կաթվածի առաջացմանը:
  • հիպերխոլեսթերինեմիան, որի հետևանքով անոթների պատերին առաջանում են թիթեղիկներ՝ նստվածք, ինչը կարող է փակել անոթի լուսանցքը կամ` մասնակի, կամ` ամբողջովին, դրա հետ կապված առաջացնելով կամ` թեթև, կամ` ծանր արտահայտված կաթված:
  • ռիսկի գործոններից է հասուն տարիքը,
  • երիտասարդ տարիքում երբեմն ռևմատիզմը կարող է նպաստել կաթվածի առաջացմանը, քանի որ առաջացնում է ուղեղի անոթների ռևմատիկ ախտահարում՝ վասկուլիտներ, թրոմբոէմբոլիաներ:

 


Ի՞նչ պետք է իմանալ կաթվածի մասին. հարցերին պատասխանում է նյարդաբան Էմմա Հարությունյանը

5. Ինչպե՞ս ցուցաբերել առաջին օգնություն:

Կաթվածի առաջացման դեպքում պետք է անմիջապես զանգահարել շտապ օգնություն: Իսկ մինչ այդ հարկ է չափել զարկերակային ճնշումը (յուրաքանչյուր ընտանիքում տոնոմետր՝ արյան ճնշման չափման սարք ունենալը պարտադիր է) և ունեցած դեղորայքով փորձել իջեցնել ճնշումը, որպեսզի սկսված գործընթացը հնարավորին չխորանա: Հաջորդ քայլը շտապ օգնության միջոցով պարտադիր հոսպիտալիզացիան է: Ոչ մի կաթված տնային պայմաններում չի կարելի բուժել: Կաթվածը լրջագույն ախտաբանություն է և միայն ստացիոնար պայմաններում պետք է կազմակերպել բուժումը, ավելին` բուժումը պետք է շատ արագ կազմակերպել, որովհետև ներկայում կիրառվում է իշեմիկ կաթվածի բուժման նոր մեթոդ` թրոմբոլիզիս, և եթե պացիենտն առաջին երեք ժամերի ընթացքում դիմում է կլինիկա, այս մեթոդով հնարավոր է  վերացնել օջախը:

6. Ինչպե՞ս ապահովագրվել կաթվածից:


Պետք է բացառել կամ հնարավորին մեղմացնել կաթվածին նպաստող գործոնները: Անհրաժեշտ է առողջ ապրելակերպ պահպանել՝ քայլել, վազել, զբաղվել լողով, ճիշտ սնվել՝ չչարաշահել ճարպերի օգտագործումը, հսկողության տակ պահել արյան ճնշումը, իսկ զարկերակային գերճնշում ունեցող պացիենտները կանոնավոր օգտագործեն հիպոտենզիվ դեղորայք:

7. Եթե կան հաճախակի գլխացավեր, ուրեմն կա կաթվածի զարգացման հավանականությո՞ւն:

Սխալ է այն պատկերոցումը, որ եթե հիվանդի մոտ կան գլխացավեր, դա արդեն կաթվածի զարգացման ուղղակի պատճառ է, հատկապես, եթե հաշվի առնենք, որ կաթվածը սուր զարգացող հիվանդություն է:  Հաճախակի գլխացավերով հիվանդը, իհարկե, անպայման պետք է դիմի նյարդաբանի, որպեսզի համապատասխան հետազոտությունների արդյունքում հայտնաբերվի գլխացավի պատճառը: Օրինակ, անևրիզմայի ժամանակ, որն առավել հաճախ հանդիպում է երիտասարդ տարիքում, ունենում են գլխացավեր և ժամանակին բժշկի չդիմելու ու չախտորոշելու դեպքում կարող է հանկարծակի հանգեցնել հեմոռագիկ կաթվածի: Իշեմիկ կաթվածների ժամանակ գլխացավերը բնորոշ չեն:

8. Մեկ անգամ կաթված տարած հիվանդին ինչպե՞ս պաշտպանել կրկնակի կաթվածի վտանգից:

Ախտաբանական գործոնների դեմ պայքարելով կարելի է նվազեցնել կաթվածի զարգացման հավանականությունը, սակայն բացառել անհնար է:

9. Ինչպիսի՞ն պետք է լինի կաթված տարած մարդու ապրելակերպը:

Կաթված տարած հիվանդների մեծամասնությունը կլինիկայից դուրս է գրվում նյարդաբանական խնդիրներով` այսինքն, ախտահարված հատվածին բնորոշ ախտանիշներով, օրինակ`վերջույթների թուլությամբ կամ ֆունկցիայի խանգարումով:

Մնացորդային ախտաբանական երևույթները նվազեցնելու համար հիվանդը բուժման հիմնական կուրսից հետո պետք է վերականգնողական բուժում ստանա՝ բուժական ֆիզկուլտուրա, մերսում և այլն: Թե որքանով է հնարավոր արդյունքում վերջույթի ֆունկցիան վերականգնել, դա դժվար է կանխատեսել:

10. Կարո՞ղ է կաթված զարգանալ մինչև 30 տարեկան անձանց մոտ:

Կաթվածի զարգացման հավանականությունը և նրան նպաստող գործոնները մեծ տարիքում առավել շատ են, բայց, ցավոք, ներկայում տարիքային սահմանափակումներն այդքան էլ մեծ դեր չունեն: Եթե նախկինում հնարավոր էր հայտարարել, որ կաթվածն ավելի հաճախ հանդիպում է մեծահասակների մոտ, ապա այժմ երիտասարդների մոտ ևս հաճախացել է: Երիտասարդ տարիքում մեծ թիվ են կազմում չախտորոշված անևրիզմաները, ռևմատիզմը, ընդ որում, առաջին դեպքում կարող է զարգանալ հեմոռագիկ, իսկ երկրորդ դեպքում` իշեմիկ կաթված: Սուբարախնոիդալ արյունազեղումները նույնպես հաճախ են զարգանում երիտասարդների մոտ:

11. Կա՞ ժառանգական նախատրամադրվածություն կաթվածի առաջացման գործընթացում :

Կաթվածն, ինքնին, ժառանգական հիվանդություն չէ, սակայն դրան նպաստող հանգամանքները կարող են փոխանցվել ժառանգականությամբ:

Սկզբնաղբյուր. armeniamedicalcenter.am
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Կակազում. armeniamedicalcenter.am
Կակազում. armeniamedicalcenter.am

Կակազումը խոսքի դեֆեկտներից է, որի ժամանակ մարդը դժվար է խոսում: Նա նույն վանկը կարող է կրկնել մի քանի անգամ, որը, բնականաբար, ստեղծում է շփման որոշակի դժվարություններ: Հուզվելիս կակազելու արտահայտվածությունը, որպես օրենք, ուժեղանում է...

Տարաբնույթ հիվանդությունների դեպքում ցավային համախտանիշի բուժումը Cosman RF-ի միջոցով. nairimed.com
Տարաբնույթ հիվանդությունների դեպքում ցավային համախտանիշի բուժումը Cosman RF-ի միջոցով. nairimed.com

Միջողային ճողվածքների աբլացիա

Փոքր չափի ճողվածքի դեպքում մենք առաջարկում ենք բուժում Cosman RF տեխնոլոգիայով` ոչ վիրահաատական եղանակով...

Վիրաբուժություն Ցավ
Ցավային համախտանիշ կրծքավանդակում՝ նյարդաբանական հիվանդությունների ժամանակ. armeniamedicalcenter.am
Ցավային համախտանիշ կրծքավանդակում՝ նյարդաբանական հիվանդությունների ժամանակ. armeniamedicalcenter.am

Ողնաշարի օստեոխոնդրոզ

Դա միջողային սկավառակի դեգեներատիվ-դեստրուկտիվ ախտահարում է, որի ժամանակ առավել հաճախ պուլպոզ կորիզում...

Ցավ
Նյարդային անոռեքսիա. armeniamedicalcenter.am
Նյարդային անոռեքսիա. armeniamedicalcenter.am

Նյարդային անոռեքսիան` կյանքին սպառնացող սննդային վարքագծի խանգարումն է, որի ընթացքում տեղի է ունենում մարմնի սխալ ընկալում, մարմնի զանգվածի զգալի կորուստ, սննդի ընդունման սահմանափակում: Վերջին տասնամյակներում սննդային...

Ուղեղի մաքրում. քուն և նարկոզ. armeniamedicalcenter.am
Ուղեղի մաքրում. քուն և նարկոզ. armeniamedicalcenter.am

Ինչ-որ ժամանակ գիտնականները չէին հասկանում, թե ինչպե՞ս է ուղեղը՝ պահպանելով իր փակ էկոհամակարգը, իրականացնում բջջային մնացորդների հեռացումը: Այդպես էր մինչև 2012 թ-ը, քանի դեռ Ռոչեստերյան համալսարանի հետազոտողները չէին...

Էլեկտրոէնցեֆալոգրաֆիկ հետազոտություն. հարցազրույց «Արմենիա» ԲԿ նեյրոֆիզիոլոգ Աննա Չախոյանի հետ. armeniamedicalcenter.am
Էլեկտրոէնցեֆալոգրաֆիկ հետազոտություն. հարցազրույց «Արմենիա» ԲԿ նեյրոֆիզիոլոգ Աննա Չախոյանի հետ. armeniamedicalcenter.am

Ի՞նչ է էլեկտրոէնցեֆալոգրաֆիկ (ԷԷԳ) հետազոտությունը:

Էլեկտրոէնցելոգրաֆիան գլխուղեղի ֆունկցիոնալ, ոչ ինվազիվ հետազոտություն է բիոէլեկտրական ակտիվության գրանցման միջոցով...

Ախտորոշում Բժշկի ընդունարանում
Ալցհեյմերի հիվանդություն. 10 ամենատարածված մոլորությունները. izmirlianmedicalcenter.com
Ալցհեյմերի հիվանդություն. 10 ամենատարածված մոլորությունները. izmirlianmedicalcenter.com

Ալցհեյմերի հիվանդությունը ամենատարածված նեյրոդեգեներատիվ հիվանդություններից մեկն է , որի կապակցությամբ բազմաթիվ մոլորություններ կան: Այս հոդվածում  Դուք կիմանաք Ալցհեյմերի հիվանդության մասին 10 ամենատարածված միֆերի մասին...

Նյարդաբանին հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է բժիշկ-նյարդաբան Վարդան Խաչիյանը. izmirlianmedicalcenter.com
Նյարդաբանին հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է բժիշկ-նյարդաբան Վարդան Խաչիյանը. izmirlianmedicalcenter.com

Ո՞վ է նյարդաբանը:
Նյարդաբանը բժիշկ է, ով զբաղվում է նյարդաբանական հիվանդությունների ախտորոշմամբ և բուժմամբ...

Ալցհեյմերի հիվանդություն. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է բժիշկ-նյարդաբան Վարդան Խաչիյանը. izmirlianmedicalcenter.com
Ալցհեյմերի հիվանդություն. հաճախ տրվող հարցերին պատասխանում է բժիշկ-նյարդաբան Վարդան Խաչիյանը. izmirlianmedicalcenter.com

Ի՞նչ է Ալցհեյմերի հիվանդությունը:

Ալցհեյմերի հիվանդությունը դասվում է կենտրոնական նյարդային համակարգի նեյրոդեգեներատիվ հիվանդությունների...

Գլխապտույտ
Գլխապտույտ

Գլխապտույտը տարածության մեջ իրանի կողմնորոշման զգացման խանգարումն է: Մարդուն սկսում է թվալ, թե իրեն շրջապատող իրերը պտտվում են, կամ ինքն է պտտվում, տպավորություն է ստեղծվում, ասես հողը ոտքերի տակից հեռանում է...

Դիմային նյարդի բորբոքում
Դիմային նյարդի բորբոքում

Գանգուղեղային 12 զույգ նյարդերից եռորյակը թվով 5-րդն է: Եռորյակ նյարդի հիմնական ֆունկցիան դեմքի հատվածում զգայունության ապահովումն է: Դրանք տեղակայված են երկու կողմից: Եռորյակ նյարդը 3 ճյուղ ունի...

Նեյրոֆիզիոլոգիական ծառայությունը «Արմենիա» բժշկական կենտրոնում. armeniamedicalcenter.am
Նեյրոֆիզիոլոգիական ծառայությունը «Արմենիա» բժշկական կենտրոնում. armeniamedicalcenter.am

Մեր զրուցակիցն է  «Արմենիա» բժշկական կենտրոնի  նեյրոֆիզիոլոգիայի ծառայության ղեկավար Աննա Չախոյանը...

Բժշկի ընդունարանում Բժշկական կազմակերպություններ և կենտրոններ
Հարվածի տակ. ինչպե՞ս պաշտպանվել կաթվածից. ultraimaging.am
Հարվածի տակ. ինչպե՞ս պաշտպանվել կաթվածից. ultraimaging.am

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության (ԱՀԿ) տվյալներով կաթվածը ողջ աշխարհի բնակչության մահացության պատճառների մեջ գրավում է երրորդ տեղը՝ սրտային և ուռուցքային հիվանդություններից...

Ախտորոշում
Ցրված սկլերոզի ժամանակ կիրառվող ախտորոշման եղանակները. ultraimaging.am
Ցրված սկլերոզի ժամանակ կիրառվող ախտորոշման եղանակները. ultraimaging.am

Ցրված սկլերոզը  (ՑՍ) քրոնիկական վիճակ է, որի ընթացքում տեղի է ունենում գլխուղեղի և ողնուղեղի նյարդաթելերի պաշտպանիչ ծածկույթի՝ միելինի վնասում: Արդյունքում խախտվում է  գլխուղեղի և ողնուղեղի միջև կապը...

Ախտորոշում

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ