Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Դեղաբույսեր

Կաղնի - Дуб - Quercus L.

Կաղնի - Дуб - Quercus L.

Հայկական տարանունները - լողփի, խոզկաղին, կաղնենի, հոշի, հոշկի, մատնկաղնի, շանկաղին, սարկաղնի

Դեղաբույսի նկարագրությունը: Հաճարազգիների ընտանիքին պատկանող, մինչև 40մ բարձրության, վիթխարի պսակով, հզոր բնով, տերևաթափ ծառ է: Ունի հերթադիր, կոշտ, կտրտված, բլթակավոր կամ ամբողջական ատամնաեզր, թավոտ կամ մերկ տերևներ, մանր, միասեռ ծաղիկներ: Պտուղը կաղինն է` ամփոփված գավաթաձև պտղակալում: Երիտասարդ ընձյուղների կեղևը հարթ է, գորշ ձիթապտղագույն կամ գորշ արծաթավուն: Ծառը սկսում է ծաղկել 40-60 տարեկանից: Ծաղկում է ապրիլ-մայիս, իսկ պտուղները հասունանում են սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին: Կաղնին ապրում է 500-600, իսկ առանձին դեպքերում` մինչև 1000-1500 տարի: Բավականաչափ լուսասեր է, երաշտակայուն, ցրտադիմացկուն, իսկ հողի նկատմամբ` նվազ պահանջկոտ: Մեզ մոտ աճում են կաղնու միայն 5 տեսակ (վրացական, արևելյան, արաքսյան, երկարակոթուն և ոսկեգույն):


Կաղնու առավել տիպիկ անտառներ հանդիպում ենք Լոռիում, Աղստևի հովտում, Գուգարքի շրջանում և այլուր: Ընդհանրապես անտառային տարածքներ ստեղծում են կաղնու վրացական և արևելյան տեսակները, որոնք էլ հիմնականում օգտագործում են բուժման նպատակով:


Ցեղի անունը` ''վերկուս'' լատիներեն բառ է, որը նշանակում է գեղեցիկ ծառ: Հին Հունաստանում այն նվիրված էր արևի, գիտության և արվեստի աստված Ապոլլոնին: Կաղնու ճյուղը համարվում էր հզորության նշանաբան, այն պարգևում էին մարդկանց կյանքը փրկողներին, զինվորական սխրանքներ գործողներին և այլն: Հռոմեացիների մոտ այն նվիրված էր Յուպիտերին: Պլինիոս ավագը հիացած այս ծառով, գրել է. ''Կաղինները… դարերից անձեռնմխելի, տիեզերքի հետ հասակակից, հիացնում են իրենց գրեթե անմեռ կացությամբ, որպես աշխարհի վեհագույն հրաշք'': Սլավոնները կաղնին համարել են սուրբ ծառ. այն նվիրված է եղել կայծակի և որոտի աստված Պերունին, իսկ հնդկիները ծառն անվանել են ''տևադարա'', որը բառացի նշանակում է աստվածածառ:


Քիմիական բաղադրությունը; Մատղաշ ճյուղերի կեղևը պարունակում է 10-20% պիրոգալոլային խմբի դաբաղանյութեր, գալաթթու, էլլագաթթու, պենտոզան, պեկտին, կվերցետին, կվերցիտ, լևուլին, օսլա, լորձ, ֆլոբաֆեն, պտուղները` մինչև 40% օսլա, 5-8% դաբաղանյութեր, մինչև 5% ճարպայուղ, շաքար և սպիտակուցային նյութեր, տերևները` կվերցիտրին, կվերցետին, դաբաղանյութեր և պենտոզան, բնափայտը` 4-6% տանին:


Բուժական նշանակությունը: Բուժման նպատակով հիմնականում օգտագործում են մատղաշ բնի (տրամագիծը 10 սմ-ից ոչ ավելի) և ճյուղերի հարթ կեղևը, որոշ դեպքերում նաև պտուղները և տերևները: Կեղևը հանում են ծառի հյութաշարժման ժամանակ, այսինքն` ապրիլից մինչև հունիս, կատարելով մոտ 30 սմ իրարից հեռու, օղակաձև կտրվածքներ, որոնք հետո ուղիղ գծով իրար են միացնում և անջատում կեղևը: Այն չորացնում են անմիջապես արևի և միջանցիկ քամու տակ: Պատրաստի հումքը պահում են պարկերի մեջ: Պտուղները հավաքում են լրիվ հասունանալուց հետո, չորացնում արևի տակ: Չորացած կեղևը դրսից գորշ մոխրագույն է կամ գորշավուն, ներսից` դեղնավուն կամ գորշ կարմրավուն, անհոտ, ուժեղ տտիպ համով:


Կաղնին որպես դեղամիջոց ունի կիրառման շատ հին պատմություն: Հնդկական բժշկության մեջ այն կիրառվել է որպես օրգանիզմի ուժերը խթանող և էկզեման բուժող միջոց, իսկ արաբական բժշկության մեջ հիմնականում օգտագործվել է արմատի կեղևը` դիզենտերիայի ժամանակ: Ավիցեննան պտուղների թուրմը ողողման ձևով օգտագործել է լնդերի բորբոքման և արյունահոսության, իսկ պտուղների հյութը կամ կեղևը` արյունախխման ժամանակ, որպես հակափսխեցուցիչ միջոց օգտագործվել է պտուղների փոշին: Գալենը կաղնու պտուղները նշանակել է կալցիումական աղերի պակասով տառապող հիվանդներին: Նույնը` Հիպոկրատը և Ֆոլոսը, նշանակել են ակամա միզարձակման և սակավ դաշտանի, Ապուճարեհը` ստամոքսացավի և լուծի ժամանակ: Էհանան առաջարկել է նիքերի դեպքում աղիները լվանալ կաղնու կեղևի եփուկով: Սապիթ Կուռանը և Սահակը` կաղնու աղացած պտուղները խառնելով գինու և այլ դեղամիջոցների հետ, տվել են միզակապության դեպքում: Ամիրդովլաթը նշում է, որ կաղնու պտուղը (''պալլուտ'' անվան տակ) օգտակար է սկսվող վիժման ժամանակ արյունահոսությունը դադարեցնելու համար, այն օգնում է լնդերի և ատամների ցավին, արյունախխմանը, թոքի և կրծքի խոցերին: Եփուկը` կոմպրեսի ձևով, բուժում է կրծքագեղձի բորբոքական ուռուցքը, ուժեղացնում ստամոքսի գործունեությունը, մաքրում այն, առաջ բերում փորկապություն, կտրում դաշտանային արյունահոսությունը, վերացնում միզապարկի ատոնիան, դժվարամիզությունը, ավելացնում մերձավորությունը: Տերևը դնում է խոցակալված վերքի վրա, խեժը կիրառում պիսակի դեպքում: Պտուղներն այրելով` փոշին ցանում է տարածվող, իսկ բնափայտի մոխիրը` արյունահոսող վերքերի վրա: Վերջինս խնձորի հյութով տալիս է ստամոքսային ցավերի, իսկ կեղևաթուրմը` լուծերի դեպքում: Միաժամանակ նշում է, որ կեղևաթուրմը փայլ է տալիս մազերին և ներկում սև գույնի:


 

Հայկական հին բժշկարաններում նշվում է, որ եթե պտուղը ծեծվի և դրվի թունավոր միջատների և սողունների կծածին, ապա վերանում է այտուցը: Այն օգտակար է նաև բույսերից առաջ եկած թունավորումների և լնդերի բորբոքումների ժամանակ: Պտուղն ունի փորը կապելու և աղիների խոցերը բուժելու հատկություն, իսկ տերևները` եփուկի ձևով, բուժում են ստամոքսի հիվանդությունները, դադարեցնում ''բերանից ջուր գնալը'', ծեծված վիճակում դնում են վերքերի վրա: Ըստ Հ. Օղուլլուխյանի, կաղնուց ստացվող պատրաստուկներն օժտված են անոթասեղմիչ հատկությամբ:


Լեհաստանում կաղնու կեղևը համարվում է որպես արդյունավետ մածող միջոց և կիրառվում է միզուղիների հիվանդությունների, արգանդային արյունահոսությունների, թութքի և վերքերի բուժման նպատակով: Բուլղարիայում կաղնու կեղևը հանրահայտ է որպես ստամոքսաղիքային տրակտի կատարի, դիզենտերիայի, մաշկային որոշ հիվանդությունների, լնդերի բորբոքումների, վերքերի, արյունահոսող թութքի, կանանց սպիտակաթորանքի, անգինայի, բերանի վատ հոտի և ցրտահարված վերջույթների բուժման հուսալի միջոց: Կեղևի եփուկը` խառնելով կարմիր գինու հետ, տալիս են արյունահոսությունների, դիսպեպսիաների, առատ դաշտանի, միզապարկի բորբոքման, սուսանակի ժամանակ և այլն:


Ռուսական ժողովրդական բժշկության մեջ կեղևի եփուկը լայնորեն կիրառվել է արյունային լուծի, խոլերայի, ստամոքսային և աղիքային արյունահոսությունների, առատ դաշտանի, լնդախտի, ռախիտի, սնկային և ծանր մետաղների աղերով թունավորումների, լյարդի և փայծաղի հիվանդությունների, հատկապես պառկելախոցերի ժամանակ և այլն: Միջին Ասիայի ժողովրդական բժշկության մեջ դեղաբույսի պատրաստուկները հայտնի են որպես ջերմ իջեցնող, ատամնացավը և լուծը դադարեցնող միջոց: Ն. Պ. Իորիշի ցիտումով, ըստ Կ. Ապինիսի, կաղնու տերևներից և պտուղներից մեղրով թեյը հիանալի միջոց է թոքերի, ստամոքսի և լյարդի մի շարք հիվանդությունների դեպքում: Նույն ցիտումով, ըստ Էրտելի և Բաուերի, կաղնու պտուղներից և կեղևից պատրաստված մեղրով թեյը օգտակար միջոց է գեղձախտով հիվանդներին: Ն. Գ. Կովալևան կաղնու կեղևը առաջարկում է նևրալգիաների և տրիխոմոնադային կոլպիտների բուժման համար: Որոշ տեղերում կեղևի եփուկով բուժում են գլխի ճարպային սեբորեան: Ժողովրադական բժշկության մեջ բուժական լայն կիրառում ունի կաղնու պտուղներից պատրաստված սուրճը, որը նշանակվում է գեղձախտի և նյարդային ցնցումների ժամանակ: Բուժական առանձին նշանակություն են տալիս կաղնու որոշ տեսակների տերևների վրա աշնանը առաջացող պաթոլոգիական նորագոյացություններին, որոնք հայտնի են գխտոր անունով: Վերջինս գնդաձև է, շագանակի մեծության, անհոտ, պարունակում է մինչև 70% տանին: Գխտորը լայն ճանաչում է ունեցել անցյալում: Մ. Հերացին այն կիրառել է թոքային, քթային, արգանդային և այլ տեսակի արյունահոսությունների, լուծի և թարախային բորբոքումների ժամանակ: Գխտորից պատրաստված եփուկը օգտագործվել է թրջոցի ձևով նաև ցրտահարության և այրվածքների դեպքում: Այն հիանալի պատող և հակաբորբոքիչ միջոց է (ողողման ձևով) բերանի խոռոչի մի շարք հիվանդությունների դեպքում: Կաղնու կեղևը օֆիցինալ է բազմաթիվ երկրներում և մեզ մոտ: Գիտական բժշկության մեջ կեղևի եփուկը` որպես մածող և հականեխիչ միջոց, ողողման ձևով օգտագործվում է բերանի խոռոչի, կոկորդի, ըմպանի, լեզվի, լնդերի, նշիկների, բորբոքումների, հատկապես բերանի վատ հոտի առկայության դեպքերում: Մեր տվյալներով, կաղնու կեղևի 20%-անոց եփուկը դրականորեն է անդրադառնում հետանցքի քորով տառապող հիվանդների վիճակի վրա: Օրը մեկ անգամ` լոգանքի ձևով, քնելուց անմիջապես առաջ` ընդունելով պրոցեդուրան, հիվանդներից շատերի մոտ մեղմացել կամ լրիվ վերացել է մինչև այդ եղած տանջող քորը: Բուժման կուրսը տևել է 15-20 օր: Արյունահոսությունը դադարեցնելու և վերքերը բուժելու նպատակով դեղաբույսը օգտագործվում է նաև անասնաբուժական պրակտիկայում:

 

 

Բույսի տերևներն ունեն արտահայտված ֆիտոնցիդային հատկություն, հատկապես տիֆի, դիզենտերիայի և պալարախտի հարուցիչների նկատմամբ:

 

Կիրառման եղանակները: Կեղևից ջրաթուրմ պատրաստելու համար 1 թեյի գդալ հումքը 2 բաժակ սառը ջրում` 8 ժամ թրմելուց հետո, ըմպում են կեսական բաժակ` օրական 2-3 անգամ: Կեղևից եփուկ պատրաստելու համար 10 գ հումքը 200 մլ ջրում` 10 րոպե եռացնելուց հետո, հովացնում, քամում են և ըմպում 1-ական ճաշի գդալ` օրական 2-3 անգամ, կամ այս եփուկը կրկնակի դոզայով (20 գ` 200 մլ ջրում) օգտագործում են բերանի ողողումների համար, իսկ ավելի բարձր դոզայով (40 գ` 200 մլ ջրին)` այրվածքների ժամանակ, որի 1 մասը խառնվում է 4 մաս կարագի կամ վազելինի հետ: Կոկորդի ողողման եփուկ պատրաստելու համար 10 գ կեղևը 10 րոպե եռացնում են 150 մլ ջրում, քամելուց հետո ավելացնում 2 գ ալյումինի շիբ և 15 մլ գլիցերին, կամ 4 ճաշի գդալ կեղևը 10 րոպե 2 բաժակ ջրում եռացնելուց հետո ըմպում են 1-ական ճաշի գդալ` օրական 3 անգամ, կամ 50-100 գ հումքը 20 րոպե 1 լ ջրում եռացնելուց հետո` գոլ վիճակում, ոտքերը դնում ենք լոգանք` քրտնոտության դեպքում: Այս եփուկը 1:3 հարաբերությամբ, օսլայի հետ օգտագործվում է հոգնայի ձևով: Արտաքին, ցանափոշու ձևով, օգտագործվում է կեղևից պատրաստված փոշին: Ընդհանուր լոգանքի համար 500 գ կեղևը կես ժամ եռացնում են 3-4լ ջրում, այնուհետև քամում ու ավելացնում են լողարանի ընդհանուր ջրին: Կաղնու կեղևը օգտագործվում է խառնուրդների ձևով: Այսպես. կոկորդի ողողումների համար այն հավասարաչափ խառնում են տուղտարմատի և եղեսպակի հետ: Այս խառնուրդից 1 թեյի գդալ 5 ժամ թրմում են 1 բաժակ սառը ջրում, ապա եռացնում ու օգտագործում, կամ` վերցնում են կաղնու (20 գ) և մատնունու կոճղարմատ (30 գ): Այս խառնուրդից 2 թեյի գդալ 6 ժամ թրմում են 1 բաժակ սառը ջրում, հետո եռացնում, լրիվ հովացնում ու տամպոնի ձևով օգտագործում քթային արյունահոսության ժամանակ, կամ` հավասար չափերով խառնուրդ են կազմում կաղնու կեղևից, չորածաղկից և արջի խաղողից, որից վերցնում են 1 ճաշի գդալ` 2 բաժակ եռման ջրին, թրմում մի քանի ժամ և երեկոյան ըմպում 1 բաժակ` միզուղիների հիվանդությունների և մեզի հիմնային ռեակցիայի ժամանակ, կամ` 10գ կաղնու կեղևը խառնում են 25-ական գ հովվամաղախի, հազարտերևուկի և մատնունու կոճղամարտի հետ, որից վերցնում են 1 ճաշի գդալ 1 բաժակ եռման ջրին, թրմում մի քանի ժամ և ըմպում առավոտյան ու երեկոյան, 1-ական բաժակ` առատ դաշտանի դեպքում, կամ` 10 մաս կեղևին ավելացնում են նույնքան երիցուկ, 30 մաս եղինջ և 50 մաս ծտապաշար: Այս խառնուրդից 2 ճաշի գդալ 30 րոպե եռացնում են 1 լ ջրում և օգտագործում հեշտոցային ներլվացումների համար, կամ` հավասարաչափ իրար են խառնում կաղնու կեղև, խնկեղեգի կոճղարմատ, ուրց և ընկույզի տերևներ: Այս խառնուրդից 1 թեյի գդալ 6 ժամ թրմում են 1 բաժակ սառը ջրում, հետո եռացնում ու ըմպում օրվա ընթացքում` լուծի ժամանակ, կամ` 50 մաս կաղնու կեղևին ավելացնում են 20 մաս կատվախոտի արմատ և նույնքան ձիաձետ: Այս խառնուրդից 3 ճաշի գդալ 6 ժամ թրմում են 1 լ եռման ջրում և ընդունում լոգանք թութքի ժամանակ: Կաղնու կեղևը մտնում է կոկորդի ողողման № 1, № 4 և № 5 խառնուրդների մեջ` լորենու ծաղկի, խնկածաղկի, տուղտի արմատի, եղեսպակի, մոլոշի և սև թանթրվենու ծաղիկների հետ: Այս բոլոր խառնուրդները բաց են թողնվում դեղատներում` պատրաստի վիճակում և օգտագործվում թուրմի ձևով: Տրիխոմոնադային կոլպիտների ժամանակ կիրառվող Ն. Գ. Կովալևայի դեղատոմսի մեջ մտնում են 20-ական գ կաղնու կեղև, չորածաղիկ, կեչու տերև, եղեսպակ, երիցուկ, վաղենակ, 10-ական գ նարդոս, թխենու ծաղիկ և գնդածաղիկ: Այս խառնուրդից 15 գ 1 լ եռման ջրում եռացնում են 10 րոպե, թողնում 2-3 ժամ` փափկելու համար, ապա քամում են և նշանակում հեշտոցային ներլվացումների ձևով, շաբաթը 2 անգամ` քնելուց առաջ:

 

Ռախիտի և գեղձախտի դեպքում իր դեղատոմսն է առաջարկում Մ. Ա. Նոսալը: Նա վերցնում է 20-ական գ կաղնու կեղև, խնկածաղիկ, խնկեղեգի արմատ, հազարտերևուկ, ավելացնում 40-ական գ սոճու ճյուղեր` ասեղնատերևներով, կատվալեզու, եռագույն մանուշակ, 1-ական կգ ցորենի թեփ, ծլած տարեկան և սև հաղարջի տերև: Այս բոլորը լցնում են տոպրակի մեջ և եռացնում 30 րոպե` 1 դույլ ջրում, հետո խառնում են ընդհանուր լոգանքի ջրին, որի մեջ նստելու է հիվանդը: Կանանց սպիտակաթորանքի դեպքում նույն հեղինակը առաջարկում է հետևյալ խառնուրդը. 20-ական գ կաղնու կեղև, մղամուճ, խուլ եղինջ, երիցուկ, վարդի թերթիկներ և հազարտերևուկ: Այս բոլորը 30 րոպե եփում են 2 լ ջրում, քամում և գոլ վիճակում օգտագործում հեշտոցային ներլվացումների համար: Պառկելախոցերի դեպքում պատրաստում են քսուք 1:2 հարաբերությամբ` կաղնու կեղևից և սև բարդու բողբոջներից, 7 մաս կարագի հետ: Խառնուրդը գիշերը թողնում են թույլ տաքացրած վառարանում, առավոտյան 30 րոպե եռացնում մարմանդ կրակի վրա, ապա քամում և օգտագործում որպես քսուք:

 

Այլ օգտակար հատկանիշները: Կաղնին ունի հողապաշտպան, ջրահավաք և ջրակարգավորիչ նշանակություն: Շնորհիվ բնափայտի ամրության` օգտագործվում է նավաշինության, կահույքի արտադրության, ատաղծագործության և տնաշինության մեջ: Նրանից պատրաստում են պարկետ, ֆաներա, հատկապես տակառ, որը խոշոր դեր է խաղում կոնյակի մշակման պրոցեսում: Կաղնին որպես դեկորատիվ և ֆիտոնցիդային, լայնորեն աճեցվում է զբոսայգիներում և մայթեզրերին: Որոշ տեսակների կեղևից պատրաստում են խցան, ստանում գորգագործության մեջ կիրառվող դիմացկուն և լուսակայուն ներկ: Կեղևով դաբաղում են կաշին: Հնում կաղնու պտուղներից մարդիկ հաց են թխել, պտուղները սովի տարիներին ավելացրել հացին, կաղնուտներում սունկ հավաքել, հատապտուղ քաղել, որս արել: Պտուղներից պատրաստել են մինչև հիմա էլ իր նշանակությունը չկորցրած կաղնու սուրճ, որը ոչ միայն համեղ է, այլև բուժիչ: Վերջինս հաճախ համեմում են եղերդակի ու տատրակի արմատներով և օգտագործում կաթի ու մեղրի հետ: Կաղնու պտուղները հիանալի կեր են ընտանի և վայրի կենդանիների ու թռչունների համար: Պտուղներից ստանում են օսլա:

 

 

Հեղինակ. Ա. Թորոսյան
Աղբյուր. Հայաստանի դեղաբույսերը
med-practic.com կայքի ադմինիստրացիան տեղեկատվության բովանդակության համար

պատասխանատվություն չի կրում

Հետևե′ք

մեզ ֆեյսբուքում

«ՍԻԲԻՐՍԿՈՅԵ ԶԴՈՌՈՎՅԵ» կորպորացիան առաջարկում է.

 

Բուսաթեյ «Բելոե կռիլո»  (տոնուսավորող)  Բաղադրությունը՝  Էլեուտերոկոկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, եղինջի տերևներ, կոճապղպեղի արմատ, բադանի արմատ:

Բուսաթեյ «Խուդաբ Սայ», «Ժեմչուժնիյ չայ» (հակադիաբետիկ)  Բաղադրությունը՝ լոբու փեղկեր, մատուտակի, կռատուկի արմատներ, առվույտի, հապալասի, եղեսպակի տերևներ, կեչու սև սունկ, էլեուտերոկոկի արմատներ:

Բուսաթեյ "Սագաան Խարաասգայ" (Բելայա լաստոչկա)  Բաղադրությունը՝ առյուծագու, անանուխի, առվույտի, երեքնուկի, մեղվախոտի, սրոհունդի տերևներ, շագանակենու պտուղներ, եղեսպակի, սուսամբարի տերևներ:

Բուսաթեյ «Գիբկիյ լուկ»  (հոդային)  Բաղադրությունը՝ հաղարջի տերևներ, կռատուկի արմատներ, մասրենու պտուղներ, փրփրուկի տերևներ, մատուտակի արմատներ, թրատերևի, ձիաձետի, առվույտի, հապալասենու տերևներ:

Բուսաթեյ «Շեդիտե Նոյիր» («Վոլշեբնիյ սոն»)  Բաղադրությունը՝  ալոճենու պտուղներ, առյուծագու, մեղվախոտի, անանուխի, սրոհունդի, սուսամբարի տերևներ, երիցուկի ծաղիկներ, կատվախոտի արմատներ:

Բուսաթեյ «Տրավա ժիզնի» (լյարդային)  Բաղադրությունը՝ սրոհունդի տերևներ, եգիպտացորենի մազմզուկներ, մասրենու պտուղներ, ճնճղկապաշար, երիցուկի տերևներ, անմոռուկի ծաղիկներ, անանուխի տերևներ, մոնղոլական խատուտիկի արմատներ, սամիթի տերևներ, մեղվամաշկի ծաղիկներ:

Բուսաթեյ «Կուրիլսկիյ». ստամոքս-աղիքային  Բաղադրությունը՝ կուրիլյան թեյ, ոսկեգույն եղնակոխի խոտ, եզան լեզվի տերևներ, մասրենու պտուղներ, երիցուկի խոտ:

Բուսաթեյ «Չիստոե օզերո». մաքրող  Բաղադրությունը՝ բեկտենու կեղև, աչալի, կատվալեզվի տերևներ, լոբու փեղկեր, մատուտակի արմատներ, հաղարջի տերևներ, լորենու ծաղիկներ, հիլի պտուղներ, կուրիլական թեյ, երեքնուկի տերևներ:

Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Diana

04.02.2011

այն օգտակար է

Կարդացեք նաև

Բուսատեսակը մարդուն զրկում է հիշողություններից եւ նրան կամազուրկ դարձնում
Բուսատեսակը մարդուն զրկում է հիշողություններից եւ նրան կամազուրկ դարձնում

Սկոպոլամինը, որը հայտնի է նաեւ որպես «Սատանայի շնչառություն» կամ «Բուրունդանգա», ճանաչվել է աշխարհի ամենասարսափելի թմրանյութերից մեկը: Այն կարող է խլել մարդու հիշողությունը եւ ազատ կամքը...

Եղեգն սովորական - Phragmites communis
Եղեգն սովորական - Phragmites communis

Դաշտավլուկազգիների կամ հացազգիների (Poaceae= Gramineae) ընտանիքին պատկանող բազմամյա միաշաքիլավոր բույս է։ Ի սկզբանե աճել է ճահիճներում եւ գետափնյա հողատեսքերում, սակայն վաղուց ի վեր տեղափոխվել է ճահճացման ենթակա եւ աղակալած...

Սիսեռ - Cicer arietinum
Սիսեռ - Cicer arietinum

Սիսեռը բակլազգիների ընտանիքից է,  որը քաղաքակրթությանը հայտնի է  հնագույն ժամանակներից: Սիսեռն աճեցնում էին Մերձավոր Արևելքում: Բրոնզե դարում  այն արդեն  հայտնվեց Հունաստանում ու Հռոմում: Մատուցվում էր ձիթապտղի յուղով տապակված...

Սնունդը և առողջությունը
Ալոճենի արնակարմիր - Боярышник кроваво-красный - Crataegus sanguinea Pall.
Ալոճենի արնակարմիր - Боярышник кроваво-красный - Crataegus sanguinea Pall.

Ալոճենին վարդազգիների ընտանիքին (Rosaceae) պատկանող հազվադեպ արնակարմիր թուփ է, ունենում է մինչև 5 մետր  բարձրություն, հազվադեպ` 10-12 մետր: Երիտասարդ ճյուղերը փայլուն, ծիրանագույն-դարչնագույն են, ունեն մինչև 4 սմ երկարությամբ հաստ, ուղիղ փշեր...

Գետնախնձոր կամ գետնատանձ
Գետնախնձոր կամ գետնատանձ

Գետնախնձորը մեզանում այնքան էլ վաղուց չի հայտնի: Շատերը գուցե երբեք էլ դրա համը տեսած չլինեն: Իրականում այն  հանիրավի թերագնահատված, ոմանց համար էլ  մերժված բանջարեղեն է...

Սնունդը և առողջությունը
Կորեկ` բուժիչ թռչնակերը
Կորեկ` բուժիչ թռչնակերը

Կորեկ սովորականը (Panicum miliaceum) հացազգիների ընտանիքին պատկանող միամյա խոտաբույս է։ Ցողունի բարձրությունը` 0,4-1,5 մ է, ցողուններն աճում են փնջերով` կազմելով արտահայտված թփիկներ։ Մազարմատները կարող են խորանալ հողի մեջ` մինչև 1,5 մ, կամ տարածվել...

Կանխարգելում և բուժում տանը
Հնամենի բոխու բուժիչ հատկությունները
Հնամենի բոխու բուժիչ հատկությունները

Բոխին երկիր մոլորակի բնական պայմաններում հանդիպող հնագույն բույսերից մեկն է։ Ավելի քան մեկ միլիոն տարի առաջ այն աճել է Հարավային Ասիայում և հետզհետե տարածվել դեպի Եվրոպայի բարեխառն գոտիները...

Կանխարգելում և բուժում տանը
Նուռ
Նուռ

Բաղադրությունը.  ջուր` 83-85%, շաքարներ` 10-19%, ազոտային նյութեր` 0.5-0.6%, ճարպեր` 0.15%, էքստրակտային նյութեր`1.6-1.8%, բջջաթաղանթ` 2.8-3%, մոխրային մնացորդ` 0.28-0.3%: Պարունակում է նաև 5 մգ վիտամին С, Вխմբի վիտամիններ, դաբաղանյութեր...

Սնունդը և առողջությունը Կանխարգելում և բուժում տանը
Թթենու (Morus) տերեւների քիմիական կազմը, դեղաբանական նշանակությունը և կիրառումը

Բանալի բառեր. թթենու տերեւներ, դեղաբանական նշանակությունը եւ կիրառումը

Թթենին մորացե (Moraceae, թթենազգիներ) ընտանիքին պատկանող բազմամյա տերևաթափ ծառ է 10-15մ բարձրությամբ: Ծաղկում է մայիս հունիս ամիսներին: Պտուղները հասունանում են օգոստոս-սեպտեմբեր ամիսներին...

Այլ հոդվածներ Մեդիցինսկիյ Վեստնիկ Էրեբունի 2.2012 (50)
Հայաստանում մշակվող և վայրի աճող մի շարք ծառատեսակներից հավաքված արաբինային և բասորինային խմբի կամեդների ջրային լուծույթների սպեկտրային վերլուծությունը

Բանալի բառեր. արաբինային և բասորինային կամեդներ, սպեկտրային վերլուծություն

Ամբողջ աշխարհում հայրենական հումքային պաշարների հանդեպ աճող հետաքրքրություն-ների հետ կապված մեծ նշանակություն է ձեռք բերում Հայաստանի բնական հումքային աղբյուրների ուսումնասիրությունը...

Մեդիցինսկիյ Վեստնիկ Էրեբունի 2.2012 (50) Դեղագիտություն
Չիչխան. ոսկե ծառ երկարակեցության համար
Չիչխան. ոսկե ծառ երկարակեցության համար

Չիչխանի կամ ոսկե ծառի պտուղները, ինչպես ժողովուրդն անվանում է, հատկապես օգտակար են գարնանային ավիտամինոզի ժամանակ: Շնորհիվ վիտամինների,  կենսաբանական ակտիվ նյութերի և միկրոտարրերի պարունակության, չիչխանը օրգանիզմի վրա ընդհանուր...

Սնունդը և առողջությունը Կանխարգելում և բուժում տանը Առողջապահության լրատու 8-9.2012
Սիրտը բուժում ենք կիտրոնով
Սիրտը բուժում ենք կիտրոնով

Կիտրոնի օգտակար հատկությունների մասին բոլորին է հայտնի, դրա ազդեցությունն օրգանիզմի վրա անգնահատելի է: Վիտամիններով ու հանքանյութերով հարուստ այս միրգն օգտագործվում է նաև սիրտ-անոթային հիվանդությունների...

Սնունդը և առողջությունը Սրտանոթաբանություն Կանխարգելում և բուժում տանը Առողջապահության լրատու 6-7.2012
Ընկուզենի սովորական - Грецкий орех - Juglans regia
Ընկուզենի սովորական - Грецкий орех - Juglans regia

Հայկական տարանունները` պոպոկենի, ճղոպրի, կակալենի, խեճեճկենի

Ընկուզենու մասին առաջին հիշատակումները կարելի է հանդիպել հին հույների և հռոմեացիների մոտ: Նրանք, որպես երկարակեցության և առատության խորհրդանիշ...

Սնունդը և առողջությունը Առողջապահություն 4.2011
Թեյի վնասակարությունը
Թեյի վնասակարությունը

Թեյի օգտակար  հատկությունների մասին բոլորս գիտենք  Բայց գիտենք,  որ թեյի չարաշահումը կարող է լուրջ խանգարումներ առաջացնել օրգանիզմում:  Իսկ ոմանց այդ ըմպելիքն  առհասարակ  հակացուցված է:  ԵՎ  այսպես` թեյ խմել  չի կարելի,  եթե...

Սնունդը և առողջությունը ԼՈՒՐԵՐ: Ի՞նչն է վնասակար
Կտավատի սերմերը պաշտպանում են ճառագայթումից
Կտավատի սերմերը պաշտպանում են ճառագայթումից

Քաղցկեղի ծանր ձևերի բուժումը հաճախ կապված է տրավմատիկ մեթոդների հետ, ինչպես, օրինակ, ճառագայթային թերապիան: Սա գիտնականներին ստիպում է նոր հնարավորություններ փնտրել, որոնք կօգնեն...

ԼՈՒՐԵՐ: Սնունդը և առողջությունը

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ