Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

ՄԱԲՀ

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Դեղաբույսեր

Նվիկ արևելյան - Аронник восточный - Arum orientale Bieb

Նվիկ արևելյան - Аронник восточный - Arum orientale Bieb

Հայկական տարանունները - դանիկ, կաճապ, հայոց բանջար, նվիճ, օձաբարձ, օձադանակ

Դեղաբույսի նկարագրությունը: Նվիկազգիների ընտանիքին պատկանող, կոճղեզանման կոճղարմատով, 20-30 սմ բարձրության, բազմամյա, միատուն խոտաբույս է: Ունի նիզակաձև, ամբողջաեզր տերևներ: Ծաղիկները շատ մանր են, բազմաթիվ: Պտղակողրը ծածկված է նարնջակարմիր հատապտուղներով: Բույսը ծաղկում է ապրիլ-մայիս ամիսներին, պտղակալում` ամռանը: Աճում է անտառի ծմակներում, ձորեզրերին, թփուտներում` հաճախ տալով զանգվածային բուսուտներ: Ձմեռում է լավ, լույսի նկատմամբ պահանջկոտ չէ: Մեր հանրապետությունում գլխավորապես հանդիպում է Իջևանի, Դիլիջանի, Ղափանի, Գորիսի, Կիրովականի, Արարատի և այլ շրջաններում, հիմնականում 2 տեսակ, որոնք ունեն բուժական ու սննդային նշանակություն: Նվիկը լայնորեն հայտնի է բնակչությանը:

 

Քիմիական բաղադրությունը: Կոճղարմատում հայտնաբերված են անկայուն գրգռիչ նյութեր, սապոնիններ, ցիանածին գլիկոզիդներ, այդ թվում` արոնին, մինչև 70% օսլա, խեժ, յուղ, ալկալոիդներ և պիգմենտ:

 

Բուժական նշանակությունը: Դեղաբույսը գիտական բժշկության մեջ չի կիրառվում: Ժողովրդական բժշկության և հոմեոպաթիայում օգտագործում են բույսի կոճղարմատը, իսկ որոշ դեպքերում` նաև տերևները և պտուղները: Կոճղարմատը և տերևները հավաքում են գարնանը, հատկապես մայիս ամսին: Տերևները` հյուսելով ավելուկի նման, կախում են չորացնելու հով տեղում` միջանցուկ քամու տակ, իսկ կոճղարմատը` մաքրելով հողից և կեղևներից, լվանում են ջրով, կտրատում, շարում թելին ու չորացնում արևի տակ: Թարմ վիճակում ամբողջ բույսը թունավոր է:

 

Նվիկը ժողովրդական բժշկության մեջ ունի կիրառման հին պատմության: Այսպես, Չինաստանում դեղաբույսն օգտագործում են ընկնավորության, կաթվածահարության և ուղեղի մի շարք այլ հիվանդությունների ժամանակ:

 

 

Իտալիայում կոճղարմատն օգտագործում են պոդագրայի և ռևմատիզմի, Չեխոսլովակիայում` ստամոքսաաղիքային տրակտի խանագրումների և որպես խուխամուղ` շնչուղիների սուր և քրոնիկական մի շարք հիվանդությունների ժամանակ: Բուլղարիայում, ժողովրդական բժշկության մեջ դեղաբույսը օգտագործում են ձայնալարերի բորբոքման և ձայնի խռպոտման, քրոնիկական բրոնխիտների և հազի, բարձր թթվությամբ ընթացող քրոնիկական գաստրիտների, ստամոքսաաղիքային խիթերի,

 

երիկամաքարային հիվանդության, թութքի և լյարդի ախտահարումների ժամանակ:

 

Ավիցեննան բուսահյութն օգտագործել է կաթիլների ձևով ականջի հիվանդությունների ժամանակ: Ղ. Ալիշանի մեջբերումով, Հին Բժշկարանի տվյալներով, եթե նվիկը եփվի և կծվությունն անցնի, օգտագար է կրծքացավին, լուծին, հազին, սալջարդին, իսկ եթե մեղրի հետ խառնվի, քսման ձևով օգտակար է քոսին և պեպեններին: Ասար սարկավագի ասելով (ցիտ. ըստ Կ. Գաբիկյանի) դեղաբույսն օգուտ է հազին և ջրգողությանը, մեղրի հետ շաղախված` բուժում է մաշկի խոցը:

 

 

Հարուստ և փորձաշատ տվյալներով է խոսում նվիկի մասին Ամիրդովլաթը: «Լուֆ», «մարմահուզ» և «նվիկ» անունների տակ մեծ բժշկապետը նշում է, որ բույսի կոճղարմատը ծեծված և քացախի հետ խառնված վիճակում` քսման ձևով, օգնում է պիսակին, իսկ մեղրի հետ խառնված վիճակում` վերացնում է պեպենները: Ընդհանրապես արմատը, Ամիրդովլաթի տվյալներով, վերացնում է արյունային լուծը, նքոցները, հազը և խուխարտադրությունը, առաջ բերում վիժում, ուժեղացնում մերձավորությունը, բուժում թութքը, մաշկային այրոցներն ու մկանացավերը, դուրս բերում ճիճվին: Եթե արմատով օծվի մարմինը` օձը չի խայթի: Իսկ եթե ամբողջ բուսահյութը քսվի մազերին և գլխին, կդադարեն գլխացավերը, կփափկեն մազերը: Խառնելով գինուն, վերջինս խմելուց շուտ կհարբեցնի: Բույսի պտուղը քացախով խմելուց, առաջ կբերի վիժում, իսկ հունդը օգտակար է ասթմային, թոքերի բորբոքումներին, խուխարտադրությանը, դադարեցնում է փսխումը, ուժեղացնում ստամոքսի գործունեությունը, քայքայում ուռուցքները, մաքրում խոցերը: Երկարատև չբուժվող խոցերի վրա առաջարկվում է դնել նաև բույսի տերևը: Հոմեոպաթիայում դեղաբույսն օգտագործվում է բերանի լորձաթաղանթի և նյարդային որոշ հիվանդությունների դեպքում:

 

Մենք նվիկի չորացրած տերևներն օգտագործել ենք քրոնիկական ընտելացված փորկապությունների ժամանակ: Բուժման ընթացքում պարզվել է տապակած տերևների և դրանց եփուկի արտահայտված լեղամուղ և ստամոքսի հյութազատությունը դրդող հատկությունները: Այդ պատճառով նվիկը մենք առաջարկել ենք լեղապարկի դիսկինեզիաների և թերսեկրետոր բնույթի քրոնիկական գաստրիտների ժամանակ: Մեր տվյալներով, ակտիվացնելով աղիների գալարակծկումները, դեղաբույսն ունի նաև արտահայտված փքահան հատկություն:

 

 

Կիրառման եղանակները: Կոճղարմատից ջրաթուրմ պատրաստելու համար 1 թեյի գդալ ալրացրած հումքը 8 ժամ թրմում են 1 բաժակ սառը ջրում, ապա քամում ու ըմպում 1 օրվա ընթացքում 4 անգամ: Չորացրած տերևները (100 գ) 500 մլ ջրի մեջ թեթևակի եռացնելուց հետո ջուրը թափում են, ապա նորից լցնում նույն քանակությամբ ջուր և մարմանդ կրակի վրա եփում մինչև հումքը խաշվելը: Վերջինիս քամում են, համեմում, տապակում յուղով և ընդունում միանվագ, իսկ եփուկն ըմպում են 1-ական ճաշի գդալ` օրական 3 անգամ, 2 շաբաթ տևողությամբ:

 

Այլ օգտակար հատկանիշները: Նվիկն ունի բարձր սննդային արժեք: Բնակչության լայն խավերի կողմից այն օգտագործվում է ավելուկի նման: Արմատը եփելիս վերանում է նրա թունավոր հատկությունը, նրանից կարելի է ստանալ նուրբ օսլա, որը պիտանի է խոհարարական պրակտիկայում: Բույսն ունի որոշակի դեկորատիվ նշանակություն:

Հեղինակ. Ա. Թորոսյան
Աղբյուր. Հայաստանի դեղաբույսերը
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում

Հետևե′ք

մեզ ֆեյսբուքում

«ՍԻԲԻՐՍԿՈՅԵ ԶԴՈՌՈՎՅԵ» կորպորացիան առաջարկում է.

 

Բուսաթեյ «Բելոե կռիլո»  (տոնուսավորող)  Բաղադրությունը՝  Էլեուտերոկոկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, եղինջի տերևներ, կոճապղպեղի արմատ, բադանի արմատ:

Բուսաթեյ «Խուդաբ Սայ», «Ժեմչուժնիյ չայ» (հակադիաբետիկ)  Բաղադրությունը՝ լոբու փեղկեր, մատուտակի, կռատուկի արմատներ, առվույտի, հապալասի, եղեսպակի տերևներ, կեչու սև սունկ, էլեուտերոկոկի արմատներ:

Բուսաթեյ "Սագաան Խարաասգայ" (Բելայա լաստոչկա)  Բաղադրությունը՝ առյուծագու, անանուխի, առվույտի, երեքնուկի, մեղվախոտի, սրոհունդի տերևներ, շագանակենու պտուղներ, եղեսպակի, սուսամբարի տերևներ:

Բուսաթեյ «Գիբկիյ լուկ»  (հոդային)  Բաղադրությունը՝ հաղարջի տերևներ, կռատուկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, փրփրուկի տերևներ, մատուտակի արմատներ, թրատերևի, ձիաձետի, առվույտի, հապալասենու տերևներ:

Բուսաթեյ «Շեդիտե Նոյիր» («Վոլշեբնիյ սոն»)  Բաղադրությունը՝  ալոճենու պտուղներ, առյուծագու, մեղվախոտի, անանուխի, սրոհունդի, սուսամբարի տերևներ, երիցուկի ծաղիկներ, կատվախոտի արմատներ:

Բուսաթեյ «Տրավա ժիզնի» (լյարդային)  Բաղադրությունը՝ սրոհունդի տերևներ, եգիպտացորենի մազմզուկներ, մասրենու պտուղներ, ճնճղկապաշար, երիցուկի տերևներ, անմոռուկի ծաղիկներ, անանուխի տերևներ, մոնղոլական խատուտիկի արմատներ, սամիթի տերևներ, մեղվամաշկի ծաղիկներ:

Բուսաթեյ «Կուրիլսկիյ». ստամոքս-աղիքային  Բաղադրությունը՝ կուրիլյան թեյ, ոսկեգույն եղնակոխի խոտ, եզան լեզվի տերևներ, մասրենու պտուղներ, երիցուկի խոտ:

Բուսաթեյ «Չիստոե օզերո». մաքրող  Բաղադրությունը՝ բեկտենու կեղև, աչալի, կատվալեզվի տերևներ, լոբու փեղկեր, մատուտակի արմատներ, հաղարջի տերևներ, լորենու ծաղիկներ, հիլի պտուղներ, կուրիլական թեյ, երեքնուկի տերևներ:

Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Բուժիչ բույս, որը «վերակենդանացնում է». 1in.am
Բուժիչ բույս, որը «վերակենդանացնում է». 1in.am

Անցյալում չինացիները ալոճից պատրաստել են ոգելից խմիչք, որի մնացորդները գտնվել են 9000 տարվա վաղեմության անոթներում: Կարծիք կա, որ հին ժամանակներում կրոնում այն ուներ նշանակալի դեր: Ավանդության համաձայն...

Սնունդը և առողջությունը
Ուրցի օգտակարությունը. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am
Ուրցի օգտակարությունը. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am

Ուրցն (լատ.՝ Thýmus) օգտագործում էին դեռևս հին Հունաստանում, և խորհրդանշում էր խիզախություն: Հռոմեացի զինվորները խիզախություն և ուժ ավելացնելու համար լողանում էին ուրցի ջրով...

Անմահության էլիքսիր`ալոե կամ հալվե. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am
Անմահության էլիքսիր`ալոե կամ հալվե. ժողովրդական բժշկություն. magaghat.am

Նույնիսկ Հին Եգիպտոսում այն համարվում էր հզոր դեղաբույս: Որպես բուժող միջոց հին հույներին հայտնի էր դեռևս մթա IV դարից: Ընդգրկում է մոտ 500 տեսասկ, առավել հայտնի են «Ծառատիպ» (Aloe arborescens) և «Վերա»...

​Կարկադե. ankakh.com
​Կարկադե. ankakh.com

Կարկադեով թեյի ստույգ տարիքը պարզել հնարավոր չէ, սակայն հայտնի է, որ այն Հին Եգիպտոսում բարձր էր գնահատվում ու միայն փարավոններին վայել ըմպելիք էր համարվում: Բանն այն է, որ այդ փառահեղ վառ-սուտակագույն...

Անանուխի օգտակար հատկությունները. fact.am
Անանուխի օգտակար հատկությունները. fact.am

Դաղձի յուղի հիմնական բաղադրամասը ստացվում է դրա մեջ պարունակվող մենթոլից։ Մենթոլը մաշկի և լորձաթաղանթի հետ շփվելիս հրահրում է սառնության զգացողություն, դրա հետ մեկտեղ նեղանում են արտաքին արյունատար անոթները և...

Բերենիկե
Բերենիկե

Բերենիկե ցեղը պատկանում է խլածաղկավորների ընտանիքին, ընդգրկում է ավելի քան 300 տեսակներ։ ՀՀ բնական պայմաններում հանդիպում են մոտ 20 տեսակներ...

Թխենի
Թխենի

Հայտնի են թխենու մոտ 20 տեսակներ, որոնք հիմնականում տարածված են Արևելյան Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Հիմնականում տերևաթափ ծառեր են, հազվադեպ՝ թփեր...

Շահասպրամ՝ էնդեմիկ ռեհանը
Շահասպրամ՝ էնդեմիկ ռեհանը

Շրթնածաղկավորների ընտանիքին պատկանող միամյա բույս է: Ցողունն ուղղաձիգ է, քառանիստ, մինչև 40-80 սմ բարձրությամբ: Արմատն առանցքային է, բազմաթիվ կողային ճյուղավորումներով...

Սնունդը և առողջությունը
Ոլոռը` ժողովրդական բժշկության մեջ
Ոլոռը` ժողովրդական բժշկության մեջ

Ոլոռը (Pisum) միամյա, լոբազգիների ընտանիքին պատկանող խոտաբույս է։ Տարբերում են կանաչ ոլոռի երեք ենթատեսակներ...

Սնունդը և առողջությունը
Ֆիզալիս
Ֆիզալիս

Ֆիզալիսը մորմազգիների ընտանիքին պատկանող բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ է, որը միավորում է մոտ 100՝ բնության մեջ հանդիպող և մշակովի տեսակներ...

Հինգ համ ունեցող պտուղը. չինական կիտրոն
Հինգ համ ունեցող պտուղը. չինական կիտրոն

Կիտրոնաթուփ կամ կիտրոն չինականը` Schizandra chinensis, պատկանում է մագնոլազգիների ընտանիքի կիտրոնաթփայինների ընտանիքին...

Նիհարեցնող շաղգամ մեծը
Նիհարեցնող շաղգամ մեծը

Պապը ցանեց մի շաղգամ... Ժամանակակից երեխաները` լսելով այս հեքիաթը, կմտածեն, թե այդ ինչ զարմանալի, արտասովոր պտուղ էր աճեցրել իր բանջարանոցում «հռչակավոր» պապիկը...

Սնունդը և առողջությունը
Բուժում է կաթնբեկը. 168.am
Բուժում է կաթնբեկը. 168.am

Աստղածաղկավորների (Asteraceae) ընտանիքին պատկանող խոտաբույս է։ Տարբերում են կաթնբեկի դաշտային (Sonchus arvensis), անհարթ (S.asper) և բանջարանոցային (S. oleraceus) տեսակները...

Չիչխանի 4 օգտակար հատկությունները. news.am
Չիչխանի 4 օգտակար հատկությունները. news.am

Ձմռանը մեր օրգանիզմն ավելի շատ վիտամինների կարիք ունի, քան տարվա այլ եղանակներին։ Վիտամինների հիանալի բնական աղբյուրներից մեկը չիչխանն է, որի...

Սնունդը և առողջությունը
Հազրեվարդ. բուրավետ համեմունքի բացառիկ բուժիչ հատկությունները. 168.am
Հազրեվարդ. բուրավետ համեմունքի բացառիկ բուժիչ հատկությունները. 168.am

Շրթնածաղկավորների ընտանիքին պատկանող մշտադալար, մինչև 1 մ բարձրությամբ թփանման բույս է։ Տերևները նստադիր, հակադիր են, տերևաթիթեղը երկարավուն-գծային է, ամբողջաեզր, կաշվեպատ, վերևի կողմում...

Սնունդը և առողջությունը

 

4Life Research USA, LLC ամերիկյան դեղագործական ընկերություն
Трансфер Фактор
Доставка по
России и СНГ.
Без посредников,
от производителя.

ԱԿՑԻԱ. մինչև 15 տ. բոլոր երեխաները մինչև օգոստոսի 1-ը բոլոր տեսակի ստոմատոլոգիական միջամտությունների համար կստանան զեղչեր...

 
Հանրապետական գիտաբժշկական գրադարան
 

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ