Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

ՄԱԲՀ

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Դեղաբույսեր

Ընկուզենի սովորական - Грецкий орех - Juglans regia

Ընկուզենի սովորական - Грецкий орех - Juglans regia

Հայկական տարանունները` պոպոկենի, ճղոպրի, կակալենի, խեճեճկենի

Ընկուզենու մասին առաջին հիշատակումները կարելի է հանդիպել հին հույների և հռոմեացիների մոտ: Նրանք, որպես երկարակեցության և առատության խորհրդանիշ, տոնակատարությունների ժամանակ միմյանց նվիրում էին ընկույզի պտուղներ: Մեր օրերում Կովկասում ապրող շատ ժողովուրդներ երեխաների ծնունդը հավերժացնում են ընկուզենի տնկելով: 

 

Բուժման նպատակով օգտագործում են ընկուզենու տերևները, ճյուղերը, հասած և չհասունացած պտուղները: Տերևները մթերում են հունիս ամսին` չոր եղանակին, թերհաս պտուղները` օգոստոսին:

 

Բազմաթիվ գիտնականների կարծիքով, ընկուզենու պտուղներում պարունակվող սպիտակուցները համարժեք են մսի և կաթի սպիտակուցներին: Ընկույզում պարունակվող սպիտակուցները հեշտությամբ են յուրացվում` պտուղներում պարունակվող լիզինի շնորհիվ: 

 

Խորհուրդ է տրվում օրվա ընթացքում ուտել ընկուզենու 4-5 պտուղ` բարձր ճառագայթումից խուսափելու նպատակով: Այն շատ կարևորվում է նաև ուղեղի աշխատանքի համար, քանի որ դրա ամենօրյա օգտագործման շնորհիվ հիշողությունը լավանում է: Շնչուղիների բորբոքումների և թոքախտի բուժման նպատակով առաջարկվում է ընկուզենու տերևներից և պտղապատյանից պատրաստված եփուկը, ինչպես նաև մեղրի հետ տրորված ընկույզի միջուկը: 

 

Անցյալում ընկուզենու պտուղների և տերևների ջրաթուրմով բուժում էին ծանր թունավորումները, վերքերը, խոցերը, մաշկային ցանավորումը, մազաթափությունը և պսորիազը:

 

Ջրաթուրմի պատրաստումը: 4-5 ճաշի գդալ չորացրած և մանրացրած տերևներին կամ թերհաս պտղապատյանի կտորներին ավելացնել 0,5 լ ջուր, եռացնել 15 րոպե և քամել: Օգտագործել արտաքին` ողողումների, թրջոցների, լվացումների, լոգանքների ձևով, որպես մանրէասպան և վերքամոքող միջոց:

 

Չափազանց օգտակար է ընկույզի միջուկի յուղը, որը խորհուրդ է տրվում վերքերի, այրվածքների և մաշկի ախտահարումների ժամանակ: Ժողովրդական բժշկության մեջ այն օգտագործվում է որպես հակաճիճվային միջոց: Ճիճվակրության դեպքում խորհուրդ է տրվում նաև թերհաս պտուղներից պատրաստված ջրաթուրմը:

 

Թերհաս թարմ պտուղներում ասկորբինաթթվի քանակը (վիտամին C) հասնում է մինչþ 2500 մգ%-ի: Հասունանալիս պտղի միջուկում այն նվազում է, սակայն կանաչ պտղապատյանում դեռþս պահպանվում է առավելագույն մակարդակի վրա, ուստի կանաչ պտղապատյանն օգտագործում են հիմնականում վիտամինային խտացուցիչներ պատրաստելու նպատակով: Ընկուզենու միջուկը հարուստ է սպիտակուցներով, շաքարներով, ճարպային յուղերով (75%), պարունակում է նաþ C, E, P, K վիտամիններ, հանքային տարրեր` երկաթ, ֆոսֆոր, մագնեզիում, կալիում, կալցիում þ այլն, տերþները` նաþ դաբաղային նյութեր, խինոններ, գլիկոզիդներ, ֆլավոնոիդներ, C, B1, E վիտամիններ, եթերային յուղեր, ալկալոիդներ, յուգլոն þ մինչþ 30 % A նախավիտամին:

 

Ջրաթուրմի պատրաստումը: Չորս ճաշի գդալ մանրացրած, չհասունացած պտուղներին ավելացնել 200 գ եռացրած, թեթևակի աղ արած ջուր և թրմել 30 րոպե: Քամելուց հետո ամբողջ պարունակությունը օրվա ընթացքում խմել փոքր բաժիններով` աղային լուծողականի զուգորդմամբ:

 

Ընկուզենու հասունացած պտուղները խորհուրդ են տրվում հիպո- և ավիտամինոզների, օրգանիզմում երկաթի և կոբալտի աղերի անբավարարության դեպքում: 

 

Կանաչ բանջարեղենի հետ համադրմամբ մի քանի անգամ բարձրացնում է պտուղների սննդային արժեքը: Պտուղները որպես ընդհանուր ամրացնող միջոց, չափազանց օգտակար են կերակրող մայրերին և ծանր հիվանդություններից ապաքինվող հիվանդներին: 

 

Խորհուրդ է տրվում մանկական ռախիտի դեպքում օգտագործել ընկույզի միջուկից պատրաստված ընդհանուր ամրացնող խառնուրդ. 200 գ ընկույզի աղացած միջուկը, 2 կիտրոնն ու 200 գ հալվեի տերևը խառնեք սերուցքի, 200 գ մեղրի հետ, և տվեք երեխային, օրը 3 անգամ, մեկ թեյի գդալ, ուտելուց հետո: 

 

Ընկուզենու տերևներից և պտղապատյանից պատրաստված ջրաթուրմի շնորհիվ (50 գ տերևներ` 1 լ ջրում) շաքարի մակարդակը նվազում է արյան, իսկ թերհաս պտուղների եփուկի օգտագործման դեպքում` մեզի մեջ:

 

Փորլուծությամբ ուղեկցվող ստամոքսաաղիքային հիվանդությունների դեպքում որպես կապող միջոց խորհուրդ է տրվում պտուղների միջնապատերից պատրաստված ոգեթուրմը:

 

Ոգեթուրմի պատրաստումը: ընկույզի 100 գ միջնապատերը 6-8 օր թրմել 200 գ 70 տոկոսանոց սպիրտում, պահել մութ պայմաններում: Քամելուց հետո օգտագործել 6-10 կաթիլ` մեկ ճաշի գդալ ջրում, օրը 3-4 անգամ:

 

Ներկայումս գիտնականները պնդում են, որ հունական ընկուզենու պտուղները ոչ միայն խթանում են երիտասարդ օրգանիզմի պաշտպանական ուժերը, այլև նպաստում են արական սեռական հորմոնների քանակի նորմալացմանը: Վերջինս կարելի է հիմնավորել թերհաս պտուղներում պարունակվող P և E վիտամինների առկայությամբ, որոնք չափազանց կարևոր են տղամարդու օրգանիզմի համար:

Հեղինակ. դոցենտ Կարինե Դումանյան, դոցենտ Ելենա Մելիքյան Երևանի Մխիթար Հերացու անվան ՊԲՀ ֆարմակոգնոզիայի ամբիոն
Սկզբնաղբյուր. Առողջապահություն 4.2011 (293)
Աղբյուր. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին

Հետևե′ք

մեզ ֆեյսբուքում

«ՍԻԲԻՐՍԿՈՅԵ ԶԴՈՌՈՎՅԵ» կորպորացիան առաջարկում է.

 

Բուսաթեյ «Բելոե կռիլո»  (տոնուսավորող)  Բաղադրությունը՝  Էլեուտերոկոկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, եղինջի տերևներ, կոճապղպեղի արմատ, բադանի արմատ:

Բուսաթեյ «Խուդաբ Սայ», «Ժեմչուժնիյ չայ» (հակադիաբետիկ)  Բաղադրությունը՝ լոբու փեղկեր, մատուտակի, կռատուկի արմատներ, առվույտի, հապալասի, եղեսպակի տերևներ, կեչու սև սունկ, էլեուտերոկոկի արմատներ:

Բուսաթեյ "Սագաան Խարաասգայ" (Բելայա լաստոչկա)  Բաղադրությունը՝ առյուծագու, անանուխի, առվույտի, երեքնուկի, մեղվախոտի, սրոհունդի տերևներ, շագանակենու պտուղներ, եղեսպակի, սուսամբարի տերևներ:

Բուսաթեյ «Գիբկիյ լուկ»  (հոդային)  Բաղադրությունը՝ հաղարջի տերևներ, կռատուկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, փրփրուկի տերևներ, մատուտակի արմատներ, թրատերևի, ձիաձետի, առվույտի, հապալասենու տերևներ:

Բուսաթեյ «Շեդիտե Նոյիր» («Վոլշեբնիյ սոն»)  Բաղադրությունը՝  ալոճենու պտուղներ, առյուծագու, մեղվախոտի, անանուխի, սրոհունդի, սուսամբարի տերևներ, երիցուկի ծաղիկներ, կատվախոտի արմատներ:

Բուսաթեյ «Տրավա ժիզնի» (լյարդային)  Բաղադրությունը՝ սրոհունդի տերևներ, եգիպտացորենի մազմզուկներ, մասրենու պտուղներ, ճնճղկապաշար, երիցուկի տերևներ, անմոռուկի ծաղիկներ, անանուխի տերևներ, մոնղոլական խատուտիկի արմատներ, սամիթի տերևներ, մեղվամաշկի ծաղիկներ:

Բուսաթեյ «Կուրիլսկիյ». ստամոքս-աղիքային  Բաղադրությունը՝ կուրիլյան թեյ, ոսկեգույն եղնակոխի խոտ, եզան լեզվի տերևներ, մասրենու պտուղներ, երիցուկի խոտ:

Բուսաթեյ «Չիստոե օզերո». մաքրող  Բաղադրությունը՝ բեկտենու կեղև, աչալի, կատվալեզվի տերևներ, լոբու փեղկեր, մատուտակի արմատներ, հաղարջի տերևներ, լորենու ծաղիկներ, հիլի պտուղներ, կուրիլական թեյ, երեքնուկի տերևներ:

Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Հալվեի (алое) 10 օգտակար հատկությունները. 1in.am
Հալվեի (алое) 10 օգտակար հատկությունները. 1in.am

marketium.ru-ն ներկայացնում է ալոեի 10 օգտակար հատկությունները: Հալվեն օգտակար է...

Չիայի սերմերի օգտակար հատկությունները. tert.am
Չիայի սերմերի օգտակար հատկությունները. tert.am

Չիայի սերմի բուժիչ հատկությունները բազմաթիվ են, որոնցից մի քանիսը հատկապես նշանակալի են: Ինչպես գրում է Healthy Life Tricks-ը` Չիայի սերմը, թեև այդքան էլ հայտնի ու տարածված չէ, սակայն դրա օգտակար հատկությունների մասին...

Սնունդը և առողջությունը
Բուժիչ բույս, որը «վերակենդանացնում է». 1in.am
Բուժիչ բույս, որը «վերակենդանացնում է». 1in.am

Անցյալում չինացիները ալոճից պատրաստել են ոգելից խմիչք, որի մնացորդները գտնվել են 9000 տարվա վաղեմության անոթներում: Կարծիք կա, որ հին ժամանակներում կրոնում այն ուներ նշանակալի դեր: Ավանդության համաձայն...

Սնունդը և առողջությունը
Ուրցի օգտակարությունը. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am
Ուրցի օգտակարությունը. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am

Ուրցն (լատ.՝ Thýmus) օգտագործում էին դեռևս հին Հունաստանում, և խորհրդանշում էր խիզախություն: Հռոմեացի զինվորները խիզախություն և ուժ ավելացնելու համար լողանում էին ուրցի ջրով...

Անմահության էլիքսիր`ալոե կամ հալվե. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am
Անմահության էլիքսիր`ալոե կամ հալվե. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am

Նույնիսկ Հին Եգիպտոսում այն համարվում էր հզոր դեղաբույս: Որպես բուժող միջոց հին հույներին հայտնի էր դեռևս մթա IV դարից: Ընդգրկում է մոտ 500 տեսասկ, առավել հայտնի են «Ծառատիպ» (Aloe arborescens) և «Վերա»...

​Կարկադե. ankakh.com
​Կարկադե. ankakh.com

Կարկադեով թեյի ստույգ տարիքը պարզել հնարավոր չէ, սակայն հայտնի է, որ այն Հին Եգիպտոսում բարձր էր գնահատվում ու միայն փարավոններին վայել ըմպելիք էր համարվում: Բանն այն է, որ այդ փառահեղ վառ-սուտակագույն...

Անանուխի օգտակար հատկությունները. fact.am
Անանուխի օգտակար հատկությունները. fact.am

Դաղձի յուղի հիմնական բաղադրամասը ստացվում է դրա մեջ պարունակվող մենթոլից։ Մենթոլը մաշկի և լորձաթաղանթի հետ շփվելիս հրահրում է սառնության զգացողություն, դրա հետ մեկտեղ նեղանում են արտաքին արյունատար անոթները և...

Բերենիկե
Բերենիկե

Բերենիկե ցեղը պատկանում է խլածաղկավորների ընտանիքին, ընդգրկում է ավելի քան 300 տեսակներ։ ՀՀ բնական պայմաններում հանդիպում են մոտ 20 տեսակներ...

Թխենի
Թխենի

Հայտնի են թխենու մոտ 20 տեսակներ, որոնք հիմնականում տարածված են Արևելյան Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Հիմնականում տերևաթափ ծառեր են, հազվադեպ՝ թփեր...

Շահասպրամ՝ էնդեմիկ ռեհանը
Շահասպրամ՝ էնդեմիկ ռեհանը

Շրթնածաղկավորների ընտանիքին պատկանող միամյա բույս է: Ցողունն ուղղաձիգ է, քառանիստ, մինչև 40-80 սմ բարձրությամբ: Արմատն առանցքային է, բազմաթիվ կողային ճյուղավորումներով...

Սնունդը և առողջությունը
Ոլոռը` ժողովրդական բժշկության մեջ
Ոլոռը` ժողովրդական բժշկության մեջ

Ոլոռը (Pisum) միամյա, լոբազգիների ընտանիքին պատկանող խոտաբույս է։ Տարբերում են կանաչ ոլոռի երեք ենթատեսակներ...

Սնունդը և առողջությունը
Ֆիզալիս
Ֆիզալիս

Ֆիզալիսը մորմազգիների ընտանիքին պատկանող բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ է, որը միավորում է մոտ 100՝ բնության մեջ հանդիպող և մշակովի տեսակներ...

Հինգ համ ունեցող պտուղը. չինական կիտրոն
Հինգ համ ունեցող պտուղը. չինական կիտրոն

Կիտրոնաթուփ կամ կիտրոն չինականը` Schizandra chinensis, պատկանում է մագնոլազգիների ընտանիքի կիտրոնաթփայինների ընտանիքին...

Նիհարեցնող շաղգամ մեծը
Նիհարեցնող շաղգամ մեծը

Պապը ցանեց մի շաղգամ... Ժամանակակից երեխաները` լսելով այս հեքիաթը, կմտածեն, թե այդ ինչ զարմանալի, արտասովոր պտուղ էր աճեցրել իր բանջարանոցում «հռչակավոր» պապիկը...

Սնունդը և առողջությունը
Բուժում է կաթնբեկը. 168.am
Բուժում է կաթնբեկը. 168.am

Աստղածաղկավորների (Asteraceae) ընտանիքին պատկանող խոտաբույս է։ Տարբերում են կաթնբեկի դաշտային (Sonchus arvensis), անհարթ (S.asper) և բանջարանոցային (S. oleraceus) տեսակները...

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ